|

فارغ‌التحصیل آکادمی دلالی

آمنه شیرافکن

«این سینه حرف‌های بسیاری برای گفتن دارد». اما هنوز اسحاق جهانگیری، معاون اول روحانی، از رازهای مگو سخن نگفته، با شکایت شخص «محمود احمدی‌نژاد» مواجه شده است. او این‌بار بی‌پرده به دو میلیارد و 700 میلیون دلاری اشاره کرده که با امضای چهار عضو كابينه دولت عدالت‌محور در اختیار بابک زنجانی‌ قرار داده شد، آن‌هم بابک زنجانی‌ای که در پیشینه کاری‌اش 15 پرونده تخلف ثبت شده بود و چند شناسنامه جعلی. حالا در بزنگاه برگزاری دادگاه بابک زنجانی باید بیش از هر زمان دیگری دنبال این پرسش بود که چطور شده مسئولان وقت به‌سادگی از کنار این مسئله عبور کرده‌اند. ماجرای «بابک زنجانی»، شبیه معادله چندمجهولی است؛ معادله‌ای که در دو سال پس از بازداشت او مدام زوایای مختلف آن پیش‌روی مخاطب قرار گرفته و حلاجی شده است. بااین‌حال عجیب به نظر می‌رسد که حساب‌های او امروز خالی‌تر از همیشه است و ردپای روابط خارجی‌اش مبهم است و سربه مهر.چطور فردی به تأیید چهار عضو هیأت دولت رسیده و درعین‌حال به آسانی تمام سرنخ‌ها را دود کرده و به هوا فرستاده است. چه شبکه‌های حمایتی‌ای از زنجانی در کار بوده که او به این سادگی در ساختار اقتصادی کشور وارد و به دولت معرفی شده است. مگر بازرگان و تاجر شناسنامه‌دار کم داشتیم که به یکباره زنجانی پرحاشیه سر از وزارت نفت درآورد. پرسش اصلی این است که زنجانی چه مهارتی داشت که در چارچوب شایسته‌سالاری آن دوران به هیأت دولت راه یافت و مورد تأیید چهار عضو کابینه قرار گرفت. در کدام دانشگاه چنین واسطه‌گری‌ای به او آموخته بودند که به یکباره از فروش شکلات‌های هوبی تاریخ‌مصرف‌گذشته به وزارت نفت رسید. در کدام نهاد آکادمیک تحصیل کرده بود که چنین بر واسطه‌گری‌ها نشست و به یکباره سر از عرش اقتصادی درآورد.

آیا حتی تحریم‌ها علیه ایران می‌توانست توجیهی برای مسئولان شود تا به زنجانی چنین پروبالی داده شود؟ آیا نمی‌شد تحریم‌ها را با همراهی مردان پرتوان و کاربلد دور زد؟ چه رانت‌ها و سودهایی در پس پرده نهان بوده که آبان 92 عضو کمیسیون انرژی از تأیید زنجانی از سوی چهار عضو كابينه احمدی‌نژاد خبر می‌دهد.پرونده زنجانی را باید وسط گذاشت و از هزارسو واکاوی‌اش کرد. پرونده زنجانی و ردپای تخلف مدیران ارشد در آن، از یک نگاه تاریخی می‌تواند برای ساختار اقتصاد سیاسی ایران درس‌آموز باشد. خلق و ظهور زنجانی نشان از ناباوری ساختاري ما به نخبگان دارد، زنجانی نه نخبه سیاسی بود و نه نخبه اقتصادی. او مجهز به فنون دلالی بود و برخی نیز روی این توانمندی او حساب باز کرده بودند. فرار مغزها در ایران سر به فلک زده و مسئولان مدام اظهار نگرانی می‌کنند. آیا مورد بابک زنجانی پاسخ شفافی بر عدم شایسته‌سالاری نیست. مردی که یکی، دو ساله، ره صدساله پیمود و در اوین آرام گرفت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.