«برنی ساندرز» کارزار انتخاباتی خود را به طور رسمی آغاز کرد
سرخ کمرنگ
حتما لازم نیست کارشناس علوم سیاسی و بینالملل باشیم تا دریابیم شکاف بین صحنهآرایی تقابلی نیروهای سیاسی در عرصه اروپا با نمونه آمریکایی آن، حالا اگر نه از زمین تا آسمان، اما دستکم به پهنای اقیانوس اطلس است. با وجود این، درست به همین علت است که چشمانداز کوچکترین نسیم تغییر در نظم حاکم ایالاتمتحده، شاید بیش از هر جغرافیای دیگری نویدبخش است. برای اثبات این مدعا نیز تنها کافی است به اولین سخنان برنی ساندرز، نامزد سوسیالیست انتخابات ریاستجمهوری سال آینده آمریکا، گوش فرادهیم که اگرچه با خوشبینی محض از شانس خود برای فتح کاخ سفید سخن میگوید، اما صرف اعلام شروع انقلاب سیاسی از سوی او به اعتبار آغاز کارزار انتخاباتیاش، شاید بیش از هرچیز گواهی بر سترونی سیاست مردمی، آن هم از نوع غیرمستقیم آن، در این دژ مستحکم نولیبرالیسم است. برنی ساندرز، سناتور مستقل «ورمونت»، که روز سهشنبه و بهمنظور آغاز رسمی کارزار انتخاباتی خود در قامت یک دموکرات، به برلینگتون، یعنی شهری بازگشته بود که روزگاری شهردار آن بود، در جمع هوادارانش از چرخه معیوب اقتصادی ایالاتمتحده انتقاد کرده و حضورش در صحنه رقابتها را آغاز انقلابی سیاسی خواند که میرود تا با اتکا به پشتیبانی میلیونها شهروند آمریکایی، به تحولی اساسی در تمامی عرصههای اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و زیستمحیطی بینجامد. او ضمن اشاره به آنکه ایالاتمتحده و دولت آن متعلق به تمامی مردم و نه شمار معدودی از ثروتمندان و کمیتههای اقدام سیاسی آنان است، مدعی شد در وهله اول تلاش خواهد کرد تا به بیعدالتیهای ساختاری در سطح جامعه آمریکایی پایان دهد. او وعده داده به مبارزه با آن دست نابرابریهای گروتسکی برآید که در گوشهگوشه جامعه آمریکایی نمایان است: در برابری ثروت آخرین دهک یکدرصدیها با مجموع ثروت 9دهک اول، در اختصاص 99درصد از درآمدهای جدید به یکدرصد بالایی جمعیت، در افزایش نامتناسب ساعتهای کاری به ازای حداقل درآمدها و در روند روبهرشد ظهور میلیونرها و میلیاردرهایی که ثروت تنها یک خانواده از آنان بر ثروت 130 میلیون آمریکایی میچربد. اما در میان تمامی وعدههای ساندرز که از برچیدن بساط بزرگترین بانکهای آمریکایی تا مقابله با تغییرات اقلیمی و ایجاد شفافیت سیاسی را دربر میگیرد، حذف شهریههای تحصیلی در کالجها و دانشگاههای دولتی، احتمالا عملیترین گام او در راستای برقراری عدالت آموزشی خواهد بود. ساندرز همین حالا نیز در مقام سناتور ورمونت طرح مالیات بر تراکنشهای مالی را تقدیم سنا کرده که قادر خواهد بود با ایجاد سالانه میلیاردها دلار درآمد مالیاتی از دلالان والاستریت، به رایگانکردن هزینههای تحصیلی یاری رساند. بااینهمه و باوجود آنکه نتایج نظرسنجیها از پیشتازی ساندرز نسبت به تمامی رقبای دموکرات خود، به جز «هیلاری کلینتون» خبر میدهند، توان پایین حامیان مالی او و البته فاصله 50درصدی با نامزد اول حزب دموکرات، تقریبا هرگونه امیدی برای پیروزی تنها نامزد سوسیالیستدموکراتها را ناامید میکند. ساندرز که در اوایل دهه 80 میلادی و به تبعیت از یوجین دبس، مبارز مارکسیست آمریکایی و نامزد پنج دوره انتخابات ریاستجمهوری این کشور، خود را نه سرباز سرمایهداری، بلکه یک انقلابی پرولتر خوانده و با اتکا به همین مواضع رادیکال خود، به مقام شهرداری «جمهوری خلق برلینگتون» نائل شده بود، مدتهاست درست برخلاف دبس، تسلیم آن راهبرد لیبرالی شده که درصدد است به جای ارائه بدیلی هرچند نافرجام برای نظام دوحزبی ایالاتمتحده، حزب دموکرات را از درون متحول کند. در این میان، ترس از جایگیری در صف محتوم شکستخوردگان، نهتنها فرمان دموکراتها را به چپ نپیچیده، بلکه چپگرایانی چون ساندرز را هرچه بیشتر به راست متمایل کرده است؛ چنانکه شاید اگر از هیاهوهای رسانهای این روزها فاصله بگیریم، مواضع ساندرز پیرامون مسئله کارگران و رنگینپوستان و سیاستهای تهاجمی ایالاتمتحده در خارج از مرزها را چندان متفاوت از رقبای دموکراتش نیابیم. پس جای تعجب نیست اگر چپهای آمریکایی با نظر به منطق تنازع و بقای سیاسی در ایالاتمتحده، بار دیگر ناچار از مرور این حقیقت باشند که مسیر رهاییبخشی نه از راهروهای حزب دموکرات، بلکه از ستون مردمی میگذرد که در اعتراض به تبعیض طبقاتی، جنسیتی و نژادی، خیابانها را به اشغال خود درمیآورند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.