قطع همکاری در صدا و سیما به حکم قضائی نیاز دارد
نعمت احمدی-حقوقدان
مصوبهای از سوی شورای نظارت بر صداوسیما درباره قطع همکاری رسانه ملی با هنرمندان هنجارشکن در شبکههای اجتماعی ارائه شده است. درباره این مصوبه چند نکته قابلذکر است. اول اینکه باید هنجار را تعریف کنیم و بگوییم هنجارشکنی به چه معنی است؟ برای این کار باید دید عرف جامعه چیست که اگر هنرمندان برخلاف آن عمل کنند، هنجارشکنی کردهاند. نکته دیگر این است که متأسفانه در کشور ما هنوز طریقه استفاده از تکنولوژیهای ارتباطی مشخص نیست. خود من در هفته اخیر پیگیری چند پرونده را برعهده داشتم که کیفرخواست همه آنها نوع استفاده متهمان از اینترنت بود. برای مثال لایککردن یک مطلب در شبکههای مجازی بهعنوان اتهام در نظر گرفته شده بود درحالیکه متهم حتی معنی لایک را بهطور دقیق نمیدانست. بهعلاوه قوانین ما در زمینه شبکههای اجتماعی نیاز به بازتعریف دارد و نمیتوان محتوای منتشرشده در شبکههای اجتماعی را مشمول همان قوانین در حوزه محتوای مکتوب دانست. اما باید اشاره کرد که هنرمندان به این دلیل که افعال و اعمالشان در جامعه مورد توجه گروههای مختلف و بهخصوص نسل جوان است، باید نسبت به انتشار محتوا در شبکههای اجتماعی مراقبت بیشتری داشته باشند. محتوایی اگر توسط یک آدم عادی منتشر شود، شاید حتی موردتوجه هم قرار نگیرد اما این موضوع درباره هنرمندان متفاوت است.باید توجه داشت نمیتوان گفت صرف انتشار یک محتوا در شبکههای اجتماعی جرم است و به این واسطه میتوان با هنرمندی قطع همکاری کرد. زیرا افراد باید از نظر نص قانون کار خلافی کرده باشند. هنرمندان نیز دارای حقوق اجتماعی هستند و صداوسیما نمیتواند بدون صدور حکم از سوی مرجع قضائی، همکاریاش را با هنرمندان قطع کند. این قطع همکاری چیزی شبیه به ممنوعالتصویر یا ممنوعالبیانکردن است که نیاز به حکم قضائی دارد و برای صدور چنین حکمی، جرم فرد باید برای مرجع قضائی محرز باشد. از نظر قانونی هم باید عملی فیزیکی انجام شده باشد تا جرم واقع شود. بااینحال باز هم نیاز به تأکید است که از نظر اخلاقی یک هنرمند باید بداند که دارای تأثیرگذاری در جامعه است و فردی که در جامعه تریبونی دارد باید از آن بهدرستی استفاده کند. محرومیت از حقوق اجتماعی باید مطابق با قانون و با رأی دادگاه باشد. حقوق اجتماعیای که میتواند برابر رأی دادگاه از فردی سلب شود، ذیل ماده 26 قانون مجازات اسلامی در 12 بند و 2تبصره آمده است و در این ماده و مواد، موضوعی به نام ممنوعالتصویری یا سلب یا عدم همکاری در رسانه ملی بهعنوان محرومیت اجتماعی و قانونی نیامده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.