|

در گفت‌وگو با سرپرست دفتر موسیقی مطرح شد:

پرونده رپ ایرانی بسته نشده

شرق: تأکید سرپرست دفتر موسیقی بر رعایت ضوابط قانونی است. فرزاد طالبی که یک روز بعد از استعفای پیروز ارجمند، سرپرستی دفتر موسیقی را برعهده گرفته است، با توجه به همین موضوع قصد دارد به‌عنوان یکی از اولین اولویت‌هایش مدیری برای حوزه نظارت و ارزشیابی دفتر موسیقی انتخاب کند. به گفته او این حوزه در یکی، دو سال گذشته، مدیری نداشته است و شاید اگر کسی عهده‌دار این سمت بود، مشکلات کمتری پیش می‌آمد. طالبی از اصطلاح «خط قرمز» نیز خوشش نمی‌آید و با تعبیر ضوابط قانونی از آن یاد می‌کند. به بهانه سرپرستی او بر دفتر موسیقی گفت‌وگوی کوتاهی با او انجام دادیم:

‌شما گفته‌اید تلاش می‌کنید سیاست‌های کلی وزارت ارشاد را در حوزه موسیقی دنبال کنید. این سیاست‌ها چه هستند و در مقایسه با دوران آقای ارجمند فرقی کرده‌اند؟ سیاست وزارت ارشاد از ابتدای دولت جدید تفاوتی نکرده است. حمایت و رفع موانع توسعه موسیقی به‌صورت کلان سیاست ماست. ‌اولویت‌های شما چیست؟ ضابطه‌مندکردن و شیوه‌مندکردن دفتر موسیقی... . ‌شیوه‌مندکردن از چه نظر خواهد بود؟ صدور مجوزها در دفتر موسیقی باید ضابطه‌مند شود. بخش‌هایی روال‌ دارند و بخش‌هایی ندارند که باید آیین‌نامه‌ها و شیوه‌نامه‌هایی در این زمینه تدوین شود. دفتر موسیقی، نهاد حاکمیتی موسیقی است؛ یعنی تدوین شیوه‌نامه، نظارت بر اجرا، تعیین مسیر آینده موسیقی به سمت توسعه بیشتر، تأمین نظر مخاطبان و رفع موانع موجود با همین هدف صورت می‌گیرند. ‌در چه بخش‌هایی آیین‌نامه تصویب نشده است؟ در بسیاری از حوزه‌ها مثل شیوه‌نامه اجرای صحنه‌ای که در حال تدوین آن هستیم. در این آیین‌نامه، وظایف نهادهای مختلف برای اجرای یک کنسرت تفکیک شده است تا درنهایت وقتی مجوزی صادر می‌شود به مشکلی برنخورد. ‌البته قبلا در خبرها عنوان شده بود این تفکیک وظایف، درحال انجام است... . بله، اما هنوز تصویب نشده است و باید هماهنگی‌هایی صورت گیرد. یکی از دیگر شیوه‌نامه‌هایی که تدوین شده است و باید به تصویب نهایی برسد در زمینه صدور مجوز شعر و ترانه است. ما تاکنون آیین‌نامه‌ای در این‌باره نداشتیم و به‌همین‌دلیل ضوابط قانونی در این زمینه باید مشخص شوند تا نظرات سلیقه‌ای اعمال نشود. مسئله بعدی، توسعه سامانه صدور مجوز در دفتر موسیقی است. این امکان برای حوزه شعر به وجود آمده است و ارباب‌رجوع نیازی به مراجعه مستقیم ندارد، اما باید درباره آلبوم‌ها و اجراهای صحنه‌ای هم ایجاد شود و موارد دیگر. ‌شما تأکید زیادی بر درنظرگرفتن حدود قانونی دارید و حتی در گفت‌وگویی عنوان کرده‌اید که حوزه نظارت در دفتر موسیقی نیازمند کار بیشتر و تمرکز بر آیین‌نامه‌هاست‌ و نظارت کافی روی این مقولات نبوده است. این صحبت ممکن است چنین برداشتی را ایجاد کند که از این پس فضا سخت‌گیرانه‌تر خواهد شد. ما حوزه‌ای به نام واحد نظارت و ارزشیابی داریم که در سال‌های اخیر مدیر نداشته است. امر نظارت مهم است، همه باید به آن کمک کنند و جزء وظایف اصلی دفتر موسیقی است. این حوزه باید یک مسئول داشته باشد تا کار را به صورت نظام‌مند پیگیری کند؛ چون در نهایت دفتر موسیقی پاسخ‌گوست حوزه نظارت و ارزشیابی در دفتر موسیقی جایگاهی دارد؛ درحالی‌که مدتی مسئول نداشت و طبیعتا به این دلیل مشکلاتی به وجود می‌آمد. ‌چرا در این مدت مسئولی نداشته است و اصلا وظیف اصلی این فرد چیست؟ سال‌های سال است این حوزه مشغول فعالیت است، اما در یک‌سال‌ونیم اخیر کسی عهده‌دار این سمت نبود. به‌هرحال مدیر واحد نظارت و ارزشیابی تمام فعالیت‌های شوراهای موسیقی و شعر را هماهنگ می‌کند و بر اعمال ضوابط مربوطه نظارت دارد. ‌در مورد استعفای پیروز ارجمند این صحبت وجود داشت که شکافی میان ایشان و معاونت هنری صورت گرفته بود. آیا ممکن است یکی از موارد اختلاف به همین موضوع کنارگذاشتن مسئول نظارت و ارزشیابی برگردد؟ فکر نمی‌کنم این‌طور باشد، اما بحث این است که اعمال مدیریت در دفتر موسیقی به شکل سلیقه‌ای ممکن نیست. شاید اگر واحد نظارت و ارزشیابی مدیری داشت، خیلی از مسائل و مشکلات دفتر کاهش پیدا می‌کرد. ‌در یکی، دو سال گذشته شاهد برگزارنشدن کنسرت‌هایی بوده‌ایم که با وجود داشتن مجوز از سوی وزارت ارشاد، امکان اجرا پیدا نکردند. در صورت تداوم این جریان چه موضعی خواهید داشت؟ وزارت ارشاد، دادستانی و نیروی انتظامی باید با هم در این مورد تعامل داشته باشند تا ضوابط رعایت شود. اگر نکته‌ای هست ما پاسخ‌گو هستیم، بنابراین انتظار داریم برحسب وظایف، همه دستگاه‌ها برای برگزاری کنسرت در چارچوب نظام با وزارت ارشاد همکاری کنند. البته وزارت ارشاد هم باید حوزه عمومی و عرفی را مد نظر قرار دهد و توضیحات لازم را به ائمه محترم جماعات ارائه بدهد. وزارت ارشاد متولی صدور مجوزهاست و باید شأن این وزارتخانه حفظ شود. ‌در چند هفته اخیر شاهد برگزارنشدن کنسرت رضا یزدانی در آبادان بودیم... . سالن برگزارکننده کنسرت، برنامه را لغو کرد. ‌اما در یکی از خبرها آمده بود فشارهایی از بالا موجب این اقدام شده است یا مجوز گروه کامکارها در اصفهان داده نشده است؟ گروه کامکارها برای برپایی کنسرت مشکلی ندارند. اتفاقا در دوره جدید مجوز آلبوم و اجرای صحنه‌ای افزایش پیدا کرده است. ‌حساسیت‌هایی برای روی‌صحنه‌رفتن نوازندگان یا هم‌خوانان زن در شهرستان‌ها وجود دارد. نظر شما دراین‌باره چیست؟ باید شیوه‌نامه اجراهای صحنه‌ای دقیقا تدوین شود. اتفاقی که الان می‌افتد این است که نظرات متفاوت است، اما نظر حاکمیتی همان است که در دفتر موسیقی اعمال می‌شود و ما براساس چارچوب شرعی و قانونی عمل می‌کنیم؛ البته امکان دارد کسانی نظر دیگری داشته باشند، اما ما براساس ضوابط عمل خواهیم کرد. ‌در زمان مدیریت پیروز ارجمند، صحبتی درباره موسیقی رپ ایرانی به وجود آمد مبنی‌بر اینکه اگر قطعه‌ای در قالب رپ ایرانی مبتنی‌بر فرهنگ ایرانی ارائه شود، مجوز می‌گیرد. شما هم با این رویکرد موافق هستید یا فعلا پرونده رپ ایرانی بسته خواهد شد؟ اینها قالب‌های موسیقی هستند؛ هرچند قالب‌ها اهمیت دارند، اما اصل، شعر و محتواست. قالب غیرشرعی یا وارداتی، امری است که حتما خود موسیقی‌دان‌ها در مقابل آن موضع دارند؛ اما به‌نظر من، ضمن اهمیت قالب‌ها، محتوا اهمیت بیشتری دارد. وقتی یک شعر ترویج پوچ‌انگاری، بدبینی و یأس می‌کند، در هر قالبی برود، نتیجه خوبی نخواهد داشت؛ ولی اگر شعر، قابل دفاع باشد، قالب‌ها در مرحله بعدی قرار می‌گیرند. ضمن اینکه اصل کار نظارت در شوراهای شعر و موسیقی صورت ‌می‌گیرد و استادانی در این شوراها فعالیت می‌کنند که هریک جایگاه مهمی در شعر و موسیقی ما دارند. ‌با وجود این اگر یک اثر رپ ایرانی توانست از فیلتر این دو شورا بگذرد، دفتر موسیقی برای اعطای مجوز مشکل ندارد؟ خیر. بسیار کم پیش آمده است که شوراها نظر مثبتی درباره یک اثر داشته باشند و دفتر موسیقی نظر دیگری داشته باشد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.