نخستوزیر فرانسه: آپارتاید بر کشور حاکم است
اروپا، ایستاده بر پرتگاه
این روزها دیگر همه میدانند که سرنخ بحران تروریسم در اروپا را باید در گذشتههای دور جستوجو کرد و حالا بهنظر میرسد مقامات اروپایی نیز از این قافله عقب نماندهاند. آنان که آرامآرام شوک عملیات تروریستی اخیر در پاریس را پشتسر میگذارند، دیگر تنها بهدنبال راهکارهای موقتی نیستند. اما مشکل آنجاست که هریک برای معضل تروریسم نسخهای متفاوت میپیچند. در این بین، شاید کانون نزاع خود کشور فرانسه باشد که مقامات دولتی آن، در سایه تهدید تصرف قدرت توسط احزاب راستگرای افراطی، اکنون راه چاره را نه در تقویت تدابیر امنیتی و توسعه قوانین ضدتروریسم، بلکه در پرکردن آن دست از شکافهای اجتماعی و قومی میدانند که جمعیت مهاجران و اقلیتهای آن کشور را به حاشیه کشانده است. البته این بدانمعنا نیست که دولت فرانسه دست از سیاستهای ضدتروریسم خود شسته باشد. مانوئلوالس، نخستوزیر دولت سوسیالیست فرانسه درحالی روز سهشنبه از حاکمیت آپارتاید منطقهای، اجتماعی و قومی بر کشورش سخن گفت که همزمان دادگاه چهارنفر از مظنونان همکاری با امدی کولیبالی، یکی از سهتروریست دخیل در حملات اخیر پاریس، برگزار شد. به گفته دادستانی فرانسه، اتهام این چهار نفر که بین 22 تا 28سال دارند، حمل سلاح بهمنظور انجام عملیات تروریستی و توطئه و تبانی علیه مردم است. دادستانی فرانسه همچنین از بازداشت پنج مظنون چچنی و کشف مقداری مواد منفجره در جریان عملیات پلیس در شهر بزیه در جنوب آن کشور خبر داده است. مقامات دادستانی معتقدند هنوز زود است تا درباره ارتباط بین این بازداشتشدگان و حوادث تروریستی اخیر اظهارنظر کنند، اما خاطرنشان کردهاند تاکنون هیچگونه زمینه مذهبی در پرونده این مظنونین یافت نشده است. با تمام این اوصاف و درحالی که عملیات ضدتروریستی با شدت در دیگر کشورهای عضو اتحادیه اروپا، چون آلمان و بلژیک نیز ادامه داشته و بناست مقامات اروپایی در آینده نزدیک اصلاحات گستردهای در زمینه قوانین ضدتروریسم اعمال کنند، نخستوزیر فرانسه اولین مقام اروپایی است که انگشت اتهام را به سمت ساختارهای تبعیضآمیز اجتماعی گرفته است. والس که پیشتر در روزهای اولیه پس از حملات پاریس، سرسختانه بر جنگ با هر آنچیزی که آزادی، برادری و همبستگی را خدشهدار میکند، تاکید داشت اینبار و در جریان سخنرانی سالانه خود حوادث تروریستی اخیر را ثمره تمامی نابرابریهایی دانست که طی سالیان از درون، جامعه فرانسه را تضعیف کرده است. او ضمن اذعان به دوپارگی جامعه فرانسوی، هشدار داد کشورش باید یکپارچه در برابر تمامی شکافها و تنشهایی بایستد که مسبب اصلی چالشهای پیشرو هستند. او بدون اشاره به جمعیت مهاجران، از فلاکت اجتماعی جاری در حومههای شهرها نام برد که امروزه با پذیرش مهاجران فقیر شمال آفریقا، چهرهای چون گتوهای یهودی در دوران آلمان نازی یافتهاند. بنابر برآوردها، فرانسه میزبان قریببه 750منطقه حساس شهری است که سکونتگاه بیش از پنجمیلیوننفر از اقوام گوناگون است. نرخ بالای بیکاری و بیخانمانی، سطح پایین آموزشی و رفتار قهرآمیز پلیس سبب شد تا همین حومههای شهری نقطه آغاز آشوبهای سال2005 در فرانسه باشد؛ آشوبهای خشونتآمیزی که بهگفته والس، زخم آن بر پیکر جامعه فرانسوی هنوز التیام نیافته است. نخستوزیر فرانسه با اشاره به آنکه بههیچعنوان درپی توجیه رفتارهای تروریستی نیست، اعلام کرد مبارزه با معضل تروریسم بیش از هر چیز نیازمند نگاهی واقعبینانه به واقعیتهای جاری در کشورش است. او با تاکید بر آنکه هرگونه اصلاحاتی در حوزه امنیت، آموزش و سیاستهای شهری نیازمند مبارزهای خستگیناپذیر با نابرابری است، فلاکت اجتماعی کنونی که دامنگیر بخش اعظم مهاجران و اقلیتهای فرانسوی شده را محصول آن تبعیض روزانهای دانست که بهخاطر نام، رنگ پوست و جنسیت متوجه افراد میشود. اما نخستوزیر فرانسه درحالی ترس جمعی ناشی از ضعف اقتصادی و کمبود شغل را یکی از دلایل اصلی بروز شکافهای اجتماعی و به تبع آن حادثههای تروریستی میداند که مارین لوپن، رهبر افراطی حزب راستگرای جبهه ملی، در آخرین مقاله خود که در مجله نیویورکتایمز به چاپ رسیده است، از دولت و ساختار حاکمیتی فرانسه بهدلیل 20سال اشتباه درباره سیاستهای مهاجرتی و نزدیکی به اتحادیه اروپا انتقاد کرده است. لوپن که اینروزها جلودار سایر احزاب همفکر به صدای ارتجاع در اروپا بدل شده است، بزرگترین مظهر آن زلزله سیاسی است که به گمان کارشناسان واحد اطلاعاتی اکونومیست، در سالجاری تمامی اروپا را درمینوردد. اما حالا که لوپن و یارانش باید حداقل دو سال دیگر برای دستیابی به کاخ الیزه صبر کنند، کارشناسان اکونومیست برای اثبات ادعای خود، رو به سوی یونان و بریتانیا کردهاند. در این گزارش آمده است رشد و گسترش روزافزون احزاب پوپولیست در اروپا که در سایه ناکارآمدی احزاب سنتی، رأیدهندگانی را به سوی خود جذب کرده که مدتهاست با صندوقها قهر کردهاند، میتواند این دست احزاب مهاجرستیز را که مخالف سیاستهای ریاضت اقتصادی و عضویت در اتحادیه اروپا هستند، پیروز انتخابات کند. کارشناسان اکونومیست بر این باورند پیروزی احتمالی حزب چپ افراطی سیریزا در انتخابات پارلمانی پیش از موعد یونان اولین سنگ محک احزاب پوپولیست برای فتح سنگربهسنگر صندلیهای قدرت باشد؛ احتمالی که حتی اگر محقق نشود، میتواند برای مثال در بریتانیا، تشکیل دولتی تکحزبی را با مشکلاتی روبهرو کرده و احزابی سنتی چون حزب کارگر و محافظهکار را به ائتلافی وادارد که پیشتر هرگز متصور نبودهاند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.