مقاومت دلار پس از بيانيه لوزان
پرويز محمدي . کارشناسارشد بازار طلا سکه و ارز
همه کارشناسان اقتصادي و فعالان بازار، پيشبيني ميکردند که بعد از تفاهم هستهاي ايران با کشورهاي غربي، بازار ارز دچار شوک شده و با منفيشدن قيمتها، نرخ دلار از ارزش واقعي خود کمتر خواهد شد؛ اما برخلاف انتظار همگان، اين اتفاق رخ نداد و قيمت دلار به بالاتر از نرخهاي قبل از اعلام تفاهم هم رسيد. قاعدتا با برداشتهشدن تحريمها و آزادشدن بخش زيادي از داراييهاي بلوکهشده ايران، ورود اين سرمايهها موجب افزايش عرضه دلار و کاهش نرخ دلار و در ادامه کاهش قيمت طلا و سکه در بازارهاي داخلي خواهد شد. همانطور که در سوم آذر 92 شاهد بوديم، اخبار خوشايند مذاکرات ژنو منجر به سقوط يکباره قيمت دلار در بازار آزاد شد. اگرچه اين افت قيمت منطقي به نظر ميرسيد اما کاهش بيشازحد قيمت دلار مشکلاتي نيز در پي داشت. اميد به لغو تحريمها، آزادسازي پولهاي بلوکهشده ايران، افزايش دادوستدهاي بازرگاني و بهبود اوضاع اقتصادي موجب شده که عرضه و فروش دلار در بازار افزايش يابد. افزايش عرضه دلار به بازار باعث شد که قيمت دلار به مرز دوهزارو850تومان نيز برسد. شايعات بهوجودآمده مبنيبر کاهش هرچهبيشتر قيمت دلار، فرصتي براي دلالان به وجود آورده بود که دلارهاي مردم را بسيار پايينتر از قيمت روز خريداري کنند. با توجه به جو بهوجودآمده در بازار و سرازيرشدن دلارهاي خانگي به بازار، برخي پيشبينيها حاکي از اين بود که قيمت دلار به دوهزارو500تومان نيز خواهد رسيد. اظهارات رييسکل بانکمرکزي، مبنيبر غيرمنطقيبودن اين افت قيمت، باعث توقف کاهش نرخ دلار شد و قيمت اين ارز را دوباره به مرز سههزارتومان رساند. با توجه به خبرهاي مثبت مذاکرات مقامات ايراني با طرفهاي غربي، اگر اظهارات رييس بانکمرکزي نبود، قيمت دلار با کاهش بيشتري مواجه ميشد. خوشبختانه تيم اقتصادي دولت آقاي روحاني از تجربه سوم آذر 92 بهخوبي استفاده کردند و با کنترل بهموقع بازار، مانع از شوکهشدن بازار ارز شده و اين بازار را از نوسانات ناشي از جو رواني مصون نگه داشتند. در حالي که انتظار ميرفت بازار داخلي دلار در اولينروز کاري بعد از تعطيلات نوروزي با کاهش روبهرو شود اما اين ارز مهم همه فعالان بازار و کارشناسان اقتصادي را غافلگير کرد و نهتنها کاهش قيمت نيافت بلکه با افزايش نيز همراه بود. کاهش بيرويه قيمت دلار، به ضرر صادرات کشور به خصوص صادرکنندگان بخش خصوصي است. از طرف ديگر غيرواقعيبودن قيمت دلار در بازارهاي داخلي، باعث افزايش بيرويه واردات کالاهاي خارجي به داخل شده و رقابت توليدکنندگان داخلي را با همتایان خارجي غيرممکن میکند. کاهش يکباره قيمت دلار شايد در کوتاهمدت خوشايند به نظر برسد اما اين ديدگاهي عوامگرايانه است و مطمئنا با توجه به تجربه سالهاي گذشته، اگر اين کاهش قيمت بيدليل و غيرمنطقي باشد، بعد از مدت کوتاهي شاهد افزايش دوباره قيمتها خواهيم بود. عدم ثبات قيمت دلار بهنفع دلالاني است که با قدرتي که در بازار ارز دارند، از نوسان قيمتها سود ميبرند. در اين ميان مردم عادي نيز که براي جبران تورم موجود در جامعه اقدام به خريد دلار کردهاند، متحمل ضرروزيان ميشوند. اگر قيمت دلار به ثبات برسد، مردم نيز رغبتي به سرمايهگذاري در اين بازارها نخواهند داشت و نقدينگي موجود به سمت اين بازارها سرازير نميشود. خروج نقدينگي از اين بازارها خود نيز باعث ثبات هرچهبيشتر بازار ارز در کشور ميشود. در شرايط کنوني اقتصاد ما بيش از هرچيز نيازمند فضايي آرام و باثبات است و نوسان غيرمعمول قيمتها مانع رسيدن به اقتصادي سالم خواهد بود. حل مشکلات و معضلات اقتصادي، نيازمند بستري آرام و بهدور از دلالي و سفتهبازي است. درحالحاضر اقتصاد کشور، بيش از کاهش نرخ ارز به تثبيت نرخ ارز نيازمند است. اميد است که دولت تدبيرواميد همانطور که در اين مدت نشان داده است، بتواند با راهکارهاي منطقي و واقعبينانه، ثبات موردنظر و مطلوب همگان را به بازار ارز ايران بازگرداند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.