|

ظریف: مگر چقدر انسان توان تحمل فشار از داخل را دارد؟

قدم‌زدن در طول مذاکرات با آمریکایی‌ها مساله‌ تازه‌ای نیست

شاید کسی حجم واکنش‌ها به پیاده‌روی وزرای خارجه ایران و آمریکا در «ژنو» را در این ابعاد پیش‌بینی نمی‌کرد، اگر انتقادی هم بود، دیگر کسی انتظار «سوال» مجلس را نداشت، اما تنها غیرممکن، غیرممکن است. در طول دوهفته‌ای که از قدم‌زدن «ظریف» و «کری» گذشته، آنقدر داخل کشور، نسبت به وزیر ایرانی، انتقاد و بعضا حمله لفظی شده که دیگر طاقت «ظریف» را طاق کرده تا او بگوید: «مگر چقدر انسان توان تحمل فشار از داخل را دارد؟» «محمدجواد ظریف» که با «ایرنا» صحبت می‌کرد، راه بازگشت از «ایروان» به «تهران» را فرصتی یافت تا گلایه‌هایش را بار دیگر بیان کند. او گفت: «به همه دوستانی که در داخل در مورد مذاکرات انتقاد می‌کنند، عرض می‌کنم، ضمن اینکه به نظر همه احترام می‌گذارم و انتقاد را حق مردم، رسانه‌ها و نمایندگان محترم مجلس می‌دانم، می‌خواهم دو نکته را در نظر داشته باشند.» او در توضیح نکته اول گفت: «مراقب باشند انتقادهایشان مخرب منافع ملی نباشد، تخریب تیم مذاکره‌کننده هیچ مشکلی نیست. البته این نکته نیز حایزاهمیت است که ما به‌عنوان نماینده کشور مذاکره می‌کنیم اما حداقل تخریب منافع ملی را به‌عنوان خط قرمز قبول داشته باشند.» شاید اشاره «ظریف» به سخنان تعداد معدودی از نمایندگان مجلس باشد که برخی اوقات، موارد مطرح‌شده در یکی از کمیسیون‌های مجلس را در اظهارات عمومی‌شان بیان می‌کنند. یکی از این دسته نمایندگان چندی پیش یک عدد ادعایی در مورد تعداد سانتریفیوژهای در حال مذاکره را در گفت‌وگو با یکی از خبرگزاری‌ها اعلام کرد؛ سخنی که با واکنش وزارت خارجه هم روبه‌رو شد و گفته می‌شود روی میزان چانه‌زنی مذاکره‌کنندگان نیز تاثیر گذاشته است. «ظریف» نکته دوم سخنانش را هم اینگونه بیان کرد: «نکته دومی که می‌خواهم از آنها تقاضا کنم، این است که بدانند مذاکره در این شرایط کار بسیار دشواری است و ما در شرایط بسیار دشواری در حال مذاکره هستیم.» «ظریف» گفت: «به فرموده مقام‌معظم‌رهبری، تیم هسته‌ای کشورمان یک‌تنه مقابل یک لشکر ایستاده، یک لشکر به مذاکره با ما می‌آیند، اعضای تیم مذاکره‌کننده نمی‌توانند همزمان که با یک لشکر مذاکره می‌کنند، نگران این باشند که در کشور چندین دیدگاه و نظریه می‌خواهند هر حرکت، گفته و صحبتشان را به چالش بکشند؛ نه به نقد بکشند بلکه به چالش بکشند.» احضارهای متعدد «ظریف» به مجلس می‌تواند از جمله مواردی باشد که او به‌عنوان «چالش» از آن یاد می‌کند. وزیرخارجه ادامه داد: «به‌هرحال قدم‌زدن در طول مذاکرات مساله تازه‌ای نیست، قدم‌زدن در طول مذاکرات با آمریکایی‌ها هم مساله‌ تازه‌ای نیست اما اینکه ناگهان در این زمینه دیدگاه‌هایی مطرح می‌شود، خب بنده بازهم به همه این دیدگاه‌ها احترام می‌گذارم اما فکر می‌کنم خوب است قدری توجه کنند بنده و همکارانم که تعدادمان به اندازه تعداد انگشت‌های دو دست است و با این فشار در حال مذاکره هستیم، مگر چه میزان توان تحمل فشار از داخل را داریم.» «ظریف» افزود: «البته باز هم حق دارند انتقاد کنند، ما هم به آنها احترام می‌گذاریم اما انتظار داریم آنها هم مقداری راجع به این نکات فکر کنند.» مهرماه 88 بود که «سعید جلیلی» مذاکره‌کننده سابق ایران با «ویلیام برنز»، معاون وزیر خارجه آمریکا در جریان مذاکرات «ژنو» مذاکراتی داشت. هرچند الان «سعید جلیلی»، دبیر پیشین شورای امنیت‌ملی انجام چنین گفت‌وگویی را تکذیب می‌کند اما آبان‌ماه همان سال، «جلیلی» در مدرسه فیضیه قم در جمع طلاب حوزه علمیه تلویحا آن را تایید کرده بود. همان زمان آنطور که خبرگزاری «مهر» گزارش داده بود، «جلیلی» درخصوص مذاکراتش با معاون وزیر امورخارجه آمریکا گفته که «در اجلاس ژنو صحبت‌هایی بین بنده و برنز، معاون وزیر امورخارجه آمریکا درباره بحث‌های هسته‌ای ایران مطرح شد اما من به او گفتم چارچوب ما با آژانس است و این مباحث صرفا یک مساله‌ کارشناسی است و ربطی به اینجا ندارد.» او در عین‌حال گفته بود که «آنچه بین من و برنز ردوبدل شد، اسمش مذاکره و گفت‌وگو نبود.» گرچه «جلیلی» آن زمان این اظهارات را بیان کرده بود، اما مدتی قبل از آن یعنی 15مهر1388، «محمود احمدی‌نژاد» رییس «جلیلی» در شورایعالی امنیت‌ملی، در حاشیه جلسه هیات دولت، در پاسخ به سوالی درباره گفت‌وگوی نمایندگان ایران و آمریکا در حاشیه مذاکرات ژنو، گفته بود: «ایران برای گفت‌وگو با کشورها به‌غیراز رژیم صهیونیستی محدودیتی ندارد.» آنطور که در بایگانی «پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست‌جمهوری» آمده و همان زمان هم انتشار یافت، رییس دولت وقت، افزوده بود: «مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو براساس درخواست نماینده آمریکا انجام شده و برپایه احترام و عدالت و با موضوع خلع‌سلاح جهانی و بهره‌مندی همه ملت‌ها از فناوری‌های هسته‌ای و پیشرفته براساس بسته پیشنهادی ایران بوده است.» او همچنین این مذاکرات را «خوب» توصیف کرده بود. چندروز پس از اظهارات «احمدی‌نژاد»، روزنامه کیهان در سرمقاله‌اش، ملاقات «جلیلی» و «برنز» را «دیداری صحنه‌سازی‌شده» نامید. با این‌حال نه‌تنها کسی جلیلی را برای توضیح در مورد چنین ملاقاتی به مجلس نکشاند بلکه هنوز هم حامیان اصولگرایشان سوالی از بابت ملاقات با «برنز» در زمانی که مذاکره با آمریکایی‌ها خط قرمز بود، نپرسیده‌اند. مذاکره با اروپایی‌ها بسیار ریز و کارشناسی خواهد بود وزیرخارجه همچنین در مورد مذاکرات امروز معاونان وزارت خارجه با همتایان سه کشور اروپایی‌شان در استانبول، گفت: «با توجه به موضوعات مهمی که در دستور کار است، دکترعراقچی و دکترروانچی تصمیم گرفتند که شاید مناسب باشد ملاقاتی با سه کشور اروپایی داشته باشند که موضوعات به‌صورت ریز بحث شود چراکه ما اکنون به بحث جزییات رسیده‌ایم که نیاز به بحث‌های فنی دارد به همین دلیل این جلسه شکل می‌گیرد.» او افزود: «البته این‌دفعه مذاکرات ما با سه کشور اروپایی، بسیار ریز و کارشناسی خواهد بود و کارشناسان هسته‌ای دوطرف هم در این مذاکره حضور دارند.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.