|

تردید در مورد نرخ رشد اقتصادی نیلی را به «پایش» کشاند

رشد 4/6درصدی به‌معنای رونق اقتصادی نیست

تسنیم: مشاور اقتصادی رییس‌جمهور در تشریح دلایل خروج از رکود گفت: رشد اقتصادی 6/4درصدی به‌معنای رونق اقتصادی نیست، حجم اقتصاد ایران هنوز با زمستان سال۹۰ فاصله زیادی دارد و رشد اقتصادی بهار تنها به‌منزله نشانه‌ای از آغاز خروج از رکود بوده است. مسعود نیلی یکشنبه‌شب در برنامه «پایش» گفت: بین نرخ رشد اقتصادی و نرخ بیکاری در بلندمدت رابطه وجود دارد ولی در دوره رکود این رابطه لزوما وجود ندارد. یعنی بنگاه‌های اقتصادی در شرایط رکود به‌دلیل وجود قانون کار نیروی کار خود را تعدیل نمی‌کنند و بنابراین بعد از به‌وجودآمدن رونق اقتصادی نیز تا مدتی شاهد کاهش نرخ بیکاری نخواهیم بود. در عوض نرخ مشارکت اقتصادی افزایش پیدا می‌کند که باعث می‌شود در همین حال نرخ بیکاری در کشور حتی با وجود رونق اقتصادی افزایش یابد. وی افزود: در فصل تابستان تولید ناخالص ملی بیشتر است ولی اگر پاییز را با تابستان مقایسه کنیم ممکن است به نرخ رشد اقتصادی منفی دست پیدا کنیم. بین سرعت و دقت ارتباط مستقیمی وجود دارد. اگر بگذاریم سال تمام شود دیگر فرصت برنامه‌ریزی و سیاستگذاری نداریم. اعلام رشد اقتصادی برای برنامه‌ریزی و سیاستگذاری‌های صحیح به کار برده می‌شود. نیلی گفت: بین نرخ رشد اقتصادی و میزان اشتغالزایی در بلندمدت رابطه برقرار است. در دوره خروج از رکود تولید کاهش پیدا می‌کند اما تعداد نیروهای کار کاهش پیدا نمی‌کنند. در نتیجه هنگامی که اقتصاد از رکود خارج می‌شود به میزان لازم اشتغالزایی نمی‌شود. برای تعریف ارتباط نرخ بیکاری با میزان اشتغالزایی مفهوم دیگری به نام مشارکت نیز سهیم است. مشاور اقتصادی رییس‌جمهور ادامه داد: هنگامی که اقتصاد کشور با رکود مواجه است امید به اشتغال و مشارکت افراد بسیار کم است ولی هنگام رشد اقتصادی و خروج از رکود همه امید به اشتغال داشته و انگیزه افراد چندبرابر می‌شود به همین علت است که وقتی نرخ مشارکت افزایش پیدا می‌کند نرخ بیکاری نیز بالا می‌رود. وی با بیان اینکه در گزارشی که دولت منتشر کرد چهار تنگنا مانند تحریم و سرمایه‌گذاری برای خروج از رکود اعلام شد، گفت: اگر فصل اول سال91 را بررسی کنیم متوجه می‌شویم که طی هشت‌فصل نرخ رشد اقتصادی در کشور منفی بوده است. 4/6 درصدی که از سوی دولت اعلام شد با مقایسه بهار سال گذشته که بدترین فصل اقتصادی در دوره رکود بوده، به دست آمده است. اگر کل عدد تولید ناخالص داخلی را به قیمت سال83 بگیریم معنی آن این است که از زمستان سال90 روند نزولی را طی کرده‌ایم و در زمستان امسال به حداقل خودش می‌رسد. نیلی افزود: بسیاری از تولیدکننده‌ها در سال90 در رقم‌های بالا تولید می‌کردند ولی هنوز وضعیت بدی دارند. مثبت‌شدن رشد اقتصادی، با تفکر در تحول اقتصادی کشور بحث جداگانه‌ای دارد. موضوع خروج از رکود و رونق اقتصادی نیز دو موضوع متفاوت از یکدیگر هستند. مشاور اقتصادی رییس‌جمهوری گفت: تشخیص ما برای خروج از رکود راه‌افتادن پیشران‌های اقتصادی است. نفت از زمستان سال90 رشد منفی داشته که این رشد منفی تا زمستان سال93 ادامه داشته است. بعد از آن صنعت و بعد خدمات نیز رشد اقتصادی منفی پیدا می‌کنند. زمستان و بهار سال‌های 90 و 91 دوره ورود اقتصاد به رکود و زمستان و بهار92 و 93 نیز دوره خروج اقتصاد از رکود است. سازوکار بخش نفت در اقتصاد ما به‌گونه‌ای است که وقتی نفت کاهش پیدا می‌کند (مانند تابستان سال91 که کاهش 50درصدی را تجربه کرد) وزنی که در تولید ناخالص ملی دارد، میزان تولید، درآمد ارزی و امکان واردات را کاهش می‌دهد. وی گفت: بخش کشاورزی با قاعده طبیعت کار می‌کند و رفتار خاصی را می‌طلبد. سهم کشاورزی در تولید ناخالص ملی خیلی کاهش پیدا کرده است. در فصل زمستان سال92 رشد اقتصادی بخش نفت مثبت شده و درآمد ارزی کشور افزایش پیدا کرد که به‌دنبال آن صنعت نیز از رکود خارج شده و رشد داشت. در حقیقت همان‌طور که وارد رکود شدیم، در حال خروج از آن نیز هستیم. این اقتصاددان ادامه داد: در حال حاضر بخش‌هایی از صنعت که بیشتر آسیب دیده‌اند، رشد بیشتری نیز دارند به‌عنوان مثال صنعت خودرو اکنون 76‌درصد رشد دارد. نیلی افزود: اندازه اقتصاد ایران از بهار91 تا زمستان92 حدود 6/8درصد کوچک‌تر شد. از سوی دیگر رشد بخش نفت کشور از زمستان90 تاکنون منفی بوده است. بخش نفت اولین بخشی بود که وارد رکود شد و حالا نیز اولین بخشی است که در حال خروج از رکود است. بعد از نفت نیز بخش‌های صنعت و خدمات در حال خروج از رکود هستند. می‌توان گفت فصول زمستان92 و بهار93 فصول خروج تدریجی اقتصاد کشور از رکود هستند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.