وزیر خارجه پس از بازگشت از ژنو خبر داد
توافق در سالگرد پیروزی انقلاب
شرق: «محمدجواد ظریف»، وزیر خارجه ایران پس از بازگشت از ایستگاه دوازدهم مذاکرات هستهای در ژنو، روز گذشته برای رفتن به محل کار خود، 16ایستگاه مترو تهران را طی کرد؛ از «تجریش» تا «امامخمینی(ره)». او که به بهانه روز «هوای پاک» با مترو عازم دفترش در محوطه میدان مشق تهران میشد، در طول مسیر در جمع خبرنگاران قرار گرفته بود و بهقول خودش راه گریزی نداشت جز جوابدادن به پرسشهای آنها. حضور توام وزیر خارجه و خبرنگاران در واگن مترو، منجر به یککنفرانس مطبوعاتی «مترویی» شد. بین این دو ایستگاه، «ظریف» از هر دری سخن گفت؛ اما مهمترین بخشهای سخنان وزیر خارجه، مربوط به ایستگاه هستهای در گذشته و آینده میشد؛ «آمادگی ایران برای بهنتیجهرسیدن با گروه 1+5 در بهمنماه و در سالگرد پیروزی انقلاباسلامی». مشابه این امیدواری را میشد در اظهارات برخی دیپلماتهای مذاکرهکننده نظیر «سرگئی ریابکوف» روس دید. «ظریف» همچنین درخصوص انتقادات «کریمیقدوسی» و جلسه سوالش در مجلس گفت: «شاید آقای کریمی قدوسی قانع نشد اما مجلس قانع شد.» او همچنین گفت که شنیدم یکشنبهشب دوباره (آقای کریمیقدوسی) ما را خوب نواخته است. «ظریف» بهغیر از محور هستهای، از سفر امروزش به افغانستان خبر داد. آمادهایم در سالگرد پیروزی انقلاباسلامی با 1+5 به نتیجه برسیم به گزارش ایسنا ظریف درباره بهنتیجهرسیدن مذاکرات هستهای ایران و گروه 1+5 تا پایان سالجاری گفت: «پیشبینی اینکار سخت است، اما اطمینان دارم جمهوریاسلامیایران با هدف بهنتیجهرسیدن در مذاکرات و حفظ دستاوردهای علمی همزمان با تامین منافع ملی، وارد کار شده است. بنابراین اگر طرف مقابل آمادگی این کار را داشته باشد ما هم کاملا آمادهایم تا در بهمنماه و در سالگرد پیروزی انقلاباسلامی به نتیجه برسیم.» وزیر خارجه ایران با بیان اینکه «معتقدم یکهفته هم برای رسیدن به توافق کافی است»، گفت: «چنانچه همه طرفها به یک واقعبینی در این زمینه رسیده باشند که تحریمها کارایی ندارد و برنامه هستهای در ابعاد مختلف ادامه پیدا خواهد کرد.» او ادامه داد: «همه به این واقعیت رسیدهاند که برنامه هستهای ایران ادامه خواهد داشت و تحریمها باید برداشته شود. از نظر من چهارماه زمان برای رسیدن به توافق کلی، کافی است اما چنانچه اراده نباشد چهارسال هم میتواند کافی نباشد. کمااینکه با نگاه غلط آمریکاییها 10سال هم میتواند به طول انجامد.» مذاکرات پیچیده اما مفید وزیر خارجه ایران درخصوص دور اخیر مذاکرات هستهای در ژنو با بیان اینکه مذاکرات بسیارپیچیده شده و وارد جزییات شدهایم، گفت: «مواضع همه درباره کلیات مشخص است. ما مدتهاست که وارد جزییات شدهایم.» «ظریف» ادامه داد: «همانطور که بارها گفتهام اصل غنیسازی و اصل ضرورت برداشتن تحریمها و حفظ برنامه هستهای ایران موردقبول همه است. در مذاکرات بینالمللی و هر مذاکرهای، گرفتاری همیشه در جزییات است، بههمیندلیل دوستان ما هردفعه شاید دههاساعت مذاکره میکنند. در این دور من هفت، هشتساعت با آقای کری مذاکرات بسیار صریح و بعضیوقتها تندوجدی داشتم. در جزییات ممکن است مثلا درمورد چیدمان سانتریفیوژها یا بحثهای مشابه آن. علاوهبر طول دوران مذاکرات، کارشناسان و دیپلماتهای هر طرف روی کار دانشمندان و متخصصان ساعتها یا روزها مجبورند با استفاده از پیشرفتهترین برنامههای کامپیوتری و مدلسازی، انتخابهای مختلف را بررسی کنند. این نشانه افتخار ملی ما نیز هست که درباره اقداماتی که دانشمندان جوان ما انجام میدهند، بهترین دانشمندان غربی ساعتها مذاکره و مطالعه میکنند تا جزییات آن را مشخص کنند.» ریابکوف: توافق تا پایان مارس درهمینحال «سرگئی ریابکوف» مذاکرهکننده روسیه هم گفته که «کشورهای عضو گروه 1+5 و ایران قصد دارند تا پایان ماه مارس (نیمهفروردین سالآینده) موافقتنامه سیاسی در مورد برنامه هستهای ایران را امضا کنند.» او همچنین افزود: «تمام طرفها در مذاکرات ایران و میانجیگران بینالمللی هنوز اراده سیاسی برای رسیدن به راهحل نهایی در چارچوب زمانی تعیینشده میان این کشورها را دارند.» «ریابکوف» ادامه داد که همه طرفها از وجود عوامل بیرونی دخیل و توجهی که برخی کشورها به روند این مذاکرات نشان میدهند، مطلعند. او با بیان اینکه دور اخیر مذاکرات پیشرفت کمی داشته و بسیار کند بوده است، گفت: «هیچ تضمینی وجود ندارد که این دستاورد کوچک به یک اتفاق سرنوشتساز، توافق یا یکسازش منجر شود.» پس از پایان مذاکرات روز یکشنبه، «رویترز» از قول «نیکلاس ریویر»، مذاکرهکننده فرانسه نیز نوشت: «فضای مذاکرات مثبت بود اما من فکر نمیکنم که ما به پیشرفت زیادی دست پیدا کرده باشیم.» «عباس عراقچی»، معاون وزیر خارجه ایران نیز پس از پایان مذاکرات روز یکشنبه در ژنو گفت: «رایزنیها مثبت و گسترده بود. ما تمام موضوعات روی میز مذاکره را بررسی کردیم و رایزنیهای جدی داشتیم.» «عراقچی» افزود: «ما هنوز برای رفع اختلافات میان دو طرف مذاکرهکننده تلاش میکنیم.» «ریابکوف» گفته که «با وجود ارتباطات اخیر میان مقامات کشورهای مذاکرهکننده شامل وزرای امور خارجه، اختلافات اساسی برسر مسایل کلیدی هنوز به قوت خود باقی است.» این در حالی است که یکشنبهشب «رویترز» به نقل از «ریابکوف» نوشته بود که او مذاکرات ژنو را بسیار سودمند و سازنده توصیف کرده است. اتحادیه اروپا نیز پس از پایان مذاکرات یکشنبهشب معاونان، در بیانیهای نوشت: «مذاکرهکنندگان ایران و گروه 1+5 رایزنیهای جدی و مفیدی در ژنو داشتند و ماه آینده دوباره با یکدیگر دیدار خواهند کرد.» در مرحله بسیار جدی جزییات مذاکرات هستیم ظریف، مذاکرهکننده ارشد هستهای ایران با بیان اینکه «در مرحله بسیار جدی جزییات هستیم»، گفت: «بارها تاکید کردهایم که طرف مقابل باید بپذیرد که اگر بخواهد با ایران به یکراهحل مذاکراتی برسد، باید از سیاست فشار دست بردارد. الان فقط درباره سازوکارها بحث میکنیم. امیدواریم با بحث جدی بتوانیم در فاصلهای که وقت داریم به نتیجه برسیم. البته کار دشواری است. ممکن است بهنتیجهرسیدن دشوار باشد، اما ما بااطمینان و اعتمادبهنفس و با امید به خدا جلو میرویم.» دیدار با کری در داووس، دیدار با موگرینی در مونیخ «ظریف» درخصوص برخی اخبار مبنیبر احتمال دیدارش با وزیر خارجه آمریکا طی هفته آینده، با تایید این خبر گفت: «اواخر هفته جاری من و آقای کری و تعداد دیگری از وزیران خارجه 1+5 در داووس خواهیم بود و در اجلاس مجمع جهانی اقتصاد شرکت میکنیم.» او افزود: «فرصتی است که در زمان حضور ما در داووس بتوانیم نه مذاکرات طولانی بلکه مذاکرات کوتاهی با یکدیگر داشته باشیم.» او همچنین حضور «حسن روحانی» را در اجلاس داووس منتفی دانست و احتمال داد که «محمد نهاوندیان»، رییس دفتر رییسجمهوری در این اجلاس شرکت کند. وزیر خارجه همچنین به حضورش در اجلاس مجمع جهانی اقتصاد اشاره کرد و گفت: «حداقل در سهمیزگرد شرکت دارم، بنابراین احتمال دیدار من با آقای کری و سایر اعضای 1+5 وجود دارد.» «ظریف» از حضور در «کنفرانس امنیتی مونیخ» نیز سخن گفت و افزود: «براساس آنچه شنیدم اکثر قریببهاتفاق وزرای خارجه 1+5 در مونیخ هستند و احتمال برگزاری یک دور مذاکرات هستهای میان ایران و 1+5 در مونیخ وجود دارد.» «ظریف» از دیدار با «فدریکا موگرینی»، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در «داووس» هم خبر داد و گفت: «براساس هماهنگیای که در سفر به بروکسل و دیدار با خانم موگرینی صورت گرفت، قرار شد تا یکدیدار دیگر با خانم موگرینی در داووس داشته باشم. البته محور تمام گفتوگوها و مذاکرات من، لزوما هستهای نیست بلکه جلسه ویژه سوریه در داووس است که بنده نیز در آن شرکت میکنم. همچنین درباره وضعیت ژئوپلتیک جهانی، من و خانم موگرینی صحبت میکنیم.» او همچنین در پاسخ به سوالی مبنیبر اینکه در نهایت «موگرینی» یا «اشتون» در مذاکرات به نمایندگی از 1+5 شرکت میکند، گفت: «هنوز مذاکرات در سطح وزیران خارجه برگزار نشده است که ببینیم چهکسی شرکت میکند البته موضوع مهمی هم نیست. فعلا مذاکرات به طور جدی بین معاونان در جریان است.» پیشنهادهای خوب روسها و چینیها «ظریف» در پاسخ به سوالی مبنیبر اینکه تاکنون سندی میان ایران و آمریکا تنظیم شده است که قابل ارایه به 1+5 در مذاکرات بعدی باشد، با بیان اینکه «ما با 1+5 مذاکره میکنیم و نه لزوما با آمریکا»، گفت: «همانطور که ما گفتوگوهای خوبی با روسها داشتیم و سفرهایی که من به اروپا داشتم و با مقامات این کشورها صحبت کردم تقریبا همان بحثها را ما با آمریکاییها هم مطرح میکنیم. چینیها در وین پیشنهادهای خیلی خوبی آوردند و روسها در بحث همکاری با ایران در حوزه غنیسازی و تولید سوخت نظرات جالبی دارند. فرانسویها نیز در زمینه گداخت هستهای نظرات خوبی دارند و زمینههای مختلفی از سوی همه کشورها مطرح شده است.» وزیر خارجه ایران افزود: «حتی به طور غیررسمی نوشتههایی هم بین طرفین گاهی ردوبدل شده است، درباره زمینههای همکاری که ممکن است وجود داشته باشد اما آن کاری که در نهایت باید صورت گیرد تهیه متن مشترک با تمامی اعضای 1+5 است نه با آمریکاییها.» مذاکرهکننده روسیه پس از پایان مذاکرات ژنو، با اشاره به یکبسته مذاکراتی که هیات مذاکرهکننده روس درحال کار روی آن است، گفت: «روسیه پیشنهاد کرده است که همه طرفها تمامی تلاش خود را برای رسیدن به سازش بهکار گیرند. ما به درستی پیشنهادات خود ایمان داریم که ایران و گروه 1+5 باید برسر آن به توافق برسند.» گفتوگو با آمریکا، تنها در چارچوب 1+5 او در ادامه گفت: «علت اینکه بهنظر میرسد ما با آمریکاییها بیشتر مذاکره میکنیم اول این است که تنها جایی که میتوانیم با آمریکاییها گفتوگو کنیم در چارچوب 1+5 است، درصورتی که دوستان من؛ وزیران خارجه و مقامات انگلیسی (کاردار ترددی)، آلمان و فرانسه و چین و روسیه را به دفعات ملاقات میکنیم. بنابراین باید بگویم زمانی که ما برای گفتوگو با آمریکاییها صرف میکنیم بسیار کمتر از زمانی است که با روسها و چینیها گفتوگو میکنیم. دوم اینکه بیشترین میزان تحریمهای ظالمانه علیه مردم ایران از سوی آمریکا و کنگره این کشور تصویب شده و ضروری است با آنها درباره اینکه چگونه میتوان این تحریمها را پایان داد گفتوگو کنیم.» با قهرکردن نمیتوانیم سیاستهایمان را دنبال کنیم وزیر خارجه ایران در پاسخ به سوالی مبنیبر اینکه منتقدان در کشور نسبتبه سفر شما به فرانسه در مقطعی که کاریکاتور توهینآمیز درباره پیامبر اسلام(ص) در یکمجله فرانسوی منتشر شده بود، اظهاراتی را بیان میکنند، گفت: «معتقدم سیاست خارجی باید فعال باشد و با قهرکردن نمیتوانیم سیاستهایمان را دنبال کنیم. باید در همه صحنهها حضور داشته باشیم و دیدگاههایمان را به طور شفاف و منطقی و جدی بیان کنیم.» «ظریف» افزود: «در دیدار با وزیر خارجه فرانسه بدون هیچ رودربایستی موضع و دیدگاه ایران و تحلیلمان در این زمینه که اگر به ارزشها و مقدسات دیگران توهین شود، بذر تنفر و افراط پاشیده میشود، بیان شد. متاسفانه تعداد قابل توجهی از شهروندان غربی در منطقه ما به قتل و غارت و خونریزی مردم بیگناه میپردازند و این دردی مشترک است که باید در کشورهای غربی به این مساله فکر کنند که چرا باید این تعداد از شهروندانشان به سوریه و عراق بروند و مردم این کشورها را گردن بزنند و آیا این نتیجه تمدن غربی است که به دنبالش بودهاند. اینکه در خانه بنشینیم و نتوانیم در حضور دیگران این حرف را بزنیم نشانه داشتن منطق و استدلال قوی نیست. بنابراین جمهوری اسلامی همانطور که مقاممعظمرهبری فرمودند: حرف منطقی و حساب دارد و این حرف را بدون خجالت و نگرانی از نگاه دیگران در همه حوزهها بیان میکند. ما خطوط قرمز خود را کاملا رعایت میکنیم و همزمان در عرصه سیاست خارجی حضور فعال داریم و با اسلام هراسی مقابله میکنیم و خوشبختانه در شرایطی هستیم که این تلاشها در حال رنگ باختن است.» گفتوگو با فرانسه نیاز بود او با اشاره به نقش فرانسه در مذاکرات هستهای بهویژه در زمان مذاکرات ایران با سهکشور اروپایی گفت: «ضرورت داشت تا بنده با همتایان خودم درخصوص موضوع هستهای صحبت کنم و با توجه به نقش محوری فرانسه در گذشته و اکنون نیاز بود تا این گفتوگو صورت گیرد و ما علاقهمندیم فرانسه مجددا نقشآفرینی خود را در مذاکرات داشته باشد. علاوهبر این فرانسه شریک تجاری ایران است و نیز میتواند در حوزه هستهای شریک خوبی برای ایران باشد.» درحالحاضر شرکای خوبی در حوزه هستهای در روسیه داریم و فرانسه هم میتواند با توجه به تجربه قبلیاش در عرصه هستهای مجددا در این زمینه وارد شود. پاسخ به منتقدان پیادهروی «ظریف» درخصوص برخی تحلیلها و ارزیابیها از پیادهرویاش با «جان کری» در ژنو توضیح داد که «پیشنهادی از طرف هیچیک از دوطرف برای پیادهروی وجود نداشت و صرفا به این خاطر که ما جلسهای بسیار طولانی با بحثهای صریح و جدی داشتیم، نیاز بود تا این بحثها متوقف شود و به شکل دیگری ادامه پیدا کند، این اقدامات در دیپلماسی امری کاملا طبیعی است. البته ما در ژنو و هتل محل مذاکرات با این مشکل مواجه بودیم که آنجا فاقد حیاط یا فضای باز بود و با توجه به حضور خبرنگاران در نزدیکی و مقابل هتل این مساله به شدت از سوی رسانهها مورد پردازش و انتقاد قرار گرفت. به هر حال رسانهها از چنین مسایلی استقبال میکنند و میپسندند.» او ادامه داد: «فکر میکنم بیش از اندازه به مسایل حاشیهای پرداختن کمکی به بحث نمیکند و حرکتی که در ژنو صورت گرفت صرفا برای این بود که مذاکرات از حالت نسبتا تنشآلودی که پیدا کرده بود خارج شود و البته با استفاده از هوای پاک فضای مذاکرات تا حدودی تغییرکند.» او گفت: «مذاکره وقتی ساعتهای زیادی ادامه پیدا میکند پیشروی در آن تقریبا غیرممکن میشود و نیاز است تا از اقدامات مختلف برای خروج از آن فضا استفاده شود.» ظریف افزود: «مذاکرات ما با آمریکا در ژنو هشتساعت طول کشید که تنها 15دقیقه پیادهروی و دو وقت برای نماز را زمان برای تنفس داشتیم.» توقع دارم منافع ملی فدای ملاحظات جناحی نشود او خطاب به کسانی که میخواهند از مساله پیادهروی با «کری» استفاده سیاسی کنند، گفت: «البته این نوع استفاده اشکالی ندارد. ما هم مشکلی نداریم. من همیشه گفتم مذاکرات ما یکحرکت ملی است و جناحی نیست و من هم هیچوقت متعلقبه جناح خاصی نبودم و هیچ وقت هم نخواهم شد. بنابراین دوستان مطمئن باشند من هیچ وقت برخورد جناحی نخواهم داشت. چون جناحی ندارم که برای اهداف آن بخواهم کاری انجام دهم. فقط از دوستان توقع دارم منافع ملی را فدای ملاحظات جناحی نکنند.» حیات رژیم صهیونیستی در ایجاد بحران و التهاب است «ظریف» درباره اقدام روز یکشنبه اسراییل در حمله به بلندیهای جولان، گفت: «رژیم صهیونیستی حیاتش در ایجاد بحران و التهاب بوده و همواره بر این اساس عمل کرده و همواره از هر چه منطقه را به سمت آرامش ببرد نگران میشود. کما اینکه مذاکرات هستهای ایران بیشترین عامل نگرانی این رژیم بوده و نتانیاهو مدتهاست که به در و دیوار میکوبد تا مانع موفقیت مذاکرات شوند. از این رو حرکتهای رژیم صهیونیستی موضوع جدیدی نیست ضمن اینکه ما هر تجاوزی را به شدت محکوم میکنیم و اقدام یکشنبه این رژیم نیز محکوم است.» او با اشاره به سابقه منطقهای حضور اسراییل گفت: «با توجه به این شرایط جز چنین حرکاتی از رژیم صهیونیستی انتظار نمیرود.» او ادامه داد: «ما تمامی حرکتهای تروریستی و تروریسم دولتی توسط رژیم صهیونیستی را محکوم میکنیم. این رژیم با برنامه از پیش اعلام شده یکمحله را برای پاسخ به برخی اقدامات گروههای مقاومت نابود میکند که نشاندهنده تروریسم دولتی است و این اقدام مخالف موازین و حقوق بینالملل و حقوق بشردوستانه است و از دید ما این حرکتها محکوم است و جامعه جهانی هم نگاهی جزیی به تحرکات رژیم صهیونیستی ندارد.»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.