گامی بزرگ برای کودکان افغان
آصف جاهد
اینروزها خبرهای خوشی از ایران به گوش افغانستانیها میرسد. کودکان مهاجر افغان که بیمدرک شناسایی هستند، برای ثبتنام در مدرسههای این کشور لحظهشماری میکنند. این یکی از موضوعاتی است که در این چندسال بیپیشینه بوده و درهمینحال برای آینده افغانها چالشزا؛ هرچند نباید کارهای بزرگ ایران در برابر مهاجران افغانستانی را در زمینه آموزشوپرورش در این سیوچندسال گذشته نادیده گرفت. افغانستان در چهار دهه گذشته همواره با جنگ روبهرو بوده و بسیاری از کودکان این دوره از نبود درس و مکتب درست، رنج بردهاند. بسیاری از خانوادهها هم در این چند دهه بهدلیل اینکه فرزندانشان درس بخوانند، تن به کوچیدن دادند و خانه و کاشانهشان را رها کردند. ایران یکی از کشورهایی است که در این چهار دهه، مقصد نخست بیشتر کوچیدهها و آوارههای افغان بوده است. این کشور سالانه میزبان هزاران دانشآموز افغان است و بهحق هم که کارشان در این زمینه درست و کاراست؛ هرچند نسل دهه 60 مهاجران افغان با یکسری دشواریهایی در زمینه فراگیری دانش روبهرو شدند و نتوانستند درسشان را ادامه دهند و بیشتر به دنبال کارهای آزاد رفتند؛ از این دست جوانانی که امروز سیواندیساله هستند، بسیارند. ولی دانشآموزانی که در مدرسههای ایران درس خواندند و سپس به کشور خودشان بازگشتند، از دید آموزشی در سطح بالایی قرار دارند. این بیگمان یکی از دلایلی است که دانشآموزان افغان بیتبعیض در کنار دانشآموزان ایرانی روی یک نیمکت درس خواندند و دانش فراگرفتند. همواره دانشآموزان مهاجری که از این کشور به افغانستان برگشتند و درس خود را در مکتبهای این کشور ادامه دادند، یک سروگردن بالاتر از دانشآموزان بر حال مدارس این کشورند؛ هرچند اگر همین دانشآموزان میتوانستند درس خود را در ایران دنباله دهند و به دانشگاهها راه یابند، بیچونوچرا از این چه که هست، چگونگیشان بهتر بود و اکنون شاهد دکترهای آموزشدیده بسیاری، که از ایران فارغالتحصیل شده بودند، بودیم. با همه اینها باز هم کوششها نتیجه داده است. هماکنون شمار بسیاری از افغانها در مدرسهها و دانشگاههای ایران درس میخوانند و ما سرانجامش را در کابینه کنونی افغانستان میبینیم. چهار وزیر کابینه حکومت وحدت ملی از جمله کسانیاند که در ایران تحصیل کردهاند: محمود بلیغ، وزیر فوائد عامه، علیاحمد عثمانی، وزیر انرژی و آب، سیدحسین عالمیبلخی، وزیر مهاجران و عودتکنندگان و عبدالرزاق وحیدی، وزیر مخابرات و تکنولوژی معلوماتی. این نشان میدهد کسانی هم که از این کشور مدرک گرفتهاند، جایگاههای خوبی پیدا کردند. هستند کسان بسیاری که دانشآموخته دانشگاههای ایراناند و هماکنون در دانشگاهها به نام استاد درس میدهند و در ادارههای گوناگون دولتی هم کار میکنند. دانش ایرانیان همواره درمان درد افغانها بوده و تجربههای این کشور همسایه راهگشای دشواریهایشان. با ثبتنام بیشتر کودکان افغان برای رفتن به مدرسههای ایران، این خوشبینی پدید آمده که نسل دیگری از کوچیدههای افغانستان بیسواد نمیمانند و در روزگاری که سواد و دانش برای شهروندان این کشور از نان شب هم واجبتر است، این گام بسیار ارزنده خواهد بود؛ هرچند حضور دانشآموزان افغانستانی در مدرسههای ایران، هزینههای گزافی برای دولت این کشور در پی دارد؛ ولی بهگفته بسیاری، این، انساندوستی و بزرگمنشی ایرانیان را نشان میدهد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.