|

استاندار البرز: در منافع ملی و استانی با هیچ‌کس تعارف ندارم

علی ذهابی، امید فراغت : سید‌محمود طهایی که 9 ماهی است به البرز آمده، آرام و البته در بخش‌هایی از مصاحبه با مکث به سؤالات پاسخ می‌داد؛ با احتیاطی که خیلی، در استانداران دیگری که پیش از این در «منهای پایتخت» به سراغشان رفته بودم، ندیدم. هرچند بیان او جدی بود و به نظر می‌رسید 18 سال در پست استانداربودن، آن‌هم استاندار دولت جنگ و سازندگی و اصلاحات که امروز البته زمینه‌ای برای بسیاری از برچسب‌های سیاسی است، او را کمی محتاط کرده است. همین احتیاط هم او را گاهی به سمت کلی‌گویی می‌برد و ناچار بودم دوباره سؤالات را بپرسم. استاندار البرز در گفت‌وگوی خود با «شرق» درباره برخی انتصابات سؤال‌برانگیز دولت در استان گفت: «بخشی از انتصابات استان پیش از استاندارشدن بنده صورت گرفته است و من در مقابل یک عمل انجام‌شده قرار گرفته‌ام.»

نزدیک به 9 ماه از فعالیت شما در استانداری می‌گذرد، آیا اساسا تشکیل استانی به نام البرز ضرورت داشت؟

تهران به‌عنوان یک کلان‌شهر معضلات و گرفتاری‌های زیادی دارد و اداره‌کردن یک اجتماع بالای 10میلیون نفر در همه ابعاد یک کار کلان ملی است. دقت داشته باشید که تهران در بخشی از شاخص‌های رفاهی طبق آمار موجود جزء استان‌های رده‌پایین کشور است. به‌همین‌دلیل تشکیل استان البرز به‌نوعی یک تعادل در ارائه خدمات ایجاد می‌کند. آیا می‌توان این‌گونه برداشت کرد که به‌دلیل ضعف مدیریت استان تهران که منجربه توسعه‌نیافتن مناطق حاشیه‌ای در گذشته شده، تصمیم به تشکیل استانی به نام البرز گرفته شده است؛ درحالی‌که توسعه استان‌های البرز و تهران را به‌دلیل پیوستگی نمی‌توان از هم جدا کرد. در ابتدای کار شاید چنین صحبتی وجود داشت، چراکه بخشی از جمعیت تهران، ساکن البرز هستند و بخشی از جمعیت البرز هم در تهران شاغل هستند که این جمعیت حداکثر حدود 20 تا 25 درصد است. کل جمعیت استان 5/2 میلیون نفر است و در روز حدود 500 هزار نفر تردد بین تهران و البرز وجود دارد، ولی بقیه در خود استان حضور دارند، بنابراین یک مدیریت واحد منطقه‌ای برای رسیدگی به مایحتاج، کارهای زیربنایی و رفاه مردم نیاز است. طی 9 ماهی که در استان هستم، بسیاری از جلسات، برنامه‌ها، نشست‌ها و تصمیم‌هایی که گرفته می‌شود، اگر تحت پوشش استان تهران بودیم، معلوم نبود چه زمانی انجام می‌شد. اشاره کردید که 25 درصد از جمعیت استان در تهران مشغول‌به‌کار هستند و این یعنی بخشی از فعالیت‌های شما به استان تهران گره خورده است، به نظر می‌رسد باید تعامل دوسویه‌ای میان استانداری تهران و البرز برقرار باشد. در این رابطه چه راهکاری در پیش گرفته‌اید؟ بله همین‌طور است. استان‌های ما مرزی بین خودشان ندارند؛ شاید فردی ساکن تهران باشد و کارش در کرج باشد و بالعکس. تلاش شده در نقشه‌های طراحی مدیریت کلان منطقه‌ای، مباحث منطقه‌ای دیده شود، مثلا وزارت راه‌وشهرسازی، تهران را در حوزه وسیع چندین استان می‌بیند. الان به ابتکار وزارت کشور، استان‌ها منطقه‌بندی شده‌اند و البرز در منطقه یک، همراه با استان تهران، سمنان، قزوین، قم، مازندران و گلستان قرار دارد. این هفت استان تعاملات مشترکی با هم دارند. پیش از آمدن شما به استان البرز، دولت به‌دلیل شرایطی که پیش آمده بود، استاندار قبلی را عزل کرد. با آمدن شما امیدی ایجاد شد که شاید با توجه به سابقه فعالیت شما در دولت‌های گذشته، فضای استان هم تغییر کند، اما الان این نگاه مثبت کم‌رنگ شده است و یک دلیل آن انتصاباتی است که شما انجام داده‌اید، آیا این نگرانی را قبول دارید؟ من بیش از 18 سال استاندار بودم و 25 سال در وزارت کشور، در چند استان مسئولیت داشته‌ام. سابقه کاری من نشان می‌دهد که من نه با اتوبوس، مینی‌بوس و نه با قطار در استان‌هایی که رفتم حضور داشتم، بلکه سعی کردم تاآنجاکه برایم امکان داشته است، از نیروهای بومی همان منطقه استفاده کنم، ولی همیشه چون در استانم یک نیروی بومی بودم، می‌گویم که نیروی بومی هم نقاط قوت و هم نقاط ضعف دارد. نکته دیگر اینکه مدیر بومی ترجیح می دهد به شرط اینکه توان کار را داشته باشد، در ارتباط با جایگاه و موقعیتش در منطقه مقبول باشد و کار را به نحو احسن انجام دهد. البته در اینجا، این حساسیت‌ها نیست. من این تجربه را دارم که در استان‌هایی که حتی روی زبان و قومیت‌ها حساسیت وجود دارد از مدیر غیربومی استفاده کردم و وقتی عملکرد او را دیدند همه تقدیر کردند. ترجیح من توانمندی و کارایی افراد و وجهه سیاسی و اجتماعی آنهاست که بر اساس آن، اولویت من هم نیروهای بومی خواهد بود. وزارت کشور ترجیحش این است که از نیروهای خود وزارت کشور استفاده کنیم، ما یک‌سری پرسنل وزارت کشوری در استان داریم که می‌توانیم از اینها استفاده کنیم و یک تعداد هم در مجموعه وزارت کشور در سراسر کشور داریم که از آنها انتخاب و استفاده می‌کنیم، بنابر این در رده مدیریت‌های میانی وزارت کشور، این ترجیح همیشه وجود دارد. البته وزارت کشور یک بخش‌نامه صادر کرد که براساس آن استانداران می‌توانند از نیروهای سیاسی هم استفاده کنند. در چه رده‌ای؟ فرمانداران، که در بسیاری از استان‌ها این‌گونه عمل شده است. درباره استان البرز به علت اینکه عمده جمعیت آن مهاجر هستند و به‌نوعی ایران کوچک است، آمار نیروهای بومی به معنای نفراتی که اصیل شهر کرج یا روستاها باشند، نسبت به جمعیت مهاجر کمتر است. منظور من از بومی، نیروهای سیاسی ساکن البرز است که سال‌هاست در استان به‌صورت شناسنامه‌دار فعالیت می‌کنند، به‌عنوان مثال فرمانداری در فردیس منصوب کرده‌اید که بسیاری از فعالان سیاسی معتقدند هیچ ربطی به دولت اعتدال ندارد. من موافق نیستم به‌طور شخصی راجع‌به فرمانداران حرف بزنیم. اما این پرسش وجود دارد که چرا آقای استاندار تغییراتی متناسب با آرایی که مردم به صندوق حسن روحانی انداخته‌اند، انجام نداده است. بخشی از انتصابات دوره آقای روحانی قبل از اینکه من استاندار البرز شوم، اتفاق افتاده است و بنده در مقابل یک عمل انجام‌شده قرار گرفتم، لذا این عملکرد من نبوده است. ضمنا بخشی از نیروها هم استعفا دادند و رفتند. می‌خواهم بگویم بعد از حدود 9 ماه که دولت مستقر شده بود و تعدادی از مدیریت‌ها منصوب شده بودند، من به این استان آمدم و تا آنجایی که حوزه کاری ما و موقعیت سیاسی و اجتماعی اجازه بدهد تلاشمان این خواهد بود که دیدگاه آقای روحانی را اجرا کنیم. ولی در عین حال من می‌گویم اینهایی که مسئولیت گرفتند، شخصیت‌هایی هستند که در جامعه زحمت می‌کشند و باید درعین‌حال که جایگاه‌شان حفظ ‌شود، تصمیم به جابه‌جایی آنها گرفت. در استان البرز همانند بسیاری از استان‌ها نمایندگانی در مجلس هستند که منتقد و حتی مخالف دولت هستند، آیا فشار آنها ممکن است شما را از تصمیم‌تان منصرف کند؟ تلاش من این بوده که در تعامل با نمایندگان بتوانیم نظرشان را جلب کنیم و مبنای ما پاسخ‌گویی به مشکلات و گرفتاری‌های مردم و انجام وظایف اجرایی است. آنها هم نمایندگان مردم هستند، بنابر این از این لحاظ مجلس ناظر است و ما مجری هستیم. یعنی تاکنون هیچ اعمال نظری از سوی نمایندگان صورت نگرفته است؟ نمایندگان استان دیدگاه‌های خود را می‌گویند، صحبت می‌کنیم و در نهایت تفاهم می‌کنیم و یک جایی هم دوستان لطف دارند و می‌گویند که شما چون مجری هستید، خودتان تصمیم بگیرید. برعکس آن چیزی که در جامعه منتشر می‌شود و در مطبوعات استان می‌بینید، نمایندگان همراه بوده‌اند. مبانی ما در انتصابات فراتر از جناح سیاسی تند و کند است، بلکه یک موضع اعتدالی است و هر عقل سلیمی هم در شرایط فعلی این را تأیید خواهد کرد. شما استاندار دولت‌های دفاع مقدس، سازندگی و اصلاحات بوده‌اید و پس از روی کارآمدن احمدی‌نژاد کنار گذاشته شدید این سوابق باعث شده شما را در جمع استانداران اصلاح‌طلب به حساب بیاورند. علت عدم همکاری با دولت احمدی‌نژاد چه بود؟ همواره نکته‌ای که برای من اهمیت داشته این بوده که جمهوری اسلامی بتواند دیدگاه‌های امام(ره) را در جامعه پیاده کند. در زمان احمدی‌نژاد چون من استانداری اردبیل را از ایشان تحویل گرفته بودم، متأسفانه جایگاه و شأن ایشان را در این حد نمی‌دیدم که حتی شهردار تهران باشد و در سال 88 من با توجه به شناختی که نسبت به کاندیداها داشتم آقای موسوی را اصلح‌تر از دیگران می‌دیدم که البته بعد از آن اتفاقات دیگر هیچ ارتباطی با ایشان نداشتم. در سال آینده با انتخابات مجلس روبه‌رو هستیم و نگرانی‌هایی در مورد فرمانداران شما وجود دارد که سلیقه‌ای عمل کنند و در انتخاب هیأت‌های اجرایی عدالت رعایت نشود و همین امر زمینه ردصلاحیت نیروهای اصلاح‌طلب و همسو با دولت را فراهم کند، شما چه سازوکاری برای رفع این نگرانی دارید؟ ما در انتخابات نباید هیچ نقشی را ایفا کنیم و باید نگاه مردم به مجریان این باشد که کاملا بی‌طرف و امانتدار هستند و ما هم چنین توقع و انتظاری را از زیرمجموعه خودمان داریم. توقع من هم از همکارانم این است که در انتخابات، بی‌طرف باشند و شرایط را برای حضور جدی مردم فراهم کنند. تلاش بر این است که ما و مجموعه همکاران‌مان با دستوری که وزیر کشور دادند، برای برگزاری انتخاباتی سالم آماده باشیم و ابتدا باید خودمان اطمینان پیدا کنیم که نواقصی که شما گفتید اتفاق نیفتد و دیدگاه اعتدالی حاکم باشد. مشکلی که دراین‌رابطه وجود دارد، ارتباط اندک استانداری با فعالان سیاسی استان است، آیا شما دغدغه‌های جدی‌تری دارید؟ جلساتی برگزار می‌شود، ممکن است با احزاب نباشد. شما محدودیتی برای فعالیت احزاب در استان ندارید؟ وظیفه داریم برای احزاب شناسنامه‌دار قانونی، فضا را آماده کنیم که بیایند و فعال شوند تا حضور پرشوری برای انتخابات آینده فراهم کنند. ما نمی‌توانیم برویم و بگوییم که دسته‌های سیاسی بیایند و فعالیت کنند. خودشان باید بخواهند و بیایند و ما هم باید زمینه را برای فعالیت آنان فراهم کنیم. مایلم به موضوع بیکاری در استان هم بپردازیم، دولت برای رفع بیکاری در البرز چه برنامه‌ای دارد؟ آخرین آمار بیکاری 2/10 درصد بود که پایین‌تر از میانگین کشوری است، البته برای استان البرز که یک استان تولیدی و صنعتی است، این آمار زیاد است و به دنبال این هستیم که این عدد را کاهش دهیم. نکته‌ای که وجود دارد، این است که بخشی از فرصت‌های کاری استان را مهاجران از ما می‌گیرند و ما دولتی‌ها نمی‌توانیم به بنگاه‌های تولیدی اجبار کنیم که حتما از نیروهای ساکن البرز استفاده کنند؛ هرچند من پیشنهادم به اداره کار و رفاه اجتماعی این بود که در هنگام ثبت‌نام برای استخدام، یکی از شرایط و شاخص‌های ثبت‌نام بنگاه‌ها، سکونت در استان باشد؛ البته مدیریت ما در این مورد قاطع نیست که حتما این اتفاق بیفتد، چون نمی‌توانیم به بخش خصوصی چیزی را تحمیل کنیم. آماری از پروژه‌های نیمه‌تمام دولت گذشته دارید؟ هزارو 800 میلیارد تومان وعده‌های محقق‌نشده از دولت گذشته وجود دارد، پروژه‌های تولیدی، اقتصادی و عمرانی‌ای ‌هستند که کلنگ آن زده شده و رها شده و اعتباری هم به آن داده نشده است و مردم توقع دارند که این کار به اتمام برسد، اما متأسفانه منابع، محدود است. مصوبات طرح‌ها خیلی زیاد بوده؛ ولی اینکه این مصوبات و طرح‌ها مبنای اعتبار و بودجه داشته باشد این‌گونه نبوده است. وزیر ورزش گفته اگر من 30 سال، تمام منابع را هم بدهم، نمی‌توانم، پروژه‌های ورزشی را تمام کنم. احساس خودم این است که اولین عاملی که می‌تواند در کار مؤثر باشد، وحدت نظر و رویه است و من معتقدم این فضای وحدت در استان فراهم شده است و امیدوارم مجموعه مدیران این دیدگاه را داشته باشند و اگر نداشتند، معنای آن این است که کاروانی می‌خواهد در این مسیر حرکت کند که یک عده از این کاروان می‌افتند و برای آنها باید جایگزین پیدا کنیم. یعنی اگر از سوی مدیران شما در مسیری که دولت قدم برمی‌دارد، تخلفی صورت گیرد، مدارایی در کار نیست؟ بنای من همین است، چون ما مجری سیاست‌های دولت روحانی هستیم؛ بنابراین خط‌مشی ایشان برای ما دستور کار است و تلاش بر این است که همه را با دولت هم‌سو کنیم. یعنی می‌خواهید مدیران دولت گذشته را که الان بر سر کار هستند، با دولت هماهنگ کنید؟ بنای ما بر این است از همه نیروهای موجود استفاده کنیم، حتی از آنهایی که در دوره احمدی‌نژاد فعالیت می‌کردند و دیدگاه‌شان با ما یکی نیست، ولی ممکن است آدم‌های متعهد، دلسوز، کارشناس و خبره‌ای باشند؛ اما این‌گونه هم بوده که در هفته انتخابات یک فرماندار، از او جانبداری کرده و من در همان هفته او را عوض کردم؛ تأکید می‌کنم در رابطه با منافع ملی و استانی با هیچ‌کس تعارف ندارم؛ چون من با همکارانم صادقانه رفتار می‌کنم و امیدوارم آنها هم قدر این نگاه را بدانند. و کلام آخر. نمی‌خواهم پرچمدار حزب خاصی باشم و می‌خواهم دولت موفق باشد. به این دلیل که هرچقدر فضا را به سمت اعتدال بکشانیم، بهتر است، مخصوصا الان که بیش از هر زمانی به وحدت داخلی احتیاج داریم. ببینید منطق دولت همین مجلس را هم با خود همراه کرد و فضای اعتماد و امید را در جامعه حاکم کرد که این یک سرمایه اجتماعی باارزش است و به این راحتی به‌دست نمی‌آید. من امیدوارم که فضای افراط و تفریط در جامعه کم و کمتر شود و به طرف اعتدال و منطق پیش برویم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.