|

پایان تاریک جنون درخشان «جان نش»

گروه علم: «جان نش»، ریاضی‌دان نامدار، و همسرش «آلیشیا» در راه فرودگاه هنگام بازگشت به نیوجرسی تصادف کردند. آن‌هم به‌دلیل کنترل‌نداشتن راننده در هنگام سبقت، گویا آنان کمربند ایمنی را نبسته بودند، از خودرو به بیرون پرتاب شدند و تمام. «جان نش» یک هفته پیش از مرگ، به همراه «لوئیس نیرنبرگ» (که سال‌ها همکار بودند)، به نروژ رفت تا جایزه آبل (از جایزه‌های مهم ریاضی) را از هارالد پنجم، پادشاه نروژ دریافت کند. جان نش (۱۳ ژوئن ۱۹۲۸ - ۲۳ می ۲۰۱۵) ریاضی‌دان نابغه و برجسته آمریکایی و برنده جایزه نوبل اقتصاد (1994)، در جوانی به بیماری روان‌گسیختگی (اسکیزوفرنی) از نوع پارانوئید مبتلا شد که مشکلات بسیاری را برای او پدید آورد. نش به‌دلیل ابتلا به این بیماری، صداهایی غیرواقعی را می‌شنید که او را از خطراتی موهوم برحذر می‌داشتند و وادارش می‌کردند کارهایی برخلاف خواسته‌اش انجام دهد. رفته‌رفته بر شدت توهمات او افزوده شد و زندگی‌اش تا آستانه فروپاشی پیش ‌رفت. او کرسی استادی را از دست داد و در بیمارستان بستری شد، اما همواره همسرش در کنارش بود و به او بسیار کمک کرد. نش در تکامل «نظریه بازی‌ها» نقش بسیار مؤثری داشت و به‌دلیل تلاش‌هایش در این زمینه، در سال ۱۹۹۴ به همراه «راینهارد سیلتن» و «جان هارسانی» برنده جایزه نوبل اقتصاد شد. «نظریه ‌بازی‌‌ها» شاخه‌ای از ریاضیات کاربردی است که در علوم‌اجتماعی و به‌ویژه در اقتصاد، بازاریابی و فلسفه کاربرد دارد. «نظریه‌ بازی‌ها» در تلاش است در شرایط راهبردی یا بازی که در آنها موفقیت فرد در انتخاب راهکار، به انتخاب دیگران نیز وابسته است، با استفاده از ریاضیات، رفتار بهینه را پیش‌بینی کند. هرچند زندگی ریاضی‌دانان برای عامه مردم چندان جالب نیست، اما «سیلویا ناسار» در سال ۱۹۹۹ کتابی به نام یک ذهن زیبا (A Beautiful Mind) منتشر کرد که درباره زندگی «جان نش» و مشکلاتش بود. در سال ۲۰۰۱ نیز «ران هوارد» فیلمی برمبنای این کتاب و داستان زنگی جان نش ساخت که در آن «راسل کرو» نقش جان نش را بازی کرد. البته صحنه‌هایی از این فیلم، با زندگی واقعی «جان نش» تفاوت‌ دارد ولی نگاه مستند «جنون درخشان» به زندگی او، دقیق‌تر و وفادارانه‌تر‌ است. نش دو فرزند پسر دارد. فرزند اولش که درست هم‌زمان با شروع بیماری پدر به‌دنیا آمد، مانند پدر، ریاضی‌دان است و باز هم مانند پدر، به بیماری اسکیزوفرنی هذیانی مبتلاست. او نیز سال‌هاست که تحت نظارت و درمان پزشکان قرار دارد. نش افتخارات زیادی در زندگی کسب کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.