|

تفاهم به‌جای توافق

شرق: روز گذشته جلسه سخنگوی وزارت‌خارجه ایران با سوالات متعددی در مورد شرایط پیش‌روی مذاکرات هسته‌‌ای مواجه بود. پاسخ این‌ بود که «تا جزییات کاملا روشن نشود، هیچ‌گونه توافقی شکل نخواهد گرفت و ما در پایان دوره زمانی، یک‌توافق خواهیم داشت و آن تفاهم و چارچوب‌ها، همه تفاهم برای روش مذاکرات است.»مرضیه افخم در پاسخ به «شرق» در مورد دور آینده مذاکرات، خبرنگاران را به صبوری بیشتری دعوت کرد و گفت برنامه‌ریزی برای دیدارها درحال انجام است و در راس مذاکرات دو‌جانبه، مذاکرات میان ایران و آمریکا مطرح است و امیدواریم به‌زودی دور بعدی در این سطح برگزار شود. او در مورد تاکید رهبری درباره یک‌مرحله‌ای‌بودن مذاکرات نیز افزود: «آخر نوامبر، ایران و 1+5 توافق کردند برنامه اقدام مشترک «توافقنامه ژنو تا پایان ژوئن تمدید شود و این تمدید، جدول مشخصی پیش‌روی مذاکره‌کنندگان قرار داد تا مذاکرات در این دوران انجام شود. مذاکره‌کننده‌ها یک‌تفاهم داخلی بین خود داشتند تا شیوه‌ای برای ادامه مذاکرات داشته باشند که هم جدول مذاکراتی و هم جدول موضوعی بحث‌ها را داشته باشند.»او ادامه داد: «مذاکره‌کنندگان برای اینکه بتوانند روی جزییات بحث کنند، ابتدا نیازمند این هستند که یک‌تفاهم سیاسی داشته باشند. این تفاهم سیاسی برای برخی داشت به‌منزله توافق سیاسی شکل می‌گرفت، که یعنی توافق در یک‌مرحله و بنددوم توافق، پایان ژوئن. ما تاکید کردیم اینها همه تفاهم است و ما یک‌توافق را در مذاکرات خواهیم داشت. اینکه تیم‌های مذاکره‌کننده چه توافقی کنند که روش مذاکره را تعیین کنند و براساس آن روش اول یک‌تفاهم و چارچوبی داشته باشند و بعد به جزییات برسند، در مذاکرات مشخص می‌شود.» وی درخصوص اعمال تحریم‌های بیشتر در کنگره آمریکا درصورت عدم‌حصول توافق نیز گفت: «درخصوص مسایل داخلی آمریکا، طرف آمریکایی خودش باید مدیریت کند.» تا پایان ژوئن فرصت هست افخم تاکید کرد «مذاکره‌کنندگان براساس برنامه اقدام مشترک تا پایان ژوئن برای دستیابی به توافق فرصت دارند. بااین‌حال برای اعلام توافق باید مرحله‌به‌مرحله تفاهماتی صورت گیرد. یکی از بحث‌هایی که در وین در ماه نوامبر مطرح شد، این بود که تا پایان مارس یک‌تفاهم سیاسی شکل بگیرد که بتوانیم روی جزییات صحبت کنیم. برخی محافل در داخل آمریکا، تفاهم در ماه‌مارس را به‌منزله توافق سیاسی تلقی کردند.»او تاکید کرد «تا همه جزییات مشخص نشود، توافق جامع شکل نمی‌گیرد. ممکن است برخی طرف‌های مذاکره‌کننده روی شیوه کار، اولویت‌بندی، چینش و... نظراتی داشته باشند، اما جمهوری‌اسلامی‌ایران به‌دنبال یک‌توافق است و ما توافق دو مرحله‌ای را مردود اعلام کردیم. جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد ما یک‌مرحله توافق خواهیم داشت که تمام جزییات در آن روشن باشد و ابهامی وجود نداشته باشد.»سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به اینکه چرا از واژه «سیاسی» در تفاهم استفاده می‌کنید؟ و اینکه قبلا از واژه توافق سیاسی استفاده می‌شد و چرا الان از تفاهم سیاسی سخن می‌گویید؟ عنوان کرد: «نیاز است اراده سیاسی شکل بگیرد. برای اعلان هر توافقی، نیاز به تصمیم سیاسی است و این نه تنها در موضوع هسته‌ای، در اکثر موضوعات دوجانبه، منطقه‌ای و بین‌المللی نیز این‌گونه است. در مذاکرات هسته‌ای باید طرف‌های ما اراده سیاسی را نشان دهند. از نظر حقوقی تفاوتی بین توافق و تفاهم است. توافق از لحاظ حقوقی این است که دوطرف متعهد می‌شوند که پس از آن براساس آنچه توافق‌شده عمل کنند. توافق یک‌ترم روشن حقوقی است. تفاهم دارای چنین شرایطی نیست و بین مذاکره‌کنندگان سیاسی، روشی برای مذاکره است که هیچ تعهد بین‌المللی براساس مقررات بین‌المللی ایجاد نمی‌کند. البته طرفین متعهد می‌شوند براساس آن تفاهم کار را ادامه دهند. باید از لحاظ حقوقی تفاوت تفاهم و توافق مورد توجه قرار گیرد.» افخم در پاسخ به اینکه اگر تفاهم سیاسی صورت گیرد، اعلام نخواهد شد تا بعدا توافق جامع حاصل شود؟ اضافه کرد: «در این مورد مذاکره‌کنندگان باید تصمیم بگیرند که در مذاکرات دو و چندجانبه و مجموعه 1+5 مورد توافق قرار می‌گیرد.»همچنین او در ادامه درباره درز اطلاعات و جزییات مذاکرات ایران و گروه 1+5 از سوی آمریکایی‌ها در تعامل با رژیم صهیونیستی، گفت: «مذاکرات بین ایران و گروه 1+5 است و باید در همین محدوده باشد. سوءاستفاده هر طرف دیگری فراتر از 1+5 متاسفانه تاکنون وجود داشته و هر میزان اطلاعاتی که در اختیار برخی قرار گرفته است در جهت تخریب مذاکرات از آن استفاده کرده است. اینکه طرفین بر حفظ جزییات و متن مذاکرات تاکید دارند برای حفاظت از اصل مذاکره است و اینکه افکار عمومی به خاطر اطلاعات غیرواقعی و هدفمند به انحراف کشیده نشود.» اقدام اتحادیه اروپا سیاسی است سخنگوی وزارت امور خارجه درباره واکنش وزارت خارجه به تحریم شرکت نفتکش ایران از سوی اتحادیه اروپا و انگلیس با بیان اینکه این اقدام را سیاسی و خلاف روند حسن نیت می‌دانیم، خاطرنشان کرد: «اقدام اتحادیه اروپا در تحریم مجدد برخی نهادها و شرکت‌های ایرانی با روند مذاکرات جاری هسته‌ای ناسازگار است. باعث تاسف است که احکام دادگاه‌های اتحادیه اروپا به‌طور جدی از سوی این اتحادیه مورد بی‌توجهی قرار می‌گیرد. ما انتظار داریم اتحادیه اروپا از اقداماتی که باعث کاهش اعتماد متقابل می‌شود پرهیز کند و به فضای جاری مذاکرات توجهی جدی داشته باشند.» «آمیا » وارد مذاکره هسته‌ای نمی‌شود افخم درباره درخواست وزارت خارجه آرژانتین مبنی بر طرح موضوع آمیا در مذاکرات هسته‌ای از سوی آمریکا، گفت: «چارچوب مذاکرات هسته‌ای روشن است و صرفا بحث هسته‌ای در این مذاکرات مطرح است و موضوعات دیگر مطرح نیست. در بحث آمیا موضوع کاملا داخلی است و ما هرگونه دخالت و حضور برخی کشورها در مسایل آرژانتین را رد می‌کنیم. ایران پرداختن به موضوع آمیا را مساله داخلی آرژانتین می‌داند و ما مواضعمان را نسبت به این پرونده قبلا اعلام و هرگونه اقدام تروریستی را محکوم کرده‌ایم.»همچنین افخم خبر داد که هفته آینده همایشی با محوریت اقتصاد مقاومتی با هماهنگی وزارت خارجه و کشور به میزبانی وزارت کشور برگزار می‌شود. این همایش با حضور روسای نمایندگی‌های ایران در کشورهای همسایه و استانداران یکشنبه و دوشنبه هفته آینده برگزار می‌شود. ------------------------------------------------------------------------------------------------- 4 ماهیگیر ترکمن عفو شدند منابع خبری روزنامه «شرق» خبر دادند به مناسبت روز ملی پرچم ترکمنستان، تعدادی زندانی ایرانی از زندان‌های ترکمنستان آزاد شده‌اند. شنیده‌ها حاکی است در بین زندانیان آزادشده، چهارصیادی که آذرماه از سوی مقامات قضایی ترکمنستان، به چهارسال زندان محکوم شده بودند، نیز وجود دارند. پایگاه خبری استانی نیز به‌نقل از پدر یکی از چهار صیادی که آذرماه توسط دریابانی ترکمنستان دستگیر و دادگاهی شدند، از آزادشدن فرزندانشان به مناسبت روز ملی پرچم در ترکمنستان خبر داد. پدر این ماهیگیر گفته «از منبع ما در ترکمنستان خبر رسید که این چهارزندانی را به همراه شش زندانی دیگر، به عشق‌آباد برده و به سفارت ایران در ترکمنستان تحویل می‌دهند. ان‌شالله امروز به ایران باز می‌گردند.» روز گذشته نیز خبری مبنی بر آزادی 10زندانی ایرانی از زندان‌های ترکمنستان منتشر شده‌بود. این چهار زندانی اواخر آذرماه، به علت تمام‌شدن بنزین و خاموش‌شدن قایق موتوری توسط جریان آب به سمت مرز آبی ترکمنستان کشیده شده‌ بودند. گفته می‌شود هنوز 250 زندانی در ترکمنستان وجود دارد. روز گذشته، افخم با اشاره به یازدهمین نشست کنسولی ایران و ترکمنستان که هفته گذشته برگزار شد، اضافه کرد: «همکاری‌های کنسولی مسایل مرزی و گمرکی از جمله موضوعات مطرح در این نشست بوده است و یکی از مسایلی که به‌طور مستمر درباره آن مقامات دوکشور صحبت می‌کنند وضعیت ایرانی‌ها در زندان‌های ترکمنستان است که سعی داریم به‌طور تدریجی زندانی‌های ایرانی را به کشور بازگردانیم. مقدمات تنظیم یک‌موافقتنامه برای تبادل مجرمان میان دوکشور در حال تنظیم است و امیدواریم هرچه سریع‌تر زمینه‌های امضای آن فراهم شود.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.