خشونتهای سینمایی در زندگی واقعی
سعید برآبادی: سال94، خشونتها، انگار سینماییتر شدند. آن اتفاقاتی را که میشد شنید و گفت عجب فیلم خوبی، بهصراحت و خشونت در اخبار میشد دید؛ از بهخاکوخونکشیدهشدن صدها دانشجو در کنیا گرفته تا قتلهای فجیع و ازبینبردن میراث سالیان در عراق و حتی در جامعه خودمان. دکتر محمد بقاییماکان از چرایی این بحران و راههای مقابله با آن میگوید:
منبع اصلی تولید خشونت در جامعه و فرد چیست؟ تنشها و اختلافاتی که بین افراد در هر جامعهای پدید میآید، بیشتر ناشی از مسائل اقتصادی و فرهنگی است که بهطورطبیعی در همه جوامع وجود دارد و چنانچه جامعهای از این دو منظر دارای کاستیهای بیشتری باشد لاجرم مشکلات خانوادگی و اجتماعیاش شدیدتر خواهد شد و در نهایت به بروز خشونت خواهد انجامید. همین مسائل را میتوان در مورد جامعه هم مطرح کرد که درصورت فقدان امکانات مادی و فرهنگی بهطورطبیعی جامعه دچار تنش و اختلافات متعدد میشود. اما بهنظر میرسد ما انسانها درحال بروز رفتارهای خشونتآمیزتری هستیم؟ معتقدم جامعهای که گرایش به زیبایی نداشته باشد و این عنصر مهم را از زندگی خود طرد کند، طبیعتا دارای روحی خشن و رفتاری خشنتر خواهد شد. بهنظر میرسد یکی از عوامل بسیارمهم در ایجاد خشونت در فرد و جامعه عدمتوجه به این مسئله مهم است زیرا گرایش به هرچیز زیبا موجب تلطیف روح شده اما در جامعهای که همهچیز و حتی هنر در خدمت خشونت قرار میگیرند، روح مخاطب به علت عدم مؤانست با زیباییها بهطور طبیعی به خشونت گرایش پیدا میکند. دوربودن از امر زیبا، مسئله تازهای نیست اما بهنظر میرسد ابتکارات و خلاقیتهای جدیدی در امر خشونت در پیش گرفته شده است. البته عوامل کوچکتری هم برای ایجاد خشونت در فرد و جامعه وجود دارد ولی وقتی به عمق این عوامل نگاه میکنیم میبینیم زیرمجموعه همان دو مسئله اقتصادی و فرهنگی و البته عدم گرایش به زیبایی است. یکی از دلایلی که میتوان در این خصوص ذکر کرد، عدم علاقه افراد خشونتطلب به ارزشهای ملی است. هرکسی که به ارزشهای ملی اعتقاد داشته باشد و آنها را گرامی بدارد، طبیعتا دست به خشونت نمیزند. آیا میتوان امیدوار بود، افزایش کیفی و کمی خشونتها، روزی انسان را وادار به بازگشت از این راه اشتباه کند؟ در این مورد میشود جامعه را به درختی تشبیه کرد که موریانه خشونت رفتهرفته آن را میجود. وقتی در جامعهای انواع خشونت بروز میکند، در همان مرحله نخست باید به فکر چاره بود و وقتی که خشونت به کل جامعه سرایت کرد، مفاهیم مهربانی و صلح و صفا از قاموسش حذف میشود و نمیشود مدارا و تسامح را یافت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.