|

متهم شدن مخالف رییس‌جمهوری روسیه و برادرش به کلاهبرداری

جدی‌ترین منتقد پوتین به‌زندان افتاد

کرملین را تسخیر، کریمه را به روسیه ملحق کرده و نظرسنجی‌ها هم از محبوبیت 80درصدی‌اش در روسیه خبر می‌دهند، اما «ولادیمیر پوتین» رییس‌جمهوری روسیه ‌همچنان صدای هیچ مخالفی را تاب نمی‌آورد. یک‌بار زنی جوان به‌خاطر پرتاب یک بطری پلاستیکی به جرم اختلال در نظم به زندان می‌افتاد و یکی دیگر، باری دیگر برای پرت‌کردن لیمو. در چنین شرایط بسته‌ای، برای ذهن‌های آماده روس‌ها، حکم دادگاه مسکو در‌ محکومیت «آلکسی ناوالنی» و بردارش جای تعجب ندارد. آلکسی ناوالنی جوان یکی از منتقدان اصلی ولادیمیر پوتین است که همراه «اولگ» برادر کوچک‌ترش روز گذشته به اتهام کلاهبرداری از دوشرکت محاکمه شد. در پرونده‌ای که بیشتر به خفه‌کردن صدای مخالف می‌ماند تا سروسامان‌دادن به فساد اقتصادی، آلکسی ناوالنی به سه‌ونیم‌سال حبس تعلیقی محکوم شد و اولگ، برادرش به سه‌ونیم‌سال حبس قطعی. حکمی که به‌گفته ناوالنی دلایل و انگیزه‌های سیاسی دارد. در کشوری که سال‌ها تحت‌سلطه پوتین بوده، بسیاری از ناظران می‌گویند ناوالنی می‌تواند تهدیدی برای این مرد قدرتمند باشد؛ سخنرانی با‌استعداد، جوان و خوش‌تیپ که محبوب طبقه متوسط روسیه است. ناوالنی سه‌سال پیش اعتراضات گسترده‌ای را در روسیه سروسامان داد؛ در آن زمان ده‌هاهزارنفر در اعتراض به فساد دولت و دایره درونی پوتین‌ به خیابان‌های مسکو و سنت‌پترزبورگ آمدند. ناوالنی با افشای فساد و دزدی‌ نخبگان سیاسی وابسته به دولت روسیه در وبلاگ خود، به‌عنوان یک فعال سیاسی ضدفساد شهرت یافت و پس از آن در انتخابات شهرداری مسکو در سال۲۰۱۳ توانست ۲۷درصد آرا را به خود اختصاص دهد و پس از فرد پیروز در جایگاه‌دوم قرار گیرد. حالا چهره‌های مخالف پوتین می‌گویند زندانی‌کردن ناوالنی خطر به راه‌افتادن موج جدیدی از تظاهرات‌ها را به‌همراه داشته و از همین‌رو دادگاه برای کاهش هزینه‌های احتمالی، برادر 31ساله ناوالنی را به سه‌ونیم‌سال حبس محکوم کرده است. آلکسی ناوالنی که از رای دادگاه شگفت‌زده شده بود، در حالی که مشت خود را به میز می‌کوبید، رو به قاضی دادگاه گفت: «خجالت نمی‌کشید؟ چرا او (اولگ) را به زندان می‌اندازید؟ برای اینکه مرا بیشتر مجازات کنید؟» قرار بود رای دادگاه در ماه ژانویه سال۲۰۱۵ - ماه آینده میلادی - صادر شود و مخالفان در نظر داشتند در روز صدور حکم، دست به تظاهرات بزنند، اما به‌طور ناگهانی رای دادگاه روز گذشته منتشر شد. ناوالنی از هوادارانش خواست تا دست به تظاهرات بزنند و عده زیادی پس از هماهنگی در شبکه‌های اجتماعی در میدان مانژ و مقابل کاخ کرملین تجمع کردند. ساعاتی پس از دادگاه، اعضای گروه «پوسی‌رایوت» نیز با انتشار ویدیویی، مردم را به تجمع در مقابل کاخ کرملین دعوت کردند. برادران ناوالنی متهم شده بودند که 30میلیون‌روبل (۳۳۴هزاروششصددلار) از دوشرکت که یکی از آنها به شرکت فرانسوی لوازم آرایشی «ایو روشه» وابسته است، اختلاس کرده‌اند. ناوالنی سال گذشته نیز برای پرونده دیگری به پنج‌سال حبس تعلیقی متهم شد و اکنون در حبس خانگی به‌سر می‌برد. او بعد از دادگاه به خبرنگاران گفت: «مقامات دولتی بستگان مخالفان سیاسی را شکنجه می‌دهند. این رژیم باید نابود شود.» رویارویی ناوالنی با پوتین در حالی ادامه دارد که براساس تازه‌ترین نظرسنجی‌ها محبوبیت پوتین نسبت به سال گذشته افزایشی چشمگیر داشته است. محبوبیت پوتین از سال گذشته و پس از الحاق کریمه به مسکو افزایش یافت؛ امری که به بدترین رویارویی مسکو و غرب از زمان پایان جنگ‌سرد منجر شد، اما موجی از ملی‌گرایی را در روسیه احیا کرد. با افزایش محبوبیت پوتین به بیش از 80درصد، اقبال عمومی از رهبران مخالفان کمتر شد. با این حال کاهش قیمت نفت و تحریم‌های غرب علیه روسیه بر سر اوکراین، به بحران اقتصادی، کاهش ارزش روبل و تورم دورقمی دامن زده و محبوبیت پویتن را تهدید می‌کند. به‌گفته «الکسی کوردین» وزیر سابق دارایی روسیه، مسکو این ماه با بحران تمام‌عیاری مواجه شده که به اعتراضات گسترده سال آینده می‌انجامد. او ادامه می‌دهد: «آنها به‌راحتی می‌توانستند ناوالنی را به زندان بیندازند اما می‌دانند این کار موج گسترده اعتراضات را به همراه دارد، به همین دلیل به طریق دیگری او را شکنجه می‌دهند.» متحدان ناوالنی، حکم روز گذشته دادگاه را تلاشی برای سرپوش گذاشتن بر بحران اقتصادی و بن‌بست رابطه مسکو و غرب می‌دانند. ناوالنی از لحاظ سیاسی از معدود کسانی است که محبوبیتش به پوتین وابسته نیست. اگر پوتین از صحنه سیاسی خارج شود، چهره‌های اندکی باقی می‌مانند که بی‌شک یکی از آنها ناوالنی است. با این حال، پوتین چنان در سپهر سیاسی روسیه یکه‌تازی می‌کند که شاید امید کناررفتن یا کنار گذاشته‌شدن او از دنیای سیاست، حداقل در آینده‌ای نزدیک، غیرواقع‌بینانه باشد. به‌ویژه آنکه براساس نظرسنجی مرکز لوادا در ماه سپتامبر، 48درصد شرکت‌کنندگان می‌دانند ناوالنی کیست اما تنها 14درصد شرکت‌کنندگان نگاه مثبتی به او دارند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.