تهران به ادعای وزیردفاع آمریکا درمورد بازرسی از مراکز نظامی واکنش نشان داد
بازدید قدغن
نزدیک به 10روز پس از «بیانیه سوئیس»، جنگ لفظی بین تهران و واشنگتن آغاز شده است. اظهارات شامگاه جمعه «اشتون کارتر»، وزیر دفاع آمریکا، در مورد بازدید از مراکز نظامی ایران، واکنشهایی در تهران بههمراه داشت. «مسعود جزایری»، سخنگوی ارشد نیروهای مسلح ایران و «عباس عراقچی»، مذاکرهکننده ارشد تیم هستهای ایران، دو مقام «نظامی» و «دیپلماتیک» بودند که به صحبتهای وزیر دفاع آمریکا واکنش نشان دادند. فحوای سخنان هردو مقام ایرانی، یک کلام بود: «بازدید از مراکز نظامی، قدغن». وزیر دفاع آمریکا گفته: «هرگونه توافق هستهای احتمالی با ایران باید شامل مفادی برای بازرسی (از تاسیسات هستهای ایران) باشد.» او همچنین به این سؤال که آیا واشنگتن خواستار دسترسی به تأسیسات نظامی ایران نیز هست، اینطور پاسخ داد: «بستگی دارد منظور شما از تأسیسات نظامی چه باشد، ولی مطمئنا بله.» شعور پایین یا غرضورزی سردار «جزایری» در پاسخ به ادعای وزیر دفاع آمریکا در مصاحبه با شبکه سیانان پیرامون بازدید از مراکز و تأسیسات نظامی ایران گفت: «بعد از بیانات مقاممعظمرهبری و فرماندهیکلقوا درخصوص ممنوعیت بازدید از تأسیسات نظامی ایران اینگونه سخنان، حاکی از شعور پایین بیانکننده یا ناشی از سرریزشدن غرضورزیهای طرف مذاکرهکننده آمریکایی است.» به گزارش «فارس»، سردار جزایری افزود: «قبلا هم مذاکرات مقامات مسئول ایرانی در چارچوب تدابیر نظام، ممنوعیت هرگونه بازدید از مراکز و تأسیسات نظامی و دفاعی را بهوضوح و با صراحت بیان کردهاند.» «اشتون کارتر» در ادامه این مصاحبه با «سیانان» گفت: «باوجود چارچوب تفاهم بهدستآمده در هفته گذشته بین ایران و گروه 1+5 در شهر «لوزان» سوئیس، گزینه نظامی علیه ایران هنوز کنار نرفته است.» او درعینحال ادامه داد: «از این گزینه فعلا استفاده نخواهد شد.» به گزارش «فارس»، او افزود: «ما توانمندی تعطیلکردن، بهعقبراندن و نابودی برنامه هستهای ایران را داریم و من معتقدم ایرانیها این را میدانند و میفهمند.» بخش زیادی از دانش هستهای ایران در داخل کشورشان است «کارتر» در پاسخ به سؤال دیگری مبنیبر اینکه آیا ایران و کرهشمالی با یکدیگر همکاری هستهای دارند، گفت: «ایرانیها نیازی ندارند که کرهشمالی به آنها فیزیک هستهای را آموزش دهد. ایرانیها بخش زیادی از این دانش را در داخل کشورشان دارند.» به گزارش «فارس»، او افزود: «وظیفه من - در مقام وزیردفاع- علاوهبر وظایف دیگر این است که در حین ادامه مذاکرات با ایران (که امیدواریم دوماه دیگر به نتیجه موفقیتآمیز برسد ولی معلوم نیست) اطمینان حاصل کنم که گزینه جایگزین یعنی گزینه نظامی همچنان روی میز است و بمبی که شما درباره آن صحبت میکنید من مطمئنم «نفوذگر مهمات انبوه» است که بهطورخاص برای تأسیسات زیرزمینی مانند (فردو) درست شده و ما همچنان آن را ارتقا میبخشیم و به کار میاندازیم تا این گزینه جایگزین باقی بماند.»این سخنان او در واکنش به سؤالی بود که مجری «سیانان» در مورد گزارش هفته گذشته روزنامه «والاستریتژورنال» پرسید. این روزنامه در گزارشی مدعی شده بود: « مقامات آمریکایی میگویند پنتاگون در حین ادامه رایزنیهای هستهای با ایران اقدام به ارتقا و آزمایش بزرگترین «بمب سنگرشکن» موجود در زرادخانههای تسلیحاتی این کشور کرده است». این مقام آمریکایی مدعی شده بود: یک مقام آمریکایی به این روزنامه میگوید: «پنتاگون همچنان بر توانمندی توسل به گزینه نظامی برای ایران در صورت لزوم تأکید دارد. ما از توجه به ایران غافل نماندهایم.»روز پنجشنبه نیز سرلشکر «حسن فیروزآبادی»، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح، درباره ادعای بازرسی آژانس از مراکز نظامی ایران، گفته بود: «نیروهایمسلح ایران کسی را بین خودشان راه نمیدهند.» پیش از این هم سردار «جزایری» در واکنش به برخی تهدیدات و زیادهخواهیهای طرف مقابل گفته بود: «امور دفاعی ایران هرگز قابل مذاکره نیست و تحت هیچ شرایطی اجازه دخالت دیگران در آن را نمیدهیم... با همه وجود از قدرت دفاعی خود پاسداری میکنیم و تحت هیچ شرایطی اجازه دخالت دیگران در آن را نمیدهیم.» در تمام ماههای مذاکرات هستهای، مذاکرهکنندگان ایران نیز در پاسخ به سؤالاتی در این مورد، طرح هر موضوع مرتبط با مسائل نظامی را در این مذاکرات رد کردهاند. اظهارات وزیر دفاع آمریکا و پیش از آن، گزارش ادعایی «والاستریت ژورنال» را میتوان در راستای فضاسازی برای تأثیرگذاری بر مخالفان مذاکرات در «واشنگتن» دانست. چراکه روز گذشته «عباسعراقچی»، مذاکرهکننده ارشد تیم مذاکرهکننده هستهای ایران، در پاسخ به سؤالی درباره احتمال بازدید ناظران خارجی از مراکز نظامی ایران تحت عناوین مبهم قیدشده در بیانیه لوزان که احتمال ورود به مسائل مربوط به PMD را مطرح میکند، گفت: «قطعا هیچ نظارت و دسترسیای را در این زمینه نخواهیم پذیرفت». او به «تسنیم» گفته: «موشکهای ما، چه بالستیک و چه ... نیز تحتنظر و نظارت طرفهایمان نخواهد بود.» «عراقچی» در پاسخ به این سؤال که آیا فعالیتهای هستهای و غنیسازی صنعتی ایران پس از اتمام دوره محدودیت به حالت اول بازخواهد گشت یا خیر، گفت: «طبیعی است وقتی که دوره محدودیت تمام شود، همه فعالیتهایی را که محدود شده بودند از سر خواهیم گرفت.» «عراقچی» همچنین درخصوص تحریمهای جدید اتحادیه اروپا علیه چند شرکت ایرانی نیز گفت: «تحریمهای جدید بهخلاف حسننیت لازم برای ادامه مذاکرات بوده است؛ فکر میکنم این اقدام تصمیمی غلط در زمان بسیار غلطی بوده است». چالش تحریمها از نخستین روزهای پس از قرائت بیانیه مشترک ایران و گروه 1+5 در «لوزان» سوئیس، چالشهای دو طرف بر سر زمان تحریمها هم آغاز شد و همچنان ادامه دارد. «بن رودز» معاون مشاور امنیت ملی کاخ سفید روز جمعه مدعی شد: «واضح است که ایرانیها میخواهند بر بخشهای خاصی از تفاهم حاصلشده تأکید کنند و آن را به مردمشان ارائه دهند.» معاون مشاور امنیت ملی کاخ سفید ادامه داد: «ایرانیها نیز در داخل منتقدانی دارند که نسبت به این تفاهم بدبین هستند». به گزارش «ایسنا» و به نقل از «هیل»، «رودز» ادعا کرد ایرانیها نمیتوانند حقایق تفاهم هستهای حاصلشده را تغییر دهند و اگر نتوانند مفاد این تفاهم را بپذیرند هیچ توافقی حاصل نخواهد شد. او ادامه داد: «آمریکا تأکید دارد که لغو تحریمها به صورت مرحلهای خواهد بود و شورای امنیت سازمانملل نیز قصد دارد با تصویب یک قطعنامه جدید تحریمهای پیشین سازمانملل را لغو و تدابیری در آن تعیین کند که امکان بازگرداندن تحریمها در صورت عدم پایبندی ایران به توافق را فراهم میکند». «رودز» مدعی شد: «اگر ایران این شرایط را قبول نکند هیچ توافقی حاصل نخواهد شد». او ادامه داد: «اگر این جزئیات همانی نباشد که در این تفاهم ذکر شده است ما به توافق نهایی دست پیدا نخواهیم کرد».موضوع زمان رفع تحریمها به چالشی بین ایران و آمریکا تبدیل شده است. مقامات ایران از جمله «حسن روحانی» رئیسجمهوریایران، بر رفع همه تحریمها در نخستین روز اجرای توافق تأکید دارند. اما آمریکا ادعاهایی مبنی بر برداشت خود از «بیانیه سوئیس» را در قالب «فکتشیت» منتشر کرده است که با روایت تهران از تفاهم بهدستآمده فاصله دارد. تهران تأکید دارد تمامی تحریمها باید یکجا و فوری بعد از اجرای توافق لغو شود. این نکته به صراحت در مورد تحریمهای اتحادیه اروپا در متن بیانیه مشترک ظریف و موگرینی در شب پایانی مذاکرات لوزان هم آمده است. درهمینحال «سوزان چبلی» سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان نیز گفت: «لغو تحریمهای ایران منوط به پایبندی این کشور به تعهداتش در یکتوافق هستهای نهایی است». به گزارش ایسنا، به نقل از «رویترز»، او افزود: «ما این خواسته ایران که تمام تحریمها باید فوری و پس از حصول یک توافق نهایی لغو شود را درک میکنیم، اما تهران ابتدا باید متن این توافق را اجرا کند». او ادامه داد: «به طور قطع ما درک میکنیم که منافع ایران در لغو تحریمها در کوتاهترین زمان ممکن است اما ما تاکنون درباره چارچوب زمانی این مسئله به صورت ماه یا روز صحبت نکردهایم». او تأکید کرد: «در توافق نهایی که قرار است تا پایان ماه ژوئن تکمیل شود تحریمهای ایران پس از آنکه آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجرای تعهدات ایران را تایید کند لغو خواهد شد». ادامه انتقادها در واشنگتن درحالیکه مذاکرات هستهای در سطح معاونان از هفته آینده ادامه مییابد، رئیس کمیته روابطخارجی کنگره ضمن انتقاد شدید از بیانیه مشترک ایران و گروه 1+5 در سوئیس نوشت: «اوباما به راحتی به تهران اجازه داده است تا از فشار تحریمها رهایی یابد». به گزارش ایسنا، «اد رویس» در یادداشتی با عنوان «حقیقت تلخ تفاهم هستهای با ایران» که در پایگاه اینترنتی شبکه «سیانان» منتشر شده است، نوشت: «ایران و قدرتهای جهانی در لوزان سوئیس توانستند به خطوط کلی یک توافق هستهای دست پیدا کنند اما حقیقت این است که باراک اوباما درحال دستکشیدن از ابزار فشار قوی خود بر ایران در مذاکراتش با این کشور است». او ادامه داد: « برای ایرانیها این چارچوب یک نتیجه برد - برد است چون آنها قادر خواهند بود زیربنای هستهایشان را حفظ کنند و در نتیجه لغو تحریمها به میلیاردها دلارشان دسترسی داشته باشند». همچنین در خبری اعلام شد روز چهارشنبه کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا یک جلسه رسیدگی (استماع) برای بررسی تفاهم حاصلشده بین ایران و گروه 1+5 تشکیل میدهد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.