ضربه به رؤیاها
امیرحسین جلالی . استاد دانشگاه علوم پزشکی
کاش نرفته بودم. کاش مثل تمام سالهایی که میخواستم بروم و نرفته بودم اینبار هم قید رفتن به شهرک سینمایی غزالی را میزدم و جمعه نهم مرداد 1394 یکی دیگر از رؤیاهایم را نابود نکرده بودم. یکی از روزهای فروردین امسال بود که برای بار اول به دیدار مقبره کوروش رفتم. کاش نرفته بودم. در اطراف آرامگاه کوروش هیچ نشانهای از فرهنگ و تاریخ و ذوق ایرانی وجود ندارد. گوسفندها بعبع میکردند. تعدادی دکهدار مقادیری مجسمه بیریخت و سنگنبشتههای زشت را با برگه هلو و ذرت بوداده و لواشک آلو درون دکههای بدشکل خود میفروختند. بوی بدی میآمد و زمین پر از زباله بود. پشت دستم را داغ کردم که دیگر به رؤیاهایم خیانت نکنم. در خیال بمانم و به قیمت واقعیت، رؤیاهایم را سر نبرم. البته میخواستم روزی که کشور از خواب تعطیلات بیدار شد دست به قلم شوم...
... و به مدیر میراث فرهنگی کشور نامهای سرگشاده بنویسم. ننوشتم! دکور یکی از مهمترین و خاطرهانگیزترینهای تاریخ سینما و تلویزیون ایران (هزاردستان) که نمونهای از تاریخ ایران و تهران قدیم است، طبعا میتواند به عنوان مکانی فرهنگی برای شناخت گذشته یک شهر رو به فراموشی استفاده شود. در خیال من رویدادهای فرهنگی متنوعی میتواند در آن شکل گیرد؛ از مکانهای موجود به عنوان کافه و رستوران استفاده شود؛ کافههایی که در پیادهرو به مشتریان خدمت میدهند (امکانی که در تهران جدید نیست)، راه که میروی صدای گذشته را بشنوی، برای مکانها و تاریخچه بناها معرفهایی نوشته شود و نوشتههایی موجود باشد که در دست بگیری و بخوانی و بدانی. این تخیل را میتوان ادامه داد. در مطب دکتر نفیسی میتوانی از تاریخچه پزشکی تهران بدانی، در سینما تابان میشود به تاریخ سینماداری تهران نگاه کنی و البته بدانی مردم در دهههای 30و40 چگونه سینما میرفتند، چه سلیقهای داشتند یا چیزهایی از این دست. نام کوچه ملی را که میبینی، میتوانی در مورد آن بدانی و بشنوی. بچهها نقاشی میکشند و بازیهای تهران قدیم را میشناسند و همانجا انجام میدهند. یکی از کافههای موجود در دکور هزاردستان، چیپس و پفک و نوشابه میفروشد. صدای مرحوم مرتضی پاشایی هم از آن به گوش میرسد و البته درشت روی شیشه مغازه نوشته: کارتخوان نداریم! گرند هتل به هر چیزی شباهت دارد غیر از هتلی مجلل که بر بالکن آن خان شوکت جلال مظفر مینشیند و همه تهران را زیرچشم دارد. تئاتر ملی هم شده محل برگزاری مراسم عروسی و در سالن آن تعدادی میز و صندلی بیریخت چیدهاند. روی دیوارها یادگاری نوشتهاند، زمین پر از بطریهای آب و زباله است، دیوارها دارد تخریب میشود و شهر رو به نابودی است. تهران قدیم شهرک غزالی عجیب دارد به تهران جدید شبیه میشود: شهری بیهویت، بیشناسنامه و بدون تاریخ. به مدیریت دولتی امیدی نیست. به این دولت و آن دولت و این دستگاه و آن دستگاه هم گویا مربوط نیست. مثلا فرودگاه بینالمللی نقطه تماس مردمان دیگر کشورها با یک کشور تازه است؛ فرودگاهی که نه رستوران درستی دارد، نه فروشگاه آبرومندی و نه فضای دلپذیری. واقعا رسیدگی به مقبره کوروش، مدیریت شهرک سینمایی غزالی یا ساخت یک رستوران مناسب یا چند فروشگاه آبرومند که نشانههای فرهنگ و تاریخ این کشور و محصولات باکیفیت داخلی را به مردم دیگر کشورها عرضه کند، خیلی دشوار است؟ این یک نامه سرگشاده است؛ نه به مدیران فرهنگی و گردشگری کشور که به شهروندان و علاقهمندان تاریخ و فرهنگ ایران.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.