بازار سرمایه و حضور سرمایهگذاران
مجید سلیمیبروجنی . کارشناس اقتصادی
بازار بورس در حالی به استقبال فصل مجامع میرود که در فروردین امسال، پررونقترین ماه نخست سال را از منظر حجم معاملات پشتسر گذاشت. علت اصلی این موضوع نیز چیزی بهجز خوشبینیهای پیرامون مذاکرات هستهای ایران و گروه 1+5 و تفاهمنامه لوزان نبود. بااینحال، طی چند هفته اخیر شاهد بودیم که رونق ابتدای سال، آرامآرام رنگ باخت و بازار سرمایه همچون سال 93، وارد رکود شد. بدونشک، ابهامات و برخی رفتارهای دوگانه در بیانیه لوزان و همچنین تاکتیکهای اتخاذشده توسط حقوقیها، مهمترین دلایل ناپایداری رونق بورس تهران بودهاند. بازار سرمایه، بازار انتظارات است، بدین معنا که قیمتها براساس انتظارات آتی تعیین میشوند. البته انتظارات آتی میزان درجه اعتماد متفاوتی دارد و در همین راستا ممکن است بر بازار اثرات کم یا زیادی بگذارند. برخی کارشناسان معتقدند چون پیشبینی میشود که مذاکرات هستهای در تیرماه به توافق نهایی خواهد رسید، پس بخش قابلتوجهی از نقدینگی موجود در بازارهای دیگر، طی ماههای پیشِرو به سمت بازار سرمایه حرکت خواهد کرد. حصول توافق هستهای در آینده نزدیک، میتواند این پیام خوش را برای سرمایهگذاران بههمراه داشته باشد که بازار سرمایه میتواند جایگاه امنی برای سرمایههایشان باشد.
این در حالی است که براساس تحلیلها، بازارهای موازی همچون طلا و ارز، آنچنان متأثر از توافقات هستهای نخواهند شد. نگاهی به قیمت سهام شرکتهای مختلف در بورس، نشان میدهد طی یک سال گذشته بهقدری قیمتها در بازار پایین آمده که برای سرمایهگذار، بازار بسیار جذابی بهنظر خواهد آمد. از طرف دیگر، وقتی که مشکلات تحریمی برطرف و سوئیفت مجددا فعال شود، طبیعی است که بر شرکتهای صادراتی اثر مطلوب میگذارد و به تناسب آن نیز شرکتهای ارزآور با رشد قابلتوجهی در قیمت سهام مواجه میشوند. اقتصاد ایران بهشدت تحتتأثیر سیاست و توافقات هستهای قرار گرفته و اعلام تفاهم لوزان، باعث افزایش اشتیاق سرمایهگذاران غربی برای حضور در بازار ایران شده است. در چنین شرایطی، هموارشدن مسیر جذب سرمایههای خارجی، خود میتواند عامل بسیار اثرگذاری بر اقتصاد ایران باشد. اگر برایند همه این عوامل را بررسی کنیم،به این نتیجه خواهیم رسید که بازار سرمایه کشورمان پس از توافق هستهای، فرصتهای زیادی را برای رونقگرفتن پیشِروی خود خواهد دید. باید به این نکته دقت کنم چنانچه دولت و تیم اقتصادیاش میخواهند نقدینگی را به سمت بازار سرمایه هدایت کنند تا به یک اقتصاد سرمایهمحور تبدیل شویم، باید تمامی زمینههای جذب سرمایه و توسعه فضای کسبوکار و رعایت حقوق سرمایهگذار را فراهم کنند. در غیراینصورت، نمیتوان انتظار داشت که اقتصاد کشور از رکود خارج شده و رشد اقتصادی افزایش یابد. دولت تدبیر و امید باید همان انسجام و دیپلماسی هوشمندانه که در مذاکرات هستهای را از خود نشان داد را وارد حوزه اقتصاد کرده و یک تیم منسجم اقتصادی، پیگیر برنامههای اقتصادی دولت باشد. در بازار پول نیز دولت باید تعامل بیشتری را بین بازار پول و سرمایه ایجاد کند، نه اینکه با بالانگهداشتن نرخ سود بانکی، زمینه حرکت سرمایهها از بازار سرمایه به سمت بازار پول را هموار کند. اقتصاد ایران باید تلاش کند خود را از سیطره دولتیها رها کند. سرمایهمحورشدن بازار، الزامات خاص خود را دارد و تنها با شعاردادن نمیتوان آن را محقق کرد. بازار سرمایهمحور وابسته به افزایش نرخ مشارکت مردم است و مطمئنا این امر، هیچگاه از طریق بانکها بهدست نخواهد آمد. مشارکت واقعی، تنها از طریق بازار سرمایه ایجاد خواهد شد. اقتصاد ایران نیازمند شفافیت بیشتری بوده و لازم است اقتصاددانان و فعالان بازار سرمایه، تحلیلهای جامعتری از آنچه قبلا رخ داده است، داشته باشند و با چشمی باز، اسیر حواشی و نوسانات قیمتی نشوند. باید تا تیرماه به انتظار بنشینیم و ببینیم که مدیران کلان اقتصاد کشور تا چه اندازه میتوانند هیجانات بازار را کنترلکنند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.