درباره تأثیر فرکانسهای رادیویی بر ماده ژنتیکی
مطالعات کنترلشده و جامعتر پیشنهاد میشود
رضا اسداللهی . متخصص ژنتیک پزشکی دانشگاه زوریخ
مواد ژنتیکی موجود در سلولهای بدن پیوسته در معرض آسیبهای ناشی از عوامل مختلف داخلی و خارجی و بازسازی مجدد خود توسط آنزیمهای ترمیمی هستند تا بتوانند به حیات و فعالیت طبیعی خود ادامه دهند. هرگاه به دلایل مختلف، نظیر قرارگیری مداوم در معرض عوامل خارجی زیانبار یا نقص در مکانیسمهای ترمیمی، تعادل در ایجاد آسیب و بازسازی مجدد بههم بخورد، تغییرات غیرطبیعی انباشته شده و در نهایت، پیری و ناکارآمدی، مرگ یا سرطانیشدن سلولها را به همراه خواهند داشت. درحالی که در مورد تغییرات ژنتیکی ناشی از برخی عوامل خارجی نظیر مواد رادیواکتیو یا اشعه ماورایبنفش خورشید، شواهد علمی اثباتشده وجود دارد، در مورد برخی دیگر از جمله میدانهای الکترومغناطیسی فرکانسهای رادیویی (به دلیل عدم وجود مطالعات کافی)، با قطعیت کمتری میتوان اظهارنظر کرد. آنچه تاکنون توسط برخی پژوهشهای علمی نشان داده شده، آن است که این امواج در شرایط آزمایشگاهی میتوانند باعث آسیب به ماده ژنتیکی برخی سلولهای حیوانی و انسانی، از طریق مکانیسمهایی نظیر ایجاد رادیکالهای آزاد اکسیژن شوند. این آسیبها (که اثرات ژنوتاکسیک این امواج خوانده میشوند)، شامل تأثیر روی کروموزومها مثل تغییر در تعداد آنها، قطعهقطعهشدن دیانای (DNA) یا جهش در ژنها هستند. برخی مطالعات نیز نشان دادهاند که این امواج میتوانند تخریب ژنتیکی عوامل دیگر نظیر اشعه ماورابنفش را با ایجاد اختلال در روند ترمیم ماده ژنتیکی، تشدید کنند. بدینترتیب قابل تصور است که قرارگیری طولانیمدت در معرض این امواج، بهویژه با فرکانسهای بالا و زمانی که عوامل محیطی دیگر نظیر آلودگی هوا نیز به آن اضافه شوند، خطر تأثیر مخرب بر ماده ژنتیکی را به همراه داشته باشد. با وجود این، اظهارنظر دقیق درخصوص اثر این امواج روی ماده ژنتیکی انسان و به دنبال آن سرطانزایی یا افزایش بروز بیماریهای ژنتیکی بهویژه به دلیل آنکه برخی از پژوهشها نتوانستهاند تأثیر ژنوتاکسیک این امواج را نشان دهند، نیازمند انجام مطالعات کنترلشده و جامعتر است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.