رئیسجمهوری آمریکا در دیدار با کهنهسربازان:
منتقدان توافق در جنگ با عراق هم شتاب کردند
شرق: آمریکا در مواجهه با توافق هستهای دوپاره شده است؛ گروهی موافق توافق و دیپلماسی و گروهی دیگر منتقد و موافق تشدید تحریم و حتی جنگ. باراک اوباما، رئیسجمهوری آمریکا که مدافع دیپلماسی محسوب میشود، روز گذشته تکلیف خود را در دیدار با کهنهسربازان جنگ مشخص کرد. اوباما در دیدار با گروه «سربازان جنگهای خارجی» در شهر پیتزبورگ ایالت پنسیلوانیا آمریکا، منتقدان توافق با ایران را همان کسانی دانست که در جنگ با عراق شتاب کردند. او در نطق خود برای گروه «سربازان جنگهای خارجی» گفت که منتقدان این موافقتنامه «برخی از همان نوع ذهنیتها و سیاستهایی را منعکس میکنند که در گذشته ما را ناکام گذاشته است». اوباما اضافه کرد: «سیاستمداران و صاحبنظرانی که فورا امکان حل اختلاف بر سر برنامه هستهای ایران با توسل به دیپلماسی را رد میکنند، همان کسانی هستند که برای رفتن به جنگ با عراق عجله داشتند و میگفتند فقط چند ماه وقت میبرد». آمریکا به دنبال سیاستهای جنگطلبانه جورج بوش در سال 2003 وارد جنگ با عراق شد، این جنگ به بهانه نابودی سلاحهای کشتار جمعی در عراق و رابطه صدام حسین با القاعده انجام شد. روزنامه گاردین بعد از پایان جنگ در سال 2011 نوشت که ایالات متحده در این جنگ حدود ۷۵۰ میلیارد دلار هزینه کرد، چهارهزارو 500 کشته و 32 هزار مجروح داد. این جنگ آنچنان بر افکار عمومی آمریکا تأثیر گذاشت که موضوع بازگرداندن سربازان جنگ عراق به کشور جزء وعدههای انتخاباتی باراک اوباما، کاندیدای دموکراتها در انتخابات ریاستجمهوری 2008 شد. اوباما در دوران انتخابات ریاستجمهوری گفته بود که نه برای شروع جنگهای تازه بلکه پایان جنگهای کنونی رئیسجمهور خواهد شد. توصیه اوباما به کنگره اوباما از دو سال پیش سیاست مذاکره و دیپلماسی را با ایران در پیش گرفت، درحالیکه رئیسجمهور پیشین آمریکا، ایران، عراق و کرهشمالی را محور شرارت خوانده بود. ثمردادن دیپلماسی در دولت اوباما و دستیابی به توافق هستهای جامع با ایران با مانعی مواجه است. کنگره با اکثریت جمهوریخواه مهمترین مانع دولت اوباما است. آنها که قرار است در دو ماه آینده توافق هستهای ایران و 1+5 را بررسی کنند، اکنون شمشیر را برای دولت اوباما از رو بستهاند. آنها قصد ندارند توافق را تصویب کنند و این برای دولت اوباما سنگین است. باراک اوباما روز گذشته از کنگره خواست توافق با ایران را رد نکند و خواستار «یک مسیر مسئولانهتر و هوشمندانهتر برای حفاظت از منافع ملی» شد. او در واکنش به منتقدان گفت که بهترین راه برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای که خاورمیانه را تهدید میکند «نه کوفتن بر سینهها» بلکه دنبالکردن «یک دیپلماسی قوی و منضبط» است. این در حالی است که ایران بارها تأکید کرده قصد دستیابی به سلاح هستهای را ندارد و در مذاکرات بهدنبال تعامل با جهان بوده است. بااینحال اوباما بارها گفته اگر کنگره توافق را تصویب نکند او آن را وتو خواهد کرد. جان کری، وزیر خارجه آمریکا، هم پس از توافق وین در جمع وزرای خارجه گروه 1+5 و ایران، در اظهاراتی شخصی و دوستانه گفته است او بعد از آنکه در ۲۲ سالگی به جنگ ویتنام رفت تصمیم گرفت هرگز دیگر در هیچ جنگی شرکت نکند. او در جمع خبرنگاران هم گفت بهعنوان یک کهنهسرباز میداند، اگر دیپلماسی شکست بخورد چه چیزی شروع میشود. موضع کری در مقابل کنگره جان کری نیز در اینباره اعلام کرد: «اگر کنگره نتواند توافق هستهای با ایران را تصویب کند، تبعاتی فاجعهبار خواهد داشت و به شما میگویم آمریکا همه اعتبار خود را از دست خواهد داد. در صورت شکست توافق هستهای، اگر تصمیم به استفاده از گزینه نظامی بگیریم، آیا فکر میکنید سازمان ملل نیز با ما خواهد بود؟ آیا فکر میکنید همقطاران اروپایی واشنگتن از ما حمایت خواهند کرد؟ شکست مذاکرات یک اشتباه است».کری گفت: «ایران خواهد گفت همانطور که گفتیم نمیتوان به غرب اعتماد و با آنها مذاکره کرد. آنها (غربیها) صادق نیستند و شما را فریب میدهند. آنها ما را متوقف کردند و کنگره از مذاکرات عقبنشینی کرد و کسی در غرب نیست که بتوان با او مذاکره کرد.» تور عربی وزیر خارجه آمریکا کابینه ایالات متحده آمریکا بعد از توافق هستهای با ایران اقدامات گستردهای را برای اقناع مخالفان و افکارعمومی آمریکا شروع کرد. جان کری و باراک اوباما چندین مصاحبه و سخنرانی داشتند و در مصاحبههایی تلاش کردند، نشان دهند برنده مذاکرات بودهاند. در هفتههای آینده جان کری قصد دارد به قطر برود. زمان این سفر سوم آگوست اعلام شده. او قصد دارد در قطر با همه اعضای شورای همکاری خلیج فارس دیدار کند. کری گفته به آنها اطمینان میدهد که کشورش در دفع نفوذ ایران در منطقه با آنها همکاری میکند. به گزارش خبرگزاری «رویترز»، جان کری با اشاره به توافق هستهای اخیر با ایران گفته مقابله مؤثرتر با نفوذ ایران، همزمان با استفاده از عوامل بازدارنده، قدرت قابلتوجهی برای پیشبرد امور به کشورهای حاشیه خلیج فارس میدهد. اشتون کارتر، وزیر دفاع ایالات متحده نیز سهشنبه، در سفر خاورمیانهای به اردن گفت کشورش متعهد است، همراه با اسرائیل، «با نفوذ مضر ایران در منطقه مقابله کند». نگرانی کری از شکست مذاکرات جان کری همچنین در گفتوگو با «الشرقالاوسط» گفته دیدارش با همپیمانان شورای همکاری خلیج فارس در دوحه فقط برای مطلع کردن آنها از تمامی جزئیات توافق هستهای نیست، بلکه این دیدار برای «دستیابی به استراتژی جهت مقابله با ایران و تحرکاتش در منطقه» متمرکز خواهد بود. به گزارش ایسنا، او اضافه کرد «تا زمانیکه ایران گامهای ضروری را برای پایبندی به این توافق بردارد، این توافق پابرجا خواهد بود. معتقدم ما کنگره را قانع خواهیم کرد که این توافق مسئله خوبی برای امنیت آمریکاست و اقدام خوبی برای منطقه است و منطقه را از مسابقه تسلیحاتی حفظ میکند و به ایران اجازه دستیابی به سلاح هستهای را نمیدهد. من بر این باورم که این امر باعث میشود اسرائیل و کشورهای عربی حوزه خلیجفارس و همگان از امنیت بیشتری برخوردار باشند. اگر این توافق حاصل نمیشد ما بلافاصله در رویارویی قرار میگرفتیم؛ چراکه ایران میگفت ما به میز مذاکره آمدیم اما شما توافق را رد کردید و ما در حال حاضر در مقابل هیچکسی تعهدی نداریم و به این ترتیب تحریمها فرو میپاشید؛ چراکه شرکای ما با لغو تحریمها برای نشستن بر سر میز مذاکره موافقت کردند و اگر ما در مذاکرات شکست میخوردیم آنها از این امر شانه خالی میکردند؛ بنابراین در گذشته در صورت عدم دستیابی به توافق فرصت رخ دادن مسابقه تسلیحات هستهای بسیار زیاد بود». کری مسئول اقناع عربها او در پاسخ به سؤالی در مورد نگرانی کشورهای عربی نسبت به توافق هستهای با ایران و ادعای آنها درباره سیاستهای ایران با تاکید بر اینکه «ما با این امر موافق نیستیم» به حمایت ایران از حزبالله اشاره کرد و گفت: «تا زمانیکه ایرانیها از حزبالله حمایت کنند ما با آنها برخورد خواهیم کرد و علت برگزاری نشست سران کمپ دیوید میان باراک اوباما، رئیسجمهوری آمریکا و رهبران کشورهای شورای همکاری خلیج فارس این بود که تلاش نظامی برای برخورد با ایران صورت بگیرد... ما آنها را نسبت به تمامی جزئیات در این توافق مطلع میکنیم و این توافق را به صورت کلی برای آنها شرح میدهیم تا اینکه درک کنند که چرا این توافق باعث میشود آنها از امنیت بیشتری برخوردار شوند و این توافق آنها را در معرض خطر قرار نمیدهد». تهدید به ترک میز مذاکره جان کری، وزیر خارجه آمریکا روز جمعه در مصاحبه با شبکه پیبیاس آمریکا گفته که حدود یک هفته پیش از امضای توافق به همتای ایرانیاش گفته است که اگر ایران کوتاه نیاید حاضر به ترک میز مذاکره است. آن زمانی بود که گفته شد دو طرف در مورد رفع تحریمهای موشکی ایران اختلاف دارند. او گفته که سهبار مذاکرات را ترک کرده است. اکنون که طرفین مذاکره شروع به روکردن برخی حواشی مذاکرات کردهاند، صحبت از ترککردن میز و تهدید به این کار شده است. روز گذشته عباس عراقچی در پاسخ به این سخن جان کری گفته که ما بیش از 10بار میز مذاکره را ترک کردهایم. درخواست آزادی آمریکاییها یک هفته بعد از دستیابی به توافق هستهای بین ایران و اعضای 1+5، رئیسجمهوری آمریکا در جمع کهنهسربازان از تلاش برای آزادی آمریکاییهای زندانی در ایران سخن گفته است. او با نامبردن از آمریکاییهایی که در ایران زندانی هستند گفت که دولت آمریکا تا زمان بازگشت آنها به کشورشان بیکار نخواهد نشست. «جیسون رضاییان باید آزاد شود. کشیش سعید عابدینی باید آزاد شود. امیر حکمتی، تفنگدار سابق دریایی آمریکا، باید آزاد شود. ایران باید برای یافتن رابرت لوینسون به ما کمک کند». این چند آمریکایی بین یک تا 9 سال است که در زندان هستند، پرونده جیسون رضاییان، خبرنگار واشنگتنپست، در حال بررسی است. سعید عابدینی و امیر حکمتی در زندان هستند ولی ایران در مورد وضعیت رابرت لوینسون، مأمور سابق اف.بی.آی اظهار بیاطلاعی کرده است. هدف، ساخت روابط نبود درحالیکه گروهی در ایران تیم مذاکرهکننده را به تغییر رابطه با آمریکا متهم میکنند، چنین موضعی به تیم آمریکایی هم منتسب میشود. جان کری در پاسخ به سؤالی در مورد تغییر سیاست آمریکا در تعامل با ایران گفت: «چیزی تغییر نکرده است، ما مخالف حمایت ایران از حزبالله و شیعیان عراق هستیم. چیزی تغییر نکرده است، ما برای دستیابی به توافق هستهای بنا به دلیلی ساده مذاکره کردیم؛ چراکه ما ایمان داریم که این توافق جلو ایران را خواهد گرفت».وزیر خارجه آمریکا در پاسخ به اینکه آیا رابطه سازندهای با ایرانیها بهویژه پس از انعقاد توافق صورت میگیرد، گفت: «این مسئله مربوط به روابط شخصی نیست بلکه مسئله گفتوگو در مذاکراتی بسیار دشوار و دستیابی به یک توافق است. ما با حسننیت مذاکره کردیم. ما میتوانستیم فضا را بسیار سازنده نگه داریم حتی زمانی که مناقشات شدید شد. چندین مناقشه شدید وجود داشت اما ما معتقدیم که لازم است فضا سازنده باقی بماند اما هدف، ساخت روابط نبوده است بلکه هدف دستیابی به توافق بوده است... . درواقع این توافق فرصتی برای منطقه و فرصتی برای ما و ایرانیهاست که در مسیری متفاوت قرار بگیریم».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.