ظریف در «بهارستان»: نگذاشتیم پرسشی پیرامون برنامه موشکی ایران مطرح شود
علنیهای جلسهای غیرعلنی
شرق، آمنه شیرافکن: حمید رسایی، هم با گوشیاش مشغول ضبط سخنان ظریف است و هم مدام یادداشتبرداری میکند. شاید بیش از هرچیز به فکر تیتر این هفته «9دی» باشد اما گویا از سخنان ظریف تیتری درنمیآید. وزیر امورخارجه هم یکی پس از دیگری، محورهایی از مذاکرات وین را برای نمایندگان میخواند. شاید عمده دلواپسیها تا به اینجای کار، مباحث مربوط به توان موشکی ایران بوده و محمدجواد ظریف هم در بخشهای مختلفی از سخنانش تاکید دارد که تیم مذاکرهکننده در برابر هرگونه ورود به مباحث حقوقبشر و برنامه موشکی ایستاده اما جمعبندیها نشان از آن دارد که برخی در بهارستان سخنان ظریف را کلی دانسته و هنوز پای او از مجلس بیرون نرفته یکبار دیگر ماجرای سوال از وزیر امورخارجه و حضور او در جلسه امروز مجلس مطرح میشود. کریمیقدوسی خبر داده که هفت نماینده از ظریف سوال دارند و صد امضا هم پای سوالها آمده است. تحلیل او درباره سخنان وزیر این است که ظریف بهلحاظ محتوایی تنها به مبانی اختلاف همیشگی میان ایران و 1+5 پرداخت، مواردی مانند اختلاف بر سر تعداد سانتریفیوژها، اختلاف اندک بر سر آبسنگین اراک، اختلاف بر سر سایت فردو و
مساله تحریمها. البته نگاه رییس کمیسیون امنیتملی مجلس چیز دیگری است. علاءالدین بروجردی از تلاش تیم هستهای ایران تقدیر میکند و ایستادگی تیم هستهای را ارزشمند میداند و اینبار، خطابه صریحی به دو شریک اقتصادی و سیاسی ایران دارد: روسیه و چین. او اگرچه بازیگری آمریکاییها را «بد» ارزیابی کرده و نقش آنها را در مسقط بد و در وین «بدتر» ارزیابی میکند اما از کنار سهلانگاری دیگران نمیگذرد، چه شوراندن کشورهای عرب منطقه علیه پرونده هستهای و چه بازی غیرشفاف روسیه و چین در این دور از مذاکرات. بیتعارف تاکید دارد که «انتظار افکار عمومی و نمایندگان مجلس از روسیه و چین این است که در مذاکرات هستهای ایران با 1+5 از تمام ظرفیت خود استفاده کنند.» ایران میتواند در کمتر از 7 ماه به نتیجه برسد البته رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس بر این باور است که «تیم مذاکرهکننده هستهای ایران میتواند فرصت هفتماهه مورد توافق را هرچهبیشتر کوتاه کند و ضرورت ندارد از تمامی زمان هفتماهه استفاده شود.» نهتنها رییس کمیسیون امنیت که نگاه سخنگو نیز بر حمایت حداکثری از تیم مذاکرهکننده استوار است. حسین نقویحسینی بر حمایت
همهجانبه از تیم مذاکرهکننده هستهای تاکید دارد. محمودجواد ظریف حالا چندروز پس از مذاکرات نفسگیر وین همانطور که رییس مجلس وعده داده بود به صحن علنی آمده تا در جلسهای غیرعلنی، از برخی مسایل بگوید. دلیل اصلی تداوم هفتماهه مذاکرات به روایت وزیر امورخارجه، مقاومت ایران در مقابل زیادهخواهی طرف مقابل بوده است و بس. خیلیها از سخنان ظریف راضیاند و برخی هم حرفهای او را کلی تفسیر کرده و دوباره همان نامهای تکراری در پرسش از وزیر امورخارجه به گوش میرسد. حمید رسایی، جواد کریمیقدوسی، اصفری و ابراهیم آقامحمدی. آنها بر این باورند که بحثهای ظریف تخصصی و در بخشهایی کلی بوده اما دلیل اصلی این ماجرا به روایت غلامعلی جعفرزاده ایمنآبادی این است که «هنوز هیچ توافقی میان ایران و کشورهای غربی صورت نگرفته و سخنگفتن درباره جزییات، دشوار است و امکان دارد شکل توافق را تحتتاثیر قرار دهد.» تکذیب اعزام نماینده رییسجمهوری به «مسقط» و «وین» البته حضور ظریف در جلسه غیرعلنی هم بدون حاشیه نیست، پرسشهای نمایندگان یکی،دوتا نیست و وزیر امورخارجه هم پاسخگوی آنها میشود. جعفرزاده از موافقت ضمنی اغلب
بهارستانیها از گزارش ظریف میگوید و انتقاد مداوم معدودی دیگر. یکی از سوالهای مطرحشده از ظریف این است که چرا بحث تحریم جزو مباحث آخر مذاکرات بود. پاسخ ظریف به این پرسش این بوده که طرف آمریکایی بحثهایی را مطرح میکرد که نپذیرفتیم و در ضمن در ششماه اخیر از برنامه رفع تحریم عقبتر نیستیم. حمید رسایی از شخصیتهای سیاسی نزدیک به جبهه پایداری است که از ابتدای توافق هستهای تا به امروز مواضع عجیبوغریبی در رسانه مبتوعش درباره مذاکرات منتشر شده. حالا خطاب به ظریف از دلواپسیهایش میگوید و اینکه آیا در مذاکرات مسایل غیرهستهای هم مطرح شد؟ پاسخ ظریف مشخص است و کوتاه، تیم هستهای ایران به طرف مقابل اجازه نداده تا مباحثی غیر از دستور جلسه در مذاکرات دنبال شود. زمزمههای دیگری در نشست غیرعلنی درباره اعزام نماینده رییسجمهوری به وین و مسقط مطرح است که ظریف تمام حاشیههای مطرحشده در این زمینه را تکذیب میکند. حضور طرف چینی با متن مکتوب در مذاکرات نقد دیگر نمایندگان این است که چرا تمام وزارت امورخارجه روی مذاکرات«1+5 »متمرکز شده و از دیگر امور باز مانده و ظریف هم تاکید دارد که قائممقام و معاونانش
در ایران، کارهای وزارتخانه را دنبال میکنند و همه تمرکز وزارتخانه صرفا بر سر مساله مذاکرات هستهای نیست. ظریف همچنین در این نشست تاکید داشته که جلسهها به سرعت برگزار میشد و طرفین بر سر ششموضوع اختلافنظر داشتند. طرفین سهگزینه برای جلسات در نظر داشتند که یا مذاکرات شکست بخورد یا به توافق کلی برسند یا توافق جزیی صورت بگیرد که در نهایت دوطرف تصمیم میگیرند به توافقی جزیی برسند و بعد به توافق کلی دست یابند. ظریف وارد فاز توضیحات شکلی شده و از روزهای مذاکره میگوید و فشارهایی که در جلسهها بر تیم هستهای وارد شده و تلاش برای ورود به برخی حوزههای غیرمرتبط. مذاکرات وین هفتروز طول کشیده و تیم هستهای به طور متوسط روزی هفتساعت جلسه داشته و البته به گفته ظریف این نخستینبار بود که چین با متن مکتوب در جلسات حضور پیدا میکرد. فاصله بین لغو تحریمها و افزایش تعداد سانتریفیوژها موارد مورد اختلاف ظریف در بخش دیگری درباره تمدید هستهای میگوید و اینکه تمدید مذاکرات از اختیارات تیم مذاکرهکننده ایران بود. سطح اختلاف میان ایران و تیم «1+5 » به گفته او زیاد است و فاصله بین لغو تحریم و افزایش تعداد
سانتریفیوژها از جمله موارد جدی اختلافها به شمار میآید. او همچنین به نمایندگان اطمینانخاطر داده که ایران هیچگاه اجازه نداده طرف مذاکرهکننده موارد خارج از دستور از جمله حقوقبشر و برنامه موشکی را مطرح کند. جعفرزادهایمنآبادی بخش دیگری از این جلسه غیرعلنی را روایت میکند: «در مذاکرات هستهای صهیونیستها برای تحریک کشورهای عربی علیه ایران تلاش زیادی کردند و بهشدت بهدنبال آن بودند که توافقی صورت نگیرد که ایران بارها اعلام کرد چه توافق صورت بگیرد چه نه، ایران قدرتمند است و قدرتمندبودن ایران ربطی به توافق هستهای ندارد.» تیم مذاکره زیر بار توافق بد نرود امروز احتمال دارد که ظریف میهمان صحن علنی باشد. جواد کریمیقدوسی از نمایندگان نزدیک به «جبهه پایداری» همیشه پای ثابت سوال از ظریف است و حالا هم انتظار دارد تا ظریف در پاسخ به سوال او و چندنماینده دیگر وارد جزییات شود؛ جزییاتی که ظریف براساس فنون مذاکره بنا ندارد تا به آن بپردازد. ظریف در پاسخ به سوالات نمایندگان هم وارد جزییات نشد و درباره تعداد سانتریفیوژ مورد نظر تیم هستهای ایران در آخرین مرحله، عنوان کرد این جزییاتی است که همیشه بر
سر آن بحث میشود و توافقی صورت نگرفته و تا زمانی که موضوعی به تصویب نرسد، نمیشود صحبت کرد و حتما زمانی که توافق جامع به تصویب برسد، نمایندگان پس از آن، از محتوای توافق مطلع خواهند شد. جلسه غیرعلنی که به پایان میرسد، محمدرضا باهنر، نایبرییس مجلس، خطاب به نمایندگان میگوید: «مجلس از یک توافق خوب حمایت میکند و مذاکرهکنندگان نیز بدانند که اگر توافقی انجام نشد، هیچ مشکلی پیدا نمیکند. از این رو تیم مذاکرهکننده هیچگاه زیر بار یک توافق بد نرود.»اگر امروز ظریف به صحن بیاید، باید دوباره پاسخگوی سوالی باشد که پیشتر در جلسه کمیسیون امنیتملی مجلس به آن جواب داده بود و با این حال کریمیقدوسی راضی نشده بود. سوال مشخص قدوسی این است: «در موافقتنامه «ژنو» محورهایی به امضای دو طرف رسیده که عملا حقوق هستهای ملت ایران را نادیده گرفته و مقدمهای را فراهم کرده که در درازمدت، کل برنامههای صلحآمیز هستهای را بهطور جدی تهدید و زیر سوال برده است.»پاسخ ظریف در جلسه کمیسیون امنیت این بود که هیچگاه از حقوق مردم و سخنان مقاممعظمرهبری کوتاه نخواهیم آمد و محدودیتها تنها در بازه زمانی مذاکرات است، اما کریمیقدوسی از
پاسخ وزیر قانع نشد و کمیسیون امنیت ملی هم قلمرو سوال را ملی تشخیص داد. حالا ظریف خسته از سفر وین باید بار دیگر به صحن آمده و پاسخگوی دلواپسیهای آقای نماینده باشد. --------------------------------------------- حمایت نمایندگان از ظریف در آستانه حضور در صحن علنی ایرنا: «جواد کریمیقدوسی» روز گذشته در جمع خبرنگاران اعلام کرد قرار است هفت سوال از وزیر امور خارجه که به امضای صد نماینده رسیده، امروز در صحن علنی مطرح شود. در خلاصه سوال این نمایندگان آمده است: 1) دلیل نادیدهگرفتن مصادیق حقوق هستهای ملت ایران در موافقتنامه ژنو چیست؟ 2) آیا وقت آن نرسیده با پشتوانه این ملت انقلابی و شهدای این مرزوبوم در مقابل اهانتهای مقامات آمریکا و رفتارهای غیردیپلماتیک مقامات متکبر غربی عکسالعمل انقلابی در وزن وزیرخارجه جمهوری اسلامی نشان دهید و از خوشبینی خود به این مقامات فریبکار و غیرقابل اعتماد غربی و آمریکایی بکاهید؟ «اسماعیل جلیلی»، نایبرییس فراکسیون اصولگرایان رهروان ولایت گفت: اگر طرح موضوعی در صحن صورت گیرد با رای قاطع و همراهی قاطبه نمایندگان با تیم مذاکرهکننده هستهای، همراه خواهد بود. غلامعلی
جعفرزادهایمنآبادی، نماینده رشت نیز درباره طرح سوال از وزیر امورخارجه در صحن مجلس گفت: ظریف روز شنبه به سوالات پاسخ داد و سوالات از وزیر خارجه در صحن علنی ادامه روند تحت فشار قراردادن تیم مذاکرهکننده است. برخیها تصور میکنند با این کارها میتوانند به تیم مذاکرهکننده فشار وارد کنند و بهدنبال نفع شخصی خود هستند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.