|

«جو بایدن» به ترکیه رفت

دلجویی واشنگتن بعد از دعوا با استانبول

با هم دست می‌دهند و رو به دوربین‌ها لبخندهایی مصنوعی ردوبدل می‌کنند اما رابطه‌ها شکرآب‌تر از آنند که این مراودات گرم را باورپذیر کنند. در ماه‌های اخیر مبارزه با داعش روی رابطه گرم آمریکا و ترکیه تاثیری منفی گذاشته و حالا «جو بایدن»، معاون رییس‌جمهور آمریکا برای آب‌شدن یخ تنش‌های غیرمعمول راهی استانبول شده است. بایدن روز جمعه و در اولین روز از سفر سه‌روزه‌اش به استانبول با «احمد داوداوغلو»، نخست‌وزیر ترکیه دیدار و گفت‌وگو کرد و بر روابط طولانی دوستانه بین دو کشور تاکید کرد. با این حال هدف اصلی او از این سفر دیدار با «رجب طیب اردوغان»، رییس‌جمهور ترکیه است. فردی که دیگر روشن شده تصمیم‌های نهایی ترکیه را او می‌گیرد و بدون تایید او هیچ سیاستمداری در حزب حاکم ترکیه گامی بر نمی‌دارد. ناظران بر این باورند که بایدن در این سفر می‌خواهد ترکیه را به پذیرفتن نقشی مهم‌تر در جنگ علیه داعش وادارد. هرچند نه جزییات این نقش فعال‌تر مشخص است و نه نحوه چانه‌زنی آمریکا با ترکیه. اولویت‌های ترکیه و آمریکا در سوریه متفاوت است و اردوغان گفته که پذیرفتن همکاری در ائتلاف علیه داعش منوط به برکناری «بشار اسد»، رییس‌جمهور سوریه از قدرت خواهد بود. یکی دیگر از درخواست‌های ترکیه، اعلام منطقه پروازممنوع برفراز منطقه مرزی سوریه بود که این درخواست مورد حمایت آمریکا قرار نگرفت. بایدن در حالی به ترکیه سفر کرده که ماه گذشته بر سر داعش با اردوغان درگیری‌هایی لفظی داشت. بایدن پیش‌تر گفته بود که اردوغان به نیروهای افراطی اسلامی اجازه می‌دهد از مرز این کشور وارد سوریه شوند. اظهاراتی که اگرچه واکنش خشمگینانه اردوغان را به دنبال داشت اما در نهایت با معذرت‌خواهی دفتر بایدن در ظاهر حل‌وفصل شد. براساس بیانیه دولت آمریکا، بایدن در دیدار خود با داوداوغلو بر نیاز به شکست داعش و تحول سیاسی در سوریه تاکید کرده است. تاکنون تنها سهم ترکیه از ائتلاف ضد داعش، اجازه عبور مشروط پیشمرگه‌های عراقی از مرز ترکیه به سمت شهر کوبانی بوده است. دولت ترکیه تاکنون به نیروهای ایالات متحده اجازه نداده است، از پایگاه‌های هوایی اینجرلیک برای بمباران مواضع داعش استفاده کنند و از همین‌رو جنگنده‌های آمریکایی برای حملات هوایی از پایگاه‌های کشورهای حوزه خلیج‌فارس استفاده می‌کنند. تحلیلگران بر این باورند که موقعیت استراتژیک ترکیه که مرز مشترک طولانی‌ای با سوریه و عراق دارد، دلیل اصلی اصرار آمریکا برای ایفای نقش بیشتر ترکیه در مبارزه با داعش است. «هوبرت فاستمن»، استادیار تاریخ و علوم سیاسی دانشگاه نیکوزیا در این زمینه به گاردین گفت: «غرب و آمریکا نمی‌توانند ترکیه را از دست دهند چراکه این کشور هنوز یکی از سکولارترین کشورهای اسلامی و قدرت بزرگ منطقه‌ای است.» به‌گفته او، هیچ‌چیز بدون ترکیه پیش برده نمی‌شود و آنها این را می‌دانند. در چنین شرایطی شاید جمله‌ای که جو بایدن در دیدار با احمد داوداوغلو به زبان آورد نیاز به اندکی تغییر دارد. باید گفت که «ما به یکدیگر اعتماد داریم» اما شاید درست‌ترش این است که ما مجبوریم به یکدیگر اعتماد داشته باشم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.