از «نگارخانهای به وسعت یک شهر» تا «نقد بنا و فضای شهری»
ما و شهر
مولود زندینژاد: «ما شهرها را میسازیم و شهرها ما را میسازند». این عبارتی است که در سرآغاز بیانیه هیأت انتخاب و داوری نخستین مسابقه عکس و کاریکاتور «نقد بنا و فضای شهری» منتشر شد؛ مسابقهای که از بهمنماه سال گذشته با انتشار فراخوان، همیاری هنرمندان عکاس و کاریکاتوریست را طلبید تا با نگاهی نقادانه و زیباییشناسانه به مقوله چهره شهرمان بپردازند و ضرورتها و اولویتهای شهری را با نگاهی دیگر، گوشزد کنند. اینکه وزارت راهوشهرسازی که متولی تأمین رفاه اجتماعی در زمینه مسکن است و اعتلای هنر معماری ایران و رعایت سبکهای مختلف معماری سنتی و ملی و تقویت و توسعه فرهنگ و ارزشهای اسلامی در معماری و شهرسازی، یکی از اهداف مهم آن بهشمار میرود، توانسته با دیدگاهی تعاملی با هنرمندان بهعنوان متخصصان امر زیباییشناسانه همکاری تنگاتنگی داشته باشد بسیار حائزاهمیت است و میتوان گفت سازمانها و نهادهایی مانند وزارت راهوشهرسازی و شهرداری تهران در سالهای اخیر با بینشی هنرمدار به شهر نگریسته و تا حد زیادی نیز توانستهاند در این امر، موفق عمل کنند. «نگارخانهای به وسعت یک شهر» که سازمان زیباسازی شهر تهران با بهکارگیری بیش از هزارو 600 سازه تبلیغاتی در شهر تهران به مدت 10روز بهنمایش درآورد نیز از همین دست است که نهتنها توانست به آثار هنرمندان و چهرههای هنری داخل و خارج از کشور بپردازد، بلکه چهره و رنگ شهر را نیز تغییر داد. اگرچه این امر بایدها و نبایدهایی در پی داشت و هرکس به تحلیل و بازخورد این بیلبوردهای هنری پرداخت، اما نمیتوان ارزش کار بزرگی که شهرداری انجام داد را بیاهمیت شمرد و به آن بیاعتنا بود. حال مسابقه عکس و کاریکاتور « نقد بنا و فضای شهری» که عصر یکشنبه سوم خرداد، همزمان با سالروز آزادسازی خرمشهر افتتاح شد نیز باز هم از جنس هنر است. چنانکه مجتبی آقایی، دبیر جشنواره، عکس و تصویر را حافظه تاریخی بیبدیل از دوره قاجار معرفی کرد و برشی از واقعیتهای عینی و زبانی گویا شمرد. این مسابقه که با بهنمایشگذاشتن 146 اثر عکس و صد اثر کاریکاتور در گالری خانه هنرمندان همراه بود، فضا و چهره شهری را با زبان هنر به چالش کشید و با تکیه بر خلاقیتها و دیدگاه هنرمندانه، مخاطبان را دعوت کرد تا با نگاهی متفاوت به شهر بنگرند. گرچه پیروز حناچی، معاون وزیر راهوشهرسازی و دبیر شورایعالی شهرسازی و معماری، بهعنوان متولی برگزاری این مسابقه، تغییر چهره شهری را حتی در 10سال آینده ناممکن دانست، اما اظهار امیدواری کرد که با استمرار نگاه هنری و باورهایمان نسبت به توانمندیهایی که در تغییر داریم، بتوانیم گامی بهجلو برداریم. و در آخر باید متذکر شد اینکه هنرمندان ما توانستند در کنار مسئولان و متولیان شهری به این امر خطیر بپردازند، باید آن را دیدگاهی مثبت تلقی کرد که به جای انتقادات و دست روی دستگذاشتن، میتوان با انجام کارهای کوچک دست به تغییرات بزرگ و شگرف زد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.