|

نان بهتر است یا امنیت

شیداملکی :ستاره «بنیامین نتانیاهو»، شانسی برای طلوع دوباره در انتخابات و تسخیر صندلی نخست‌وزیری ندارد. تظاهرات چندین‌هزارنفری ساکنان سرزمین اشغالی علیه نتانیاهو تنها چندروز قبل از برگزاری انتخابات زودهنگام و سردادن شعار «بی‌بی برو!» ثابت کرد او برای مبارزه علیه ائتلاف «کمپ صهیونیست» به برگ‌برنده‌ای قوی‌تر از مساله «امنیت ملی» نیاز دارد. اولین اقدامات برای برگزاری این انتخابات زودهنگام با مخالفت «زیپی لیونی»، وزیر دادگستری و «یاییر لپید»، وزیر دارایی کلید خورد. نتانیاهو که تحمل شنیدن انتقاد را نداشت، با برکنارکردن دووزیر خود اعلام کرد دیگر قادر به اداره دولت نیست از این‌رو کنست (پارلمان اسراییل) اعلام کرد انتخابات زودهنگام پارلمانی ۱۷مارس برگزار خواهد شد. پارلمان قبلی سرزمین‌های اشغالی در سال۲۰۱۳ با ائتلاف احزاب دست‌راستی و کسب ۴۳کرسی کار خود را آغاز کرد. سهم احزاب میانه‌رو از این پارلمان ۲۷کرسی، چپ میانه کارگر ۱۵کرسی، احزاب ارتدوکس۱۸ کرسی و حزب‌های عربی۱۱ کرسی بود. در این قوانین احزاب برای به‌دست‌گرفتن قدرت نیازمند دست‌کم ۶۱کرسی در کنست هستند. براساس نظرسنجی‌ها در شرایط حاضر حزبی وجود ندارد که بتواند این اکثریت را به دست بگیرد از این‌رو احزاب ناگزیر هستند که ائتلاف کنند. ائتلاف اجباری احزاب و شرایط پیش‌آمده برای نتانیاهو حاکی از آن است که شبح تهدید برای گرفتن قدرت از حزب دست‌راستی «لیکود» به پرواز درآمده و تنها راه نجات نخست‌وزیر فعلی رای واقعی مردم است. با این وجود نتانیاهو همچنان برای کسب قدرت بر طبل «امنیت ملی» می‌کوبد و معتقد است اگر حزبی غیر از احزاب دست‌راستی روی کار بیایند، خطرات به سمت سرزمین‌های اشغالی سرازیر خواهد شد. چپ‌ها علیه راست‌ها ائتلاف «اتحاد صهیونیست» نتیجه ائتلاف زیپی لیونی و آیزاک هرتزوگ است. هرتزوگ که رییس حزب کارگر است، در این انتخابات رقیب اصلی نتانیاهو به‌حساب می‌آید. مهم‌ترین وجه اختلاف او با نتانیاهو امکان برقراری صلح دایم با فلسطینی‌ها، با وجود بن‌بست‌ جدی در مذاکرات است. دومین طرحی که موجب می‌شود هرتزوگ در مقابل آقای نخست‌وزیر قرار گیرد، اعتقاد او نسبت به ارائه طرح برای تاسیس «دوکشور» است. زیپی لیونی نیز که وزیر دادگستری سابق بوده است، حزب تازه‌‌تاسیس «هاتنوعا» را تاسیس کرد و تصمیم گرفت با تشکیل ائتلاف، خواسته‌هایی را که نخست‌وزیر تحمل شنیدن آنها را نداشت، دنبال کند. از نظر لیونی تنها راه‌حل، تاسیس «دوکشور» است که می‌تواند تضمین‌کننده «ارزش‌های یهودی و دموکراتیک» اسراییل باشد. درحال‌حاضر این ائتلاف رقیب اصلی نتانیاهو و در آخرین نظرسنجی‌ها از حزب لیکود پیشی گرفته است. با این‌حال، نخست‌وزیر فعلی همچنان برای گرفتن رای بیشتر بر طناب امنیت ملی چنگ انداخته است. او در آخرین اظهارنظر خود اعلام کرد اگر کمپ صهیونیست در انتخابات رای بیاورد، او حاضر نیست برای دولت ائتلافی مشارکت کند. به گزارش رویترز نتانیاهو در یکی از سفرهای انتخاباتی خود عنوان کرد: «اگر هرتزوگ رای بیاورد مذاکرات با فلسطینی‌ها از سر گرفته خواهد شد. او حتی حاضر است با فلسطینی‌ها بر سر تقسیم اراضی بر سر میز مذاکره بنشیند.» بنیامین نتانیاهو بخش مهمی از این محبوبیتش را مدیون مخالفت با آریل شارون و خروج از کابینه او در نتیجه در اعتراض به تخلیه اسراییلی‌ها از ۱۰شهرک ساخته‌شده در غزه است. نتیجه این حرکت این بود که در سال۲۰۰۲ شیمون پرز او را برای تشکیل دولت انتخاب کند. او از سال۲۰۰۹ که قدرت را در دست گرفت، بیشترین درگیری را با فلسطینی‌ها داشته است. در طول سال‌های نخست‌وزیری تنها یک توافقنامه امضاشده با مقامات فلسطینی در کارنامه‌اش ثبت شده است. ازاین‌رو جای تعجب نخواهد داشت اگر بخواهد همچنان با تهدیدهای امنیتی توجه‌ها را به خود جلب کند. پس از برپاشدن خیزش‌های اجتماعی به مدت دوماه در سال۲۰۱۱ برای کاهش هزینه زندگی و اجاره‌خانه‌ها، دولتمردان سرزمین‌های اشغالی که غافلگیر شده بودند کم‌کم دلمشغولی‌های امنیتی خود را کنار گذاشتند و به شعار‌ها و قول‌های اقتصادی روآوردند، اما با گذشت زمان این قول‌ها رنگ باختند و بازهم مسایل امنیتی روی کار آمدند. علاوه‌بر اینها، گزارش وزارت امورخارجه رژیم صهیونیستی در مورد بد‌ترین شکل انزوای بین‌المللی رژیم صهیونیستی در جهان نشان از آن دارد که باید اقدامات جدی‌ای در این زمینه انجام شود. اگر شرایط در سیاست خارجی با همین‌روند پیش برود، شرایط برای دولتمردان سرزمین‌های اشغالی در سال۲۰۱۵ بد‌تر از قبل خواهد شد. بن‌بستی به نام مذاکرات صلح براساس پیش‌بینی‌ها روی‌کارآمدن یک دولت راستگرای دیگر در اسراییل می‌تواند احتمال ازسر‌گیری گفت‌وگو با فلسطینی‌ها را که آوریل۲۰۱۴ به بن‌بست رسید را کم کند. در آوریل سال۲۰۱۴ فتح و حماس پس از هفت‌سال اختلاف اعلام کردند دولت وحدت ملی تشکیل خواهند داد. در نتیجه این وحدت جلسه مذاکرات صلح اسراییلی‌ها با دولت خودگردان فلسطینی لغو شد و در نتیجه یک حمله هوایی به شمال غزه پنج‌شهروند فلسطینی مجروح شدند. یکی از پیامدهای شکست این گفت‌وگو‌ها، انزوای بین‌المللی اسراییل بود. انتخاب مجدد بنیامین نتانیاهو در این زمینه اگر تاثیر منفی نداشته باشد، قطعا تاثیر مثبتی نیز نخواهد گذاشت. کمااینکه در هفته‌های اخیر قبل از انتخابات سخنرانی جنجالی او در کاخ‌سفید علیه ایران و تلاش برای جلوگیری از دستیابی به توافق موجب شد رابطه حسنه او با متحد دیرینش آمریکا تیره‌وتار شود. این تیرگی تنها نتیجه سخنرانی نتانیاهو در کنگره نیست، بلکه زیرپاگذاشتن مذاکرات صلح و ادامه روند شهرک‌سازی در سال‌های نخست‌وزیری موجب شده تا باراک اوباما نیز به صراحت از عدم علاقه خود نسبت به متحد دیرینش صحبت کند. نتایج پشت‌پرده پنجشنبه پیش از برگزاری انتخابات، شیمون پرز، رییس رژیم صهیونیستی رسما حمایت خود را از کمپ صهیونیست اعلام کرد. پرز در این حمایت اعلام کرد از نخست‌وزیری هرتزوگ حمایت می‌کند و اعلام کرد: «او سیاستمداری است که می‌داند چطور میان شکاف‌ها پل بزند و جامعه اسراییل را متحد کند.» با‌این‌حال، نظرسنجی‌های مختلف در آستانه انتخابات نتایج ضدونقیضی را نشان می‌دهند که حاکی از روی‌کارآمدن احزاب با اختلاف اندکی از یکدیگر است. براساس نظرسنجی اخیر روزنامه هاآرتص ۴۸درصد از شرکت‌کنندگان نتانیاهو و ۳۴درصد دیگر عنوان کرده‌اند هرتزوگ، نامزد ائتلاف اتحاد صهیونیستی شایسته کسب سمت نخست‌وزیری است. باوجود اینکه مسایل و مشکلات داخلی سرزمین‌های اشغالی به درجه‌ای رسیده که موجب شده مسایل امنیتی اولویت خود را از دست بدهد، با این‌حال تجربه انتخابات گذشته ثابت کرده است فشار اقتصادی هیچ‌گاه نتوانسته جامعه صهیونیستی را به سمت حرکت متحد سوق دهد و حتی سایه تهدید هم می‌تواند نظر اسراییلی‌ها را نسبت به اولویت‌ها تغییر دهد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.