«فرانک فیشر» پروفسور دانشگاه «راتگرز» در گفتوگو با «شرق»:
مشکل، نبود آلترناتیوی جدی در برابر هیلاری است
نوژن اعتضادالسلطنه
مشکل اصلی انتخابات آمریکا را حاکمیت پول میداند و به همین دلیل معتقد است در این دوره، نامزد دیگری یارای مقاومت در برابر دوقطبی «بوش-کلینتون» را نداشته باشد. او احتمال برد «هیلاری کلینتون» نامزد دموکرات در انتخابات 2016 را بالا میداند، چراکه از نظر وی، بدیل دیگری وجود ندارد. «فرانک فیشر» استاد دروس سیاستهای زیستمحیطی، بررسی سیاستهای عمومی و سیاست آمریکا در گفتوگو با «شرق» نظرات خود درباره نامزدی «هیلاری کلینتون» در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا و چشمانداز ایالاتمتحده در صورت پیروزی او را مورد ارزیابی قرار داد. پروفسور «فیشر» که دوره دکترای خود را در دانشگاه نیویورک سپری کرده، فعالیتهای آکادمیک گستردهای را انجام داده است که ازجمله آنها میتوان به عضویت در کمیته مشورتی کنسرسیوم اروپایی در زمینه پژوهشهای سیاسی و عضویت در انجمن بینالمللی علوم سیاسی اشاره کرد. او همچنین برنده جوایز متعددی ازجمله جایزه «هارولد لاسول» برای پژوهش در زمینه سیاست عمومی و جایزه کتاب «چارلز تیلر» بوده است.
نگاه آمریکا نسبت به نامزدی هیلاری کلینتون چگونه است؟ آیا آمریکاییها از حضور دائمی خانواده کلینتون و بوش در قدرت خسته نیستند؟ افکار عمومی بهشدت تقسیم و قطبی شده است. بااینحال، همه از بازگشت دوباره عضوی از خانواده بوش یا کلینتون خوشحال نیستند. موضوع این است که گزینه دردسترس دیگری وجود ندارد. این بدانخاطر است که پول در سیاست آمریکا حرف اصلی را میزند و همین موضوع سبب میشود تا تأثیر فساد مالی در آن بسیار زیاد باشد. هیچیک از نامزدهای دیگر نمیتوانند پولی که «جب بوش» یا «هیلاری کلینتون» جمعآوری و هزینه کردهاند را فراهم کند. بااینحال، بخش عمدهای از زنان امیدوارند «هیلاری» پیروز انتخابات باشد و اولین رئیسجمهوری زن ایالاتمتحده را ببینند. نظرتان درباره«رند پاول»، «جب بوش» و «مارکو روبیو» نامزدان حزب جمهوریخواه چیست؟ کدامیک حریف قدرتمندتر و جدیتری برای هیلاری کلینتون هستند؟ تنها «جب بوش» از شانس پیروزی برخوردار است. سایر نامزدهای حزب جمهوریخواه از جریان اصلی آن حزب به دور هستند و شانسی برای پیروزی ندارند. بااینحال، آنان میتوانند کار را برای «بوش» دشوار کنند. هدف آنان پیروزی است. بااینحال، فراتر از آن، علاقه دارند تا «جب بوش» برادر «جورج بوش» رئیسجمهوری سابق آمریکا را به سمت جناح راست حزب جمهوریخواه بیشازپیش سوق دهند. حتی احتمال آن وجود دارد که «مایک هاکبی» وارد عرصه رقابت انتخاباتی شود و بتواند رأی راستهای مذهبی در حزب جمهوریخواه را ازآن خود کند که 49 درصد از اعضای آن حزب را تشکیل میدهند. نقاط ضعف و قوت «هیلاری کلینتون» از نظر شما کدامند؟ نقطه قوت اصلی او هوشمندی و روابط اجتماعی قوی اوست که توانسته از همین طریق پول زیادی را کسب کند. او تنها فردی است که جناح چپ حزب دموکرات میتواند رویش حساب باز کند؛ این در حالی است که او یک لیبرال است و نه یک فعال جناح چپ حزب دموکرات. به همین دلیل احتمال آن نیز وجود دارد که بخشی از چپهای دموکرات تصمیم بگیرند که به او رأی ندهند. نقطه ضعف او آن است که بسیاری از مردم از بازگشت دوباره کلینتونها به قدرت خستهاند و محافظهکاران آمریکایی نیز از او و «بیل» همسرش به یک اندازه نفرت دارند. اکنون مخالفان او در حال کندوکاو گذشته هیلاری و پیداکردن رسواییهای ارتکابی توسط او هستند. این موضوع به اینجا محدود نمیشود، بلکه آنان میخواهند هر آنچه به ضرر «هیلاری» در انتخابات پیشروست را به دست آورده و علیه او استفاده کنند. هیلاری کلینتون از طریق فضای مجازی نامزدی خود را اعلام کرد. در انتخابات قبلی نیز کارزار «باراک اوباما»، رئیسجمهوری آمریکا، از شبکههای اجتماعی استفاده خوبی کرد. این موضوع تا چه اندازه در نتیجه انتخابات به نفع کلینتون تأثیرگذار است؟ چرا جمهوریخواهان همانند دموکراتها حضور فعالی در شبکههای اجتماعی ندارند؟ پاسخ به این پرسش دشوار است. این موضوع بستگی به استفاده از شبکههای اجتماعی در آینده نزدیک خواهد داشت. هیچکس نمیتواند با قاطعیت به این پرسش پاسخ دهد درحالیکه قطعا مشخص است که مشاوران سیاسیای در حوزه فناوری در حال کار بر روی این موضوع هستند. جمهوریخواهان به استفاده از ابزارها و شیوههای قدیمی تمایل دارند. بااینحال، آنان نیز احتمالا استفاده از رسانههای اجتماعی را آغاز خواهند کرد. تأثیر «بیل کلینتون» روی «هیلاری» چقدر است؟ سؤال خوبی است. تصور عمومی این است که رئیسجمهوری پیشین آمریکا از درجه و شدت تأثیرگذاری بالایی بر «هیلاری» برخوردار است، اما واقعیت آن است که او تفکرات و ذهنیت خود را دارد و طبق آنها پیش میرود. آیا موضوع حادثه بنغازی که به کشتهشدن سفیر آمریکا انجامید و انتقاداتی را متوجه «هیلاری کلینتون» در دوران وزارت خارجه کرد، میتواند در ناکامی احتمالی او مؤثر باشد؟ جمهوریخواهان به سرزنشکردن او برای این موضوع ادامه خواهند داد. بااینحال، آنان نمیتوانند از این طرق تأثیری جدی بر موضوع نامزدی «هیلاری» در انتخابات ریاستجمهوری 2016 بگذارند و فکر میکنم که این موضوع کارایی خود را از دست داده است. درعینحال، آن گروهی که فکر میکنند حادثه بنغازی موضوعی مهم بوده است، به هیلاری به هیچعنوان رأی نخواهند داد. همانگونه که میدانید، هیلاری کلینتون یکی از حامیان اصلی اقدام نظامی علیه سوریه بود، در حالی که پرزیدنت اوباما با این نظر مخالف بود. در صورت ریاستجمهوری او، دولت آمریکا چه استراتژیای در قبال سوریه در پیش خواهد گرفت؟ پاسخ به این پرسش آسان نیست. هیلاری شدیدا تلاش کرده از تسلط افکار مردانه در جهانی پر از منازعات نظامی بر ذهنیت جمهوریخواهان انتقاد کند. او میخواهد نشان دهد که میتواند با «پسران بزرگ» بازی کند و این موضوع را پس از انتخاب بهعنوان رئیسجمهوری بعدی آمریکا مدیریت کند. بااینحال، او فردی باهوش است و میداند میان شعارهای سیاسی و دشواریهای عملی از طریق اعمال مداخله نظامی اختلافی جدی وجود دارد. فکر میکنم او بهعنوان سیاستمداری هوشمند، از شرایط سیاسی روز تأثیر خواهد پذیرفت. افکار عمومی آمریکا جنگ دیگری را نمیخواهند، آنان از شنیدن صدای جنگ خستهاند. بااینحال، جمهوریخواهان پیشتازی همچون سناتور «جان مککین» در این جهت حرکت میکند. با وجود این، حتی اعضای «تیپارتی» نیز مخالف چنین ماجراجوییهایی در عرصه سیاست خارجی هستند. این موضوع بستگی به آن دارد در صورتی که هیلاری پیروز انتخابات شود، چه کسی کنترل کنگره را در دست خواهد داشت و اینکه او احساس کند مجبور به گفتن چه موضوعی در جریان کارزار انتخاباتیاش است. حدس من این است که هیلاری از موضع سرسختانه خود درباره مداخله نظامی در سوریه عقبنشینی خواهد کرد. این همان چیزی است که اکثریت افکار عمومی میخواهند از او بشنوند. درواقع، هیلاری اکنون در تلاش است تا از داشتن چهرهای همچون یک پسر به چهرهای همانند یک مادر یا مادربزرگ تبدیل شود. برخی بر این باورند که او در این دو نقش در نوسان است و ریاکارانه عمل کرده و یک جهت را انتخاب نخواهد کرد. برخی در جنبش زنان بر این باورند که او بیش از آنکه تلاش میکند تا از خود چهرهای همانند یک مرد را نشان دهد، زنی قدرتمند است. رویکرد هیلاری کلینتون در قبال برنامه هستهای ایران چگونه خواهد بود و چه تفاوتی با رویکرد دولت اوباما دارد؟ فکر میکنم او البته به صورتی محتاطانه از تلاشهای «اوباما» و «کری» در اینباره حمایت خواهد کرد. بااینحال، توجه زیادی به استدلالهای مطرحشده از سوی مقامهای رژیم اسرائیل دارد، چراکه پولهای زیادی را از کمککنندگان ثروتمند آمریکایی- یهودی دریافت کرده است. واقعیت آن است که سردادن شعار «مرگ بر آمریکا» به تلاشها برای ایجاد یک معاهده توافقی کمک نمیکند. بسیاری از آمریکاییها فکر میکنند اوباما نمیداند طرف معاملهاش کیست و درباره نیات ایران سادهدلانه برخورد میکند. آنان به طور خاص، موضوع رفع تحریمها را مصداقی از این مسئله میدانند. بااینحال، سایرین معتقدند توافق، گام نخست به سوی گسترش همکاریهای آمریکا با کشور شماست. در صورتی که مذاکرات با شکست مواجه شود، نتایج آن، احتمالا تغییر شرایط از بد به بدترین خواهد بود. رابطه آمریکا با روسیه و چین را در صورت ریاستجمهوری کلینتون چگونه پیشبینی میکنید؟ چین و روسیه دو موضوع متفاوت هستند. درباره چین، موضوع بر سر روابط تجاری و مالی است. «هیلاری» دراینراستا از توافق تجاری «پاسیفیک» حمایت خواهد کرد تا روابط اقتصادی میان واشنگتن و پکن تضمین شده باشد. بسیاری از سیاستمداران نخبه آمریکایی از آن موضوع بهعنوان عاملی یاد میکنند که برای باقیماندن چین در سطح کشورهای رده بینالمللی اساسی است. اگرچه هیلاری قطعا از این موضوع حمایت خواهد کرد، اما به این خاطر که با انتقاداتی از سوی نمایندگان کنگره مواجه میشود، در کارزار انتخاباتی خود با احتیاط درباره آن موضعگیری میکند. درباره روسیه، واقعیت آن است که در حیاط خلوت پوتین مداخله در هر شکل آن برای آمریکا بسیار دشوار است. آمریکا در موقعیتی نیست که بخواهد جنگی را بر سر اوکراین علیه روسیه آغاز کند. جمهوریخواهان نیز مخالف چنین ایدهای هستند حتی زمانی که میگویند «تمام کارتها روی میز هستند». سیاست کلی کلینتون در قبال خاورمیانه بهخصوص در قبال مصر و بحران یمن چگونه خواهد بود؟ هیچکس نمیداند. او احتمالا از مصر حمایت خواهد کرد، چراکه این موضوع در راستای منافع استراتژیک آمریکا است. بااینحال، هیچکس درباره بحران یمن و رویکرد احتمالی او در اینباره چیزی نمیداند. به نظر میرسد حضور افرادی چون «حئیم سابان» در میان ثروتمندان یهودی حامی کارزار کلینتون، نشان از حمایت یهودیهای آمریکا از نامزدی او دارد. آیا رژیم اسرائیل و دولت تلآویو از او حمایت خواهند کرد یا آنکه همچون دور قبلی انتخابات از نامزدی جمهوریخواه حمایت میکنند؟ رابطه آمریکا و اسرائیل در دوران ریاستجمهوری احتمالی کلینتون چگونه خواهد بود و چه تفاوتی با دوران اوباما خواهد داشت؟ میتوانم بگویم او در مقایسه با اوباما و سایر نامزدها از حزب رقیب (جمهوریخواه) میتواند حمایت بیشتری را از جانب رژیم اسرائیل جلب کند. رابطه دولت تحت زمامداری کلینتون با کشورهای عربی چگونه خواهد بود؟ آیا او درصدد جلب اطمینان آنان درباره ترسشان از توافق هستهای ایران و آمریکا برخواهد آمد یا راه اوباما را ادامه خواهد داد؟ شاید او از سیاستهای اوباما حمایت کند؛ بااینحال، احتمالا در این زمینه، احتیاط بیشتری به خرج خواهد داد. هنوز دشوار است تا در اینباره بتوان اظهارنظر کرد. رند پاول، اخیرا از کلینتون به دلیل دریافت کمک از سعودیها انتقاد کرد و گفت کسی که از کشور ناقض حقوق زنان کمک میگیرد، چگونه میتواند حامی زنان باشد؟ به نظر میرسد این مسئله به حاشیه رانده شده، اما بااینحال، قرار است کتاب تازهای ظرف دو هفته آینده منتشر شود که در آن به راههای کسب پول توسط کلینتون پرداخته شده که بسیار حساس و مهم است. در این کتاب، اسناد خوبی وجود دارد. عیبجوییها و نکات مطرح در آن کتاب میتواند برای هیلاری دشواریهایی را ایجاد کند. آیا در صورت ریاستجمهوری کلینتون، رابطه رئیسجمهوری با نمایندگان کنگره و سنا بهبود مییابد و از تنش میان آنان کاسته میشود؟ بستگی دارد که چه کسی کنترل کنگره را در دست داشته باشد. جمهوریخواهان از هیلاری متنفرند و هر کاری را برای بیچارهکردن او انجام میدهند؛ همانگونه که اقداماتی را علیه اوباما انجام دادند. آیا آلترناتیوی جدی در مقابل کلینتون قرار دارد؟ آیا علاوهبر زنان و جوانان، او میتواند حمایت کهنسالان را نیز به سوی خود جلب کند؟ این معضلی جدی است. در حال حاضر بدیلی در مقابل هیلاری وجود ندارد و در افق بلندمدت نیز چنین موضوعی دیده نمیشود. جوانان و کهنسالان احتمالا بدون توجه به اشتباهات پیشین به نفع هیلاری رأی دهند. مزیت او آن است که بهتر از نامزدهای جمهوریخواه است. این اصلیترین منبع امید آنان است و به همین دلیل اکثریت به او رأی خواهند داد تا از تحقق بدترین گزینه جلوگیری کنند. با وجود مخالفت نمایندگان جمهوریخواه، کلینتون تا چه اندازه در زمینه اصلاحات قانون مهاجرت موفق خواهد بود؟ آیا او طرح «اوباماکر» را ادامه خواهد داد؟ اصلاحات در قانون مهاجرت کار دشواری است. حمایت از اصلاحات در امور مهاجرت، حربهای است در دست پوپولیستهای جناح راست. کلینتون احتمالا موضعی مشابه با رویکرد اوباما را اتخاذ خواهد کرد. اما به نظرم او در کارزار انتخاباتیاش در کمترین حد ممکن درباره اصلاح قانون مهاجرت سخن خواهد گفت. همانند اوباما او نیز از طرح اوباماکر حمایت میکند بااینحال، همگان را به اصلاحات فرامیخواند. البته طرح اوباماکر نیاز به اصلاحات جدی نیز دارد. این طرح از ابتدا از نظر حقوقی پایه محکمی نداشته است. برای مثال، اوباما در حوزه بیمه بخش صنعتی بیتوجهیهایی را انجام داده بود در حالی که هیلاری میتوانست از این بخش بیشترین حمایت را کسب کند. در نتیجه، اکنون کار او تلاش برای تثبیت بخشهای چالشبرانگیز برنامه است. به نظر میرسد دیوان عالی اقدام تکمیلی نهایی را دراینباره به این زودیها انجام ندهد. درباره طرح بیمه درمانی باید گفت این موضوع احتمالا پرمناقشهترین طرح داخلی ایالاتمتحده خواهد بود. کلینتون از این طرح حمایت خواهد کرد. تنها باید بهخاطر آورد زمانی که او در دوران ریاستجمهوری همسرش چنین طرحی را ارائه کرد. او رئیس یک کمیسیون ویژه برای انجام این کار شد و حتی جسورانهتر از امروز، دراینراستا تلاش کرد. بااینحال، جمهوریخواهان بیرحمانه علیه او موضع گرفتند و طرحش را سوسیالیستی خواندند و تلاش کردند تا او را از پیگیری بازدارند، اما کلینتون عقبنشینی نکرد و خواستار اصلاحات شد. دیدگاه کلینتون در قبال نیروگاههای هستهای آمریکا و مسائل زیستمحیطی چیست؟ چه تفاوتی با رئیسجمهوری کنونی آمریکا دارد؟ گمان میکنم هیلاری کلینتون از انرژی هستهای حمایت میکند و آن را کنار نمیگذارد. بااینحال، با احتیاط تلاش میکند تا از طرح این موضوع و قرارگرفتن آن در رأس اولویتها خودداری کند. هیلاری یکی از حامیان مسائل محیط زیست است بااینحال، او اساسا یک طرفدار محیط زیست قلمداد نمیشود. آیا انتظار دارید جان کری و جو بایدن یا چهرههای سرشناستر حزب دموکرات نیز نامزدی خود را در انتخابات اعلام کنند؟ در صورت حضور آنان، وضعیت برای هیلاری کلینتون چگونه خواهد بود؟ کری در رقابتهای انتخاباتی شرکت نخواهد کرد. او پیشتر نشان داده که از شانس بالایی برای پیروزی برخوردار نیست. او وزیر خارجه بااعتباری است، اما برای ریاستجمهوری ساخته نشده است. «بایدن» نامش در حلقه افراد احتمالی مطرح شد بااینحال، او از حمایت کافی برای حضور جدی برخوردار نیست. بایدن تنها در صورت نبود کلینتون میتوانست شانس اصلی دموکراتها باشد. یکی از مواردی که هیلاری باید آن را مورد توجه قرار دهد، اتهاماتی است که در کتاب جدیدی که بهزودی منتشر میشود، متوجه او شده و درباره بنیاد کلینتون و فعالیتهای آن است و اکنون از مباحث عمومی کنار گذاشته شده است این در حالی است که جمهوریخواهان تلاش خواهند کرد تا با استناد به دادههای آن، کار را برای هیلاری بسیار دشوار کنند. پرداختن رسانهها به این موضوع نیز میتواند کار را برای او دشوار کند. شاید بتوانم بگویم کلینتون خود، مقصر است. بااینحال، کلینتونها قابلیت عجیبی در اعتراف به اشتباهاتشان دارند البته اگر اتفاق خاصی پس از آن نیفتد. وقایع مربوط به ارتباط بیل کلینتون با «مونیکا» نمونه خوبی از این مورد است که درنهایت برای همیشه پرونده آن بسته شد. به نظر میرسد سیاست مدنظر «کری» درباره مذاکرات صلح فلسطینی - اسرائیلی شکست خورده است. آیا فکر میکنید در صورت ریاستجمهوری کلینتون، میتوان به گشایش در مذاکرات صلح و گفتوگوها درباره توقف شهرکسازیها امیدوار بود؟ رابطه با رژیم اسرائیل بسیار بسیار پیچیده است و تقریبا در وضعیت ناامیدکنندهای قرار دارد. به نظر میرسد هیچکسی توان حلکردن این مسئله را ندارد. بااینحال، در صورتی که در سرزمینهای اشغالی دولت دیگری روی کار آید، میتواند به روند گفتوگوها و گشایش در آن کمک کند. نظرتان درباره رابطه دولت کلینتون با اتحادیه اروپا چیست؟ رابطه آمریکا و اتحادیه اروپا در دوران ریاستجمهوری احتمالی کلینتون دوستانه باقی خواهد ماند. بااینحال، منافع آمریکا در اولویت قرار دارد و او نیز این موضوع را مدنظر قرار خواهد داد. به نظر میرسد اکثر نیروهای نظامی آمریکایی از سیاستهای اوباما بهخصوص در حوزه بودجه دفاعی- نظامی ناراضی هستند. رابطه هیلاری کلینتون با ارتش و نیروهای نظامی چگونه خواهد بود؟ آیا او نیز ادامهدهنده راه اوباما در این عرصه خواهد بود؟ این طبیعی است. چه کسی دوست دارد پول از دست دهد؟ بااینحال، بودجه نظامی آمریکا هنوز هم رقم کلانی است و واقعیتهای مالی کشور، آن چیزی که نظامیان میخواهند. نظامیان از ریاستجمهوری کلینتون خوشحال خواهند شد، البته اگر او اجازه دهد پول به دست آنان برسد. من فکر میکنم کلینتون نیز کموبیش دنبالکننده سیاستهای دفاعی و نظامی مشابه اوباما خواهد بود. پیشبینی شما درباره نتایج انتخابات چیست؟ هیلاری کلینتون چه میزان شانس برای برندهشدن در انتخابات 2016 خواهد داشت؟ حدس میزنم او برنده خواهد شد، بیشتر بدانخاطر که جمهوریخواهان دچار چنددستگی شدهاند. بااینحال، به گمانم پیروزی با اختلاف کمی خواهد بود. البته امکان باخت او به جب بوش هم وجود دارد. هنوز خیلی زود است که در اینباره اظهارنظر کنیم. رویدادهای پیشبینینشده بسیاری از امروز تا روز انتخابات ممکن است روی دهند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.