|

خانه‌ «عامری‌ها» تخریب شد

شرق: خانه «عامری‌ها» با خاک یکسان شد. تعلل یک‌هفته‌ای میراث فرهنگی این تخریب را رقم زد. بنایی که کمتر از دوسال پیش به صورت اضطراری ثبت ملی شده بود. دوسال پیش مالک مجتمع «تجارت جهانی» به قصد ساخت پارکینگ برای این مجتمع خانه‌ «عامری‌ها» را خرید، کمیته‌ پیگیری خانه‌های تاریخی تهران، با تهیه‌ پرونده‌ ثبتی این خانه، موفق شد آن را به‌صورت اضطراری در فهرست آثار ملی ثبت کند. چرا که عمارت و باغ تاریخی عامری‌ها واقع در خیابان فردوسی، پلاک۴۵۹ از جمله خانه - باغ‌های اواخر قاجار و متعلق به سال۱۳۰۵ هجری‌شمسی است. پس از پیگیری‌های سازمان‌های مردم‌نهاد مدافع بافت تاریخی تهران و با همکاری سازمان میراث فرهنگی، خانه - باغ عامری‌ها ۳۰مهرماه و همزمان با اولین‌روز نامگذاری اول‌آبان به‌نام روز تهران، به شماره ۳۰۷۱۹ به‌صورت اضطراری در فهرست آثار ملی کشور ثبت شد اما با وجود ثبت این اثر، همچنان سایه تخریب بر این بنا حاکم بود و تخریب شیروانی‌های خانه و بخشی از سرستون‌های این بنا توسط مالک مجتمع تجارت جهانی فردوسی در هنگام ثبت، گواه بر این موضوع بود. پس از ثبت این اثر، خبرهایی از منابع موثق شنیده می‌شد که مالک (مجتمع تجارت جهانی فردوسی) درحال خالی کردن زیر این عمارت تاریخی است تا در اثر بارش باران و برف در فصل زمستان، این خانه فرو ریزد و با وجهه‌ای غیرعمدی، تخریب شود. تا یکی دو ماه پیش هنوز سقف خانه از بالای در ورودی آن‌که در خیابان «سپهبد قرنی» است مشخص بود، هرچند‌ گاهی اوقات یکی دو چوب از سقف شیروانی‌مانند آن کم می‌شد، اما امروز به‌جای آجر و چوب این خانه، فقط یک‌سوله‌ سیمان و تاورکرینی (جرثقیل) دیده می‌شود. عوامل زیادی دست‌به‌دست‌هم دادند تا این خانه را تخریب کنند. نخستین عامل آن امضای مجوز یکی از مدیران سابق اداره کل میراث فرهنگی استان تهران در اوایل سال90 بود، هر چند پس از آن میراث فرهنگی استان تهران برای حفظ این خانه آن را به‌صورت اضطراری ثبت کرد، اما قدم بعدی از سوی بخش حقوقی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برداشته شد، آن‌هم زمانی که دیوان عدالت اداری در پاسخ آخرین درخواست بخش حقوقی مبنی‌بر دادن یک‌فرصت دیگر برای دفاع از خانه‌ عامری‌ها، پاسخ داده بود که با توجه به اینکه مالک جدید خانه‌ عامری‌ها، این خانه را قبل از ثبت آن در فهرست آثار ملی خریده، برای او حقی در این زمینه ایجاد شده است، بنابراین امکان دادن فرصت دیگر وجود ندارد. اما میراث فرهنگی می‌توانست تا زمانی مقرر یک دفاعیه جدید به دیوان ارایه کند که با توجه به تعلل بخش حقوقی سازمان میراث فرهنگی برای آن به استان تهران و از بین رفتن زمان مناسب برای دفاعیه این امکان نیز تقریبا از بین رفت. زیرا بخش حقوقی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری هفت روز پس از پایان یافتن مهلت داده‌شده از سوی دیوان عدالت اداری به بخش حقوقی اداره کل میراث فرهنگی استان تهران، معاونت حقوقی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور، نامه مربوط به این موضوع را به اداره میراث فرهنگی تهران تحویل داد هرچند پس از رسیدن نامه به بخش حقوقی اداره میراث فرهنگی تهران، این بخش حقوقی در نامه‌ای به دیوان عدالت اداری، این تعلل را توضیح داد و از دیوان مهلت دوباره‌ای برای دفاع خواست، اما با توجه به زمان از دست‌رفته، این اقدام هم فایده‌ای نداشته است. این خانه - باغ در زمینی به مساحت ۲۷۵۰متر در ضلع‌‌جنوبی‌غربی میدان فردوسی توسط سلطان‌خان محمد عامری بنا شده بود که وی پسر نصرالله نایینی‌اسدالسلطنه، عضو کمیته زرگنده، رییس دفتر و معاون سیدضیاء‌الدین طباطبایی، نماینده مجلس‌شورای‌‌ملی، معاون وزیر دارایی، معاون وزارت راه ‌و ‌ارتباطات، سردبیر روزنامه صور مدفون شده در باغ-گورستان ظهیرالدوله و بانی خانه عامری‌های شهر تهران یا (انجمن فرهنگی ایران و انگلیس) است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.