رسانه ملی و بازی اسپانسرها
یزدان سلحشور
برنامههای مناسبتی رمضان 94 از دو جهت دچار آسیبدیدگی شدند. نخستین نکته به کمبود بودجه سازمان صداوسیما برمیگردد. موضوع کمبود بودجه بیش از پیش خودش را در شکل سریالسازیها نشان داد. حضور اسپانسرها در آثار نمایشی و حتی برنامههای گفتوگومحور از آن دست آسیبهایی است که از حضور اسپانسرها به برنامههای رسانه ملی وارد شده است. متأسفانه اسپانسرهایی که در اینگونه برنامهها حضور دارند، برخلاف همتاهای خارجیشان دانش کافی در مورد چگونگی حضور در رسانه را ندارند و کار به جایی میرسد که در سریال «پایتخت» برند «تاژ» بیش از هرچیز خودنمایی میکند و مخاطب را از یادآوری اغراقآمیز اسپانسر در سریال باخبر میکند و بهنوعی حوصله مخاطبش را سر میبرد و این مشکل نیز به گمان من به دیدگاه روابطعمومی یا مدیران شرکتهایی که در رسانه ملی سرمایهگذاری میکنند برمیگردد که تصور میکنند گلدرشت نشاندادن تبلیغ برند مربوطه میتواند تأثیرات عمیقتری روی مخاطب بگذارد. درهمینرابطه توجه شما را به تبلیغات برندهای خارجی در فیلمها و سریالها جلب میکنم که به گمان من تبلیغشان به 20 ثانیه هم نمیرسد، آن هم بهصورت کوتاه و مؤثر که به شکل مطلوبی توجه مخاطب را جلب میکند و متأسفانه باید گفت که تلویزیون ما کاملا بازی را به اسپانسرها واگذار کرده است که این بههیچوجه اتفاق خوبی نیست و این سیاست که نباید تلویزیون خصوصی داشته باشیم و همهچیز باید در روند تلویزیون دولتی خلاصه شود باعث شده است تا نظارت دقیق و مدیریت درستی روی برنامههای صداوسیما صورت نگیرد و در ماه رمضان سال 94 نیز مثل ماههای گذشته شاهد برنامههایی با کیفیت بسیار نازل باشیم. نکته بعد در ارتباط با تعویضهای مدیریتی بود که طی چندماه گذشته در صداوسیما اتفاق افتاد. با اینکه در دوران مدیریت آقای ضرغامی انتقادهای بسیاری به نحوه عملکرد او وارد بود اما کار به جایی رسیده است که بسیاری درحالحاضر از دوران مدیریت او به خوبی یاد میکنند، آنهم به این دلیل که به نظر میرسد مدیریت کیفی مرتبه نازلتری در صداوسیما پیدا کرده است. نمونهاش ساخت «پایتخت4» است؛ سریالی که از نظر مخاطبان و طبق نظرسنجیهای صورتگرفته مرتبه نخست را در بین سریالهای مناسبتی کسب کرده است و به گفته سیروس مقدم، محسن تنابنده در این فصل از ساخت سریال نظارت دقیقتری روی متن داشته و در مواقعی حتی اشک فیلمنامهنویسان را هم درآورده است! در صورتی که عکس گفتههای این کارگردان نمود بیرونی دارد. چراکه در این فصل بیش از فصلهای گذشته شاهد بداههگوییهای بازیگران بودیم و با فیلمنامه منسجم و باکیفیتی روبهرو نبودیم. همین روند در برنامههای گفتوگومحوری چون «ماه عسل» هم اتفاق افتاد. برنامههایی از جنس ماهعسل که المثنی نمونههای موفق خارجی آن از جمله برنامه «اپرا» است، بدون داشتن برنامه مدون و خط اصلی به سراغ موضوعات میروند و همین برنامه صحبت من را مبنیبر نبود مدیریتی درست تأیید میکند چراکه بدون مشورت با مدیران، میهمانی را به برنامه دعوت کردند که از سمت مدیران رسانه ملی، دستاندرکاران این برنامه در یک حرکت عجیب هم زمان توبیخ و تشویق شدند! همین روند کاهش کیفیت را در سایر سریالهای رمضان 94 نیز شاهد بودیم. مجموعه «گاهی به پشتسر نگاه کن»، به کارگردانی مازیار میری، با وجود اینکه بازی برخی بازیگرانش قابلقبول است اما فیلمنامه خوبی ندارد و مدام بین گونههای نوآور، ملوردرام یا کمدی در رفتوآمد است. از نظر من هیچیک از سریالهایی که به نام سریالهای مناسبتی راهی آنتن تلویزیون شدند، نمیتواند به معنی واقعی برای مخاطب آموزنده باشد چنانچه در سریال «دردسرهای عظیم2» بهغلط اینطور وانمود میشود که هرقدر زن و شوهر با هم جروبحث و مجادله داشته باشند، زندگیشان شیرینتر میشود و سریال «پایتخت» که پر است از تکیهکلامهای تکراری که بسیاری از این نکات که میتواند نقدهای اجتماعی فراوانی داشته باشد. شاید استقبال مخاطب از «پایتخت 4» تنها به این دلیل است که این مجموعه رقیب جدی نداشته است و با دیدی منصفانهتر میتوان این مجموعه را نسبت به فصلهای پیشینش کمکیفیتتر توصیف کرد. اینروزها عوامل سریال «پایتخت» از ساختهشدن فصل پنجم این سریال صحبت میکنند و امیدوارم اگر مدیران سیما قول ساخت فصل بعد را به دستاندرکاران این مجموعه دادهاند، از همین امروز فکری برای فیلمنامه آن داشته باشند که بهیقین کیفیت نامطلوب فیلمنامه و بیتوجهی نسبت به آن، مشکل عمده ساخت سریالهای رسانه ملی است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.