مسیر اشتباه خصوصیسازی
مسعود رضاییان-مدیرعامل نفت مسجد سلیمان
زمانی که به خصوصیشدن باشگاههای فوتبال در ایران نگاهی میاندازیم، میبینیم که همیشه دست روی تیمهایی گذاشته شده که مردمی بودند. پیش از اینکه بحث مزایده پرسپولیس و استقلال وجود داشته باشد، تیمهایی مانند برق شیراز، استقلال اهواز، ابومسلم مشهد و شاهین بوشهر به بخش خصوصی واگذار شدند؛ اما این تیمها درحالحاضر کجا هستند؟ به غیر از استقلال اهواز که در آستانه سقوط به لیگ دو است، بقیه تیمها در دستههای پایینتر در حال دستوپازدن بیهوده هستند. بعضی از این تیمها در بازیهای خارج از خانه خود حاضر نمیشوند؛ چون مخارج سفر را ندارند. حالا با این وضعیت دوباره میخواهیم، سراغ خصوصیشدن تیمهایی برویم که قطعا از این تیمها بزرگتر هستند. بحث انتقال سرخابیها به بخش خصوصی، بحث انتقال مشکلات است.
این دو تیم مانند سایر تیمها با مشکلات زیادی روبهرو هستند که با واگذاری مشکلاتشان حل نخواهد شد. بزرگترین مشکل بحث درآمدزایی است. هر فردی که میخواهد تیمداری کند باید درآمد داشته باشد؛ اما این دو تیم از بزرگترین منبع درآمد خود که حق پخش تلویزیونی است، محروم هستند. درحالیکه در اکثر دنیا بزرگترین منبع درآمد، حق پخش تلویزیونی است که در ایران این امکان وجود ندارد. در سایر موارد درآمدزایی مانند تبلیغات دور زمین و اسپانسر روی پیراهن بازیکنان هم به نوعی به حق پخش تلویزیونی بستگی دارد. راه چهارم درآمدزایی هم بلیتفروشی است، اما مدیران باشگاه چقدر میتوانند روی پول جیبی دانشآموزان و دانشجویان که مخاطب اصلی این تیمها هستند، حساب کنند. فردی که 300 میلیارد پول گذاشته است و سالی 30 تا 40 میلیارد هم میخواهد در باشگاه هزینه کند، چگونه میتواند بدون حق پخش تلویزیونی از پس این هزینهها برآید. اگر آنها بعد از مدتی تیم را بر زمین گذاشتند و نتوانستند از پس هزینهها برآیند، چه اتفاقی خواهد افتاد؟ آیا میتوانند تیم را بفروشند. آیا باز هم دولت تیم را در دست میگیرد؟ این افراد چگونه حاضر هستند این پول را بدون هیچ بازگشت سرمایه در تیمهای سرخابی هزینه کنند. شاید به دنبال کسب اعتبار از طریق فوتبال و خرجکردن برای جایگاه خود در جای دیگر هستند که حاضرند این سرمایهگذاری هنگفت را انجام دهند. متأسفانه کسانی که به دنبال تیمداری در فوتبال ایران هستند، تنها دست روی تیمهای مردمی میگذارند و همیشه هم ناموفق بودند. آیا ما در این چند سال تجربه خوبی از خصوصیکردن تیمها داشتیم که حالا بهدنبال خصوصیشدن استقلال و پرسپولیس، سرمایههای ملی خودمان هستیم؟ هر زمانی که بحث درآمدزایی از طریق حق پخش تلویزیونی به طور اصولی اجرائی شود، میتوان انتظار داشت باشگاههای ایرانی خصوصی شوند؛ اما این مسیری که انتخاب شده، اشتباه است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.