|

ایران، ترکیه و همکاری منطقه‌ای

ابراهیم رحیم‌پور . معاون آسیا و اقیانوسیه وزارت امورخارجه

ایران به‌عنوان کانون تحولات منطقه‌ای، متعاقب سفر وزرای امورخارجه کشورهای سوریه و عراق در روزهای گذشته، دیروز نیز شاهد سفر آقای مولود چاووش اوغلو، وزیر امورخارجه ترکیه بود. این اولین سفر وزیرخارجه دولت جدید ترکیه به ایران است. در گذشته گفته می‌شد ترکیه‌ای‌ها به محافظه‌کاری، سنت‌گرایی و عدم انعطاف‌پذیری مشهور هستند، ولی امروز باید اعتراف کرد که این داوری‌ها مربوط به دوران گذشته است و باید به‌عنوان خاطره از آنها یاد کرد. ما امروز یک ترکیه نرم که میل شدیدی به تغییر دارد، پیش‌رو داریم. زمانی ترکیه ترجیح می‌داد که واگن آخر اتحادیه اروپا باشد تا لکوموتیو کشورهای اسلامی، اما امروز می‌‌بینیم که مقامات این کشور با بازبینی واقعیات تاریخ و منطقه، با رویکردی منطقه‌ای به دنبال آغاز فصل جدیدی در تاریخ ترکیه هستند. فارغ از داوری پیرامون ماهیت این رویکرد، باید بپذیریم که امروز با یک ترکیه متفاوت روبه‌رو هستیم. این تحول، در کنار بازیگری مقتدرانه ایران در منطقه با هدف حل‌‌و‌فصل بحران‌های موجود با رویکرد درون‌منطقه‌ای و تثبیت صلح و امنیت، شرایط جدیدی را در مدیریت تحولات منطقه رقم می‌زند. ایران و ترکیه با توجه به سابقه تاریخی و شرایط حاضر منطقه‌ای، دو کشوری هستند که از ظرفیت تحول‌آفرینی و هدایت تاریخ منطقه برخوردارند و به همین دلیل، هرگونه تحرک آنان در سیاست خارجی زیر ذره‌بین ناظران سیاسی بین‌المللی قرار می‌گیرد. در این راستا سفر آقای مولود چاووش اوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه به کشورمان حایزاهمیت است. متاسفانه منطقه ما بحران‌زده و به‌شدت نیازمند امنیت است. امنیت زیربنای توسعه است و از این نظر در شرایطی که افراط‌گرایی و تروریسم نه‌تنها پیشرفت و توسعه منطقه را هدف قرار داده، بلکه ابعاد جهانی نیز یافته و موجبات نگرانی دولت‌ها و ملت‌ها را فراهم آورده است. همکاری ایران و ترکیه، برای مقابله با این ناامنی و بی‌ثباتی اهمیت مضاعفی پیدا می‌کند. مقامات دو کشور بر اهمیت این همکاری واقفند و اگر در روش‌های رسیدن به این هدف، به‌ویژه در موضوع سوریه تفاوت نظر داشته باشند اما از آنجایی که معتقد به ثبات و توسعه منطقه‌ای و همکاری و وحدت جهان اسلام هستند، سعی دارند با رایزنی‌های بیشتر از دامنه تفاوت‌ها کاسته و بر محورهای اشتراکات بیفزایند. یافتن راهکارهای مسالمت‌آمیز برای حل اختلافات منطقه‌ای و تامین و تحکیم صلح و امنیت منطقه‌ای وجهه همت مسوولان و کشور است. رفع موانع توسعه تجاری- اقتصادی و رسیدن به هدف 30میلیارددلار مبادلات کالا و خدمات، تهیه مقدمات سفر آتی آقای اردوغان به کشورمان و تحکیم روابط حسنه موجود از اهداف مذاکرات وزرای خارجه دو کشور در تهران بود. ترکیه در دوران 12ساله دولت‌داری حزب عدالت و توسعه، ظرفیت‌های سیاسی و اقتصادی مناسبی را در عرصه‌های داخلی و خارجی فراهم آورده است و اکنون با تحلیل شرایط حاضر جهانی به این باور رسیده که زمان بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها فراهم آمده است. این منطقی است که متناسب با این قدرت، ما شاهد ایفای نقش مثبت و سازنده این کشور در حل‌وفصل معضلات منطقه‌ای باشیم. با توجه به شناخت و تجربه‌ای که زوج آقای اردوغان به‌عنوان رییس‌جمهور و آقای داود‌اوغلو به‌عنوان نخست‌وزیر از ایران و ظرفیت‌های آن دارند و با هماهنگی و همسویی آقای مولود چاووش‌اوغلو، وزیرخارجه حاضر با ایشان، انتظار می‌رود در این دوره روابط دو کشور بیش از پیش توسعه یابد. همچنین با همکاری دوکشور، صلح و امنیت را که بیگانگان از منطقه ما دریغ داشته‌اند برای مردم خاورمیانه به ارمغان آورند؛ این انتظار طبیعی مردم منطقه از مسوولان دو کشور است. وجود یک همسایه قدرتمند در کنار ایران، ما را در رسیدن به هدف استقرار صلح و توسعه منطقه‌ای یاری می‌رساند. چنانکه ترکیه‌ بدون ‌ایران نیز هرگز قادر به اجرایی‌کردن ظرفیت‌های خود در منطقه نیست. ما به این منطقه تعلق داریم. دیگران آمده‌اند تا آن را ویران کنند، ولی ما باید بسازیم. همکاری ایران و ترکیه کلید این سازندگی است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.