اجرای برنامه ملی ثبت سرطان جمعیتی در تهران و ۱۰ استان کشور
جستوجوی آمار و اطلاعات صحیح و دقیق سرطان
کاظم زندهدل . قائممقام و معاون پژوهشی مرکز تحقیقات سرطان ،دبیر شبکه ملی تحقیقات سرطان
برنامه ملی کنترل سرطان شامل اجزای مختلف پیشگیری، تشخیص زودرس، تشخیص و درمان انواع سرطانها و ارایه مراقبتهای تسکینی به تمام بیماران مبتلا به سرطان است. ثبت سرطان، اساسیترین بخش برنامه کنترل سرطان است و اطلاعات آن علاوهبر تعیین اولویتها و ارزیابی اثربخشی برنامههای مختلف کنترل سرطان و رصد وضعیت سرطان در کشور، در انجام تحقیقات اپیدمیولوژیک و بالینی سرطان کاربردهای فراوانی دارد. طی 10سال گذشته، تلاشهای فراوانی برای انجام این برنامه صورت گرفته و ثبت، مبتنیبر پاتولوژی انجام شده است. ارزیابیهای علمی صورتگرفته توسط متخصصان بینالمللی و محققان کشور ما نشان داده که نتایج برنامه کشوری دارای کمشماری و نواقصی است و آمار دقیق سرطان در کشور را ارایه نمیکند و حدود 20الی30درصد کمشماری وجود دارد که البته براساس سرطانهای مختلف، میزان کمشماری متغیر است. نتایج تمام ارزیابیها بر اجرای برنامه استاندارد ثبت سرطان جمعیتی در چندین استان کشور تصریح دارد. با توجه به اهمیت ثبت سرطان جمعیتی در برنامه کنترل سرطان، معاون محترم تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، ارتقای این برنامه را در فهرست اولویت مهم خود قرار داده است. این برنامه، پنجساله است که در فاز اول آن، در تهران و 10استان شامل آذربایجانشرقی، مازندران، خوزستان، کرمانشاه، اصفهان، فارس، کرمان، گلستان، هرمزگان و مرکزی اجرا خواهد شد. این برنامه قرار است طی پنجسال آینده در استانهای ذکرشده به نتیجه مورد نظر برسد و پس از آن در صورت ضرورت و وجود زیرساختها و اعتبارات موردنیاز، به سراسر کشور توسعه داده شود. الگوی اجرای برنامه مشابه برنامه ثبت سرطان جمعیتی استان گلستان است. در این برنامه از ظرفیتهای موجود در استانها بهرهبرداری خواهد شد و اجرای تمام مراحل ثبت سرطان که شامل جمعآوری و تحلیل اطلاعات و تهیه گزارشهای استانی است، در هریک از استانهای انتخابشده صورت خواهد گرفت. در این برنامه، زیرساختهای لازم برای ثبت الکترونیک اطلاعات در بیمارستانها و مراکز آسیبشناسی کشور ارتقا پیدا میکند و اطلاعات بیماران از طریق سامانه سپاس وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی دریافت میشود. در هر استان منتخب، یک مرکز ثبت سرطان تشکیل میشود و مدیریت و سازماندهی برنامه را برعهده خواهد داشت. بر اساس چکلیستهای ارزیابی استانی و بازدیدهای استانی صورتگرفته در استانهای فارس و کرمان، مرکز ملی ثبت سرطان در حال تامین زیرساختهای لازم است و اجرای برنامه تا پایان سالجاری در استانهای همکار آغاز خواهد شد. در این برنامه تمام استانداردهای مرکز بینالمللی تحقیقات سرطان (IARC) در نظر گرفته شده و بر اساس هماهنگیهای صورتگرفته با مرکز بینالمللی تحقیقات سرطان، نتایج این برنامه در کتاب معتبر «Cancer in Five Continents» (که هر چهارسال یکبار توسط IARC منتشر میشود)، چاپ خواهد شد. دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی و استادان و محققان کشور در اجرای این برنامه همکاری دارند و برنامه با نظارت و همکاری مستقیم روسای دانشگاههای همکار انجام میشود. با اجرای این برنامه، آمار دقیق سرطان در کشور منتشر شده و برنامهریزیهای کشور مبتنیبر آمار و اطلاعات صحیح خواهد بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.