|

پس از توافق...

عبدالرضا احمدی‌خمینی . کارشناس اقتصادی

چندروزی است که دیگر تلاش نمی‌کنم تا دوستان را قانع کنم که بنا به چه دلایلی توافق ژنو تمدید شد. این روزها به این سوال پاسخ می‌دهم که چرا معتقدم توافق احتمالی 10تیر هم نمی‌تواند نسخه علاج اقتصاد کشور و گردش چرخ دنده‌های تولید باشد. کسانی که معتقد بودند ایران در سوم آذر با دستی پر از خواسته‌ها و امیدهایش از پای میز مذاکرات برمی‌خیزد به قدری به رویای پس از توافق دل داده بودند که نمی‌توانستند خلاف آن را باور کنند. برای آنها حتی تمدید مذاکرات نوعی یأس را به‌همراه داشت، زیرا می‌پنداشتند اینقدر سهم ایران از توافق هسته‌ای بزرگ خواهد بود که باید قید واژه‌ها و تعاریفی نظیر برد- برد را بزنیم و در تعریف این تلاش دیپلماتیک بگوییم پس از دقیقه 90، سوت پایان به‌نفع ایران نواخته شد. نگارنده همواره معتقد بوده است که توافق جامع هسته‌ای ایران با «1+5» به معنای نجات اقتصادی که سال‌هاست طعم رکود را چشیده و در مرحله ورود به بحران قرار دارد، نیست و باید برخی سیاست‌های تکمیلی پاسخگوی خلا‌های موجود و تعدیل‌کننده رفتارهای اجتماعی مصرف‌کنندگان و تولید‌کنندگان باشد. رونق تولید یکی از مواردی است که پیش‌بینی می‌شود به‌واسطه تسهیل روابط تجاری و کاهش قیمت تمام شده مواد اولیه پس از توافق هسته‌ای ایجاد شود. با فرض فراهم‌بودن دیگر قطعات این جورچین نظیر ثبات اقتصادی، ارایه تسهیلات بانکی، قدرت خرید مصرف‌کنندگان داخلی، بازاریابی جهانی و نیروی ماهر و متخصص انسانی، باید به این سوال پاسخ دهیم که کدام‌یک از بخش‌های تولیدی شاهد رشد خواهند بود؟ و آیا برنامه‌ای برای رشد متوازن و همگون بخش‌های صنعتی و تولیدی داریم؟ و چه بازه زمانی‌ای برای آن پیش‌بینی می‌کنیم؟ چندی پیش مطلبی خواندم که حضور شرکت‌های چندملیتی و سرمایه‌گذاران خارجی در ایران را بعد از توافق هسته‌ای قطعی می‌دانست و پیش‌بینی کرده بود که قیمت ملک در تهران به‌دلیل تمایل این شرکت‌ها برای راه‌اندازی نمایندگی و دفتر کار در پایتخت افزایش می‌یابد. آیا صنعت ساختمان‌سازی مترصد این محرک برای خروج از رکود است یا قصد داریم با هر سطحی از شناخت خود از مسایل اقتصادی ثابت کنیم که زندگی پس از توافق هسته‌ای به‌دلیل رونق تجارت و تسهیل روابط اقتصادی شیرین‌تر خواهد بود؟ در نگاهی واقع‌بینانه، توافق جامع هسته‌ای اگر هم به پیروزی تمام‌عیار ایران ختم شود، نمی‌تواند اینقدر پربار و قوی باشد که ضعف‌ها و کاستی‌های ناشی از سوءمدیریت‌های قبلی را جبران و روح تازه‌ای به اقتصاد و امید پایداری به فعالان اقتصادی هدیه دهد. زمانی موفق خواهیم بود که به توافق خود با کشورهای «1+5» و آمریکا تنها به‌عنوان یک فرصت نگاه کنیم و موازی با آن به رفع معضلات موجود و بهره‌مندی بهینه از موهبت‌های طبیعی و سرمایه‌های انسانی سرزمینمان نظیر معادن و گردشگری بپردازیم. به همین منظور باید برای اجرای کامل سیاست‌های اقتصاد مقاومتی؛ عزمی راسخ داشت تا بتوان اشتباهات غیرقابل بخشش مدیریت اقتصادی دولت‌های نهم و دهم را به‌صورت ریشه‌ای درمان کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.