کارشناس هواشناسی در گفتوگو با «شرق»:
کاهش 20درصدی بارش در تهران
صدرا محقق
تهران، روزهای آخر تابستان و اوایل پاییز امسال را با هراس بیآبی سر کرد. سدهای اصلی تامینکننده آب این شهر 10میلیوننفری درحال خشکشدن بودند و چشم امید همه به آغاز فصل جدید بارش بود، با اینحال، حالا پس از گذشت سهماه از پاییز و یکماه از زمستان کارشناسان سازمان هواشناسی میزان میگویند بارشهای امسال در تهران 20درصد پایینتر از میانگین سالانه بوده است. با این حساب بحران کمآبی و بیآبی این کلانشهر همچنان ادامه دارد و وضع بهمراتب از این هم بدتر خواهد شد. اگرچه مناطقغربی و مرکزی ایران اولینماه فصل بارش امسال یعنی مهرماه را با میزان بارندگی امیدوارکنندهای آغاز کردند اما در ادامه، این امیدواری دوامی نداشت. طبق آمارهای سازمان هواشناسی، میانگین بارش مهرماه امسال کلکشور بهنسبت میانگین کل در سالهای گذشته در همینماه حکایت از افزایشی دوبرابری داشت. همچنین میانگین بارش در شهر تهران برای اولینماه فصل پاییز هم حکایت از بارشی بالاتر از میانگین سالهای گذشته داشت. بااینحال مجموع بارشهای ماههای مهر، آبان، آذر و دیماه تا روز گذشته- 25 دیماه- حاکیاز آن است که بارندگی در این شهر حدود 20درصد زیر میانگین بلندمدت بارش کل، در این شهر بوده است. پرویز رضازاده، کارشناس هواشناسی در همین رابطه به «شرق» میگوید: «برای بهبود وضعیت بارشی در تهران باید به انتظار دوماه پایانی فصل زمستان نشست که طبق آمار سالهای گذشته بهنسبت، فصلهای پربارشتری محسوب میشوند.» این کارشناس هواشناسی همچنین میگوید: «در سهماه فصل پاییز بهطور کل، بارش در کل کشور به اندازه میانگین بارش در سالهای گذشته تا همین زمان بوده است، البته در بعضی نقاط مانند مناطق شمالغرب، غرب و سواحل خزر فراتر از میانگین کل و در بعضی نقاط مانند جنوبشرقی و جنوب کشور کمتر از آن بوده است.» در همین رابطه همچنین شاهرخ فاتح، رییس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی در گفتوگویی با مهر گفته بود در تابستان سال گذشته میزان بارندگی در کل کشور معادل 2/4میلیمتر بوده که این میزان در مقایسه با میانگین بلندمدت که معادل 14میلیمتر بوده، 3/70درصد کاهش داشته است. به گفته وی، در تابستان93 میزان بارندگی نسبتبه بارندگی تابستان92 که معادل 5/10درصد بوده، 2/60درصد کاهش نشان میدهد. رییس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی افزود: میزان بارندگی در تابستان93 در تهران معادل 3/10درصد بوده که این میزان نسبتبه بارندگی سالگذشته در تهران که برابر 12میلیمتر بوده 8/13درصد و نسبت به بارندگی بلندمدت در این استان که معادل 17میلیمتر بوده 3/39درصد کاهش داشته است. این آمار حکایت از آن دارد که بحران کمآبی تهران همچنان نهتنها بهقوت باقیمانده بلکه از آنچه تاکنون بوده نیز فراتر خواهد رفت. چرا که میزان کمبود آب در این شهر به اندازهای است که اگر دههابار بارشها فراتر از میانگین سالانه هم بهوقوع بپیوندد، مشکل کمآبی را حل نخواهد کرد. در همین رابطه رضازاده، کارشناس هواشناسی به «شرق» میگوید: «نیاز آبی ما بالاتر از میانگین بارشی کشور است، بههمیندلیل حتی بارش به اندازه حدمعمول هم نیاز ما را تامین نمیکند و بحران منابع آب همچنان به قوت خود باقی است، چرا که میانگین بارش در سطح کشور 240میلیمتر است و ما برای حلکردن مشکل باید میزان مصرف آبی خود را در همین سطح نگه داریم اما بیشتر از20سال است که میزان مصرفمان بسیار فراتر از میزان میانگین بارش است. درهمینحال، آب لازم برای مصرف بیشتر را از منابع آب با قدمت چندصدهزارساله مانند دریاچهها، سفرههای آب زیرزمینی و رودخانهها برداشت کردهایم که منجربه خشکشدن این منابع و بروز بحرانهای زیستمحیطی شده است.» این کارشناس سازمان هواشناسی همچنین میگوید: «برای اینکه بر این مشکل فایق آییم، باید حداقل به میزان 10سال با صرفهجویی، میزان مصرف سالانه آب خود را به اندازه میانگین بارش سالانه کم کنیم تا منابع آبی خالیشده دوباره پرآب شوند.» با اینحال در فصل بارشی امسال تهران که درحال نزدیکشدن به انتهای خود است، نهتنها خبری از بارشی بیشتر از میانگین کل نیست بلکه نشاندهنده بارش به اندازه 20درصد کمتر از آن است. همین موضوع نشان میدهد بحران بیآبی و کمآبی تهران در سالآینده خورشیدی و بهخصوص در فصل تابستانآینده خود را جدیتر نشان خواهد داد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.