|

نقاش و انیماتور ایرانی درگیر یک پرونده حقوقی

سحر آزاد

بوم‌های انیماتور و نقاش ایرانی جای خود را به گرز و کلاهخود داده‌اند. علی‌اکبر صادقی که روزگاری تصویرگری کتاب «هفت‌خوان رستم» را انجام داده بود، حالا خودش درگیر پرونده‌ای شده است که لباس پهلوانی به تن کرده و وارد نبرد شده. حدود نیم‌قرن از فعالیت هنری علی‌اکبر صادقی می‌گذرد. او که متولد 1316 و فارغ‌التحصیل دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران است، فعالیت هنری خود را در سال1350 در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با فیلم متحرک «هفت‌شهر» آغاز کرد و بعد از آن با ساخت انیمیشن‌های دیگر و تصویرگری کتاب کودک، کار خود را ادامه داد. او در این مسیر توانست جایزه اول تصویرگران کتاب آسیا در سال1978 برای کتاب «عبادتی چون تفکر نیست»، جایزه اول جشنواره لایپزیک در سال1980 به‌عنوان زیباترین کتاب پیروزی و جایزه اول گرافیک برای بهترین تصویرگری کتاب سال تهران در سال 1368 و... را دریافت کند. در کنار اینها یکی دیگر از کارهای صادقی، تاسیس گالری «سبز» بود که ابتدا در خیابان ولیعصر، مقابل پارک ساعی قرار داشت و پس از آن به یکی از طبقات منزلش واقع در قیطریه منتقل شد. او تا همین چندماه گذشته هم درگیر دغدغه‌های هنری‌اش بود تا اینکه به‌گفته خودش با ورود فردی غریب، نه‌تنها زندگی او بلکه خانواده‌اش از روال عادی خارج شده است. البته این اولین‌بار نیست که هنرمندان صاحبنام ایرانی درگیر مشکلاتی می‌شوند که زندگی‌شان را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. سال گذشته نیز پرویز تناولی برای بازگرداندن مجسمه‌ها و تبدیل خانه‌اش به موزه خبرساز شد و انگار حالا نوبت به صادقی رسیده است. او در مورد مشکلی که درحال حاضر برایش به وجود آمده است، به «شرق» گفت: «گالری قبلی من در مقابل پارک ساعی قرار داشت. در این گالری بیشتر هنرمندان و دوستانی که با من آشنا بودند آثارشان را به نمایش می‌گذاشتند. از جوان‌هایی نیز که با وجود استعداد لازم، توانایی مالی کافی برای برگزاری نمایشگاه نداشتند‌، هزینه‌ای دریافت نمی‌کردم. با توجه به ترافیک تهران و دوری مسافت تصمیم گرفتم یکی از طبقات منزلم را به گالری تبدیل کنم و ساختمان قبلی را بفروشم.» او ادامه داد: «9ماه پیش مرد جوانی به من مراجعه کرد و گفت که پنج‌سال در فرانسه تحصیل کرده و به‌دلیل درگذشت پدرش به ایران بازگشته است. او تمایل داشت ساختمان گالری قبلی را که در مقابل پارک ساعی بود، بخرد اما عنوان کرد که در آن زمان پول کافی برای این کار ندارد. او سپس پیشنهاد کرد تا خرداد سال93 این محل را به او اجاره دهیم که او بتواند فرصت کافی برای خرید محل را داشته باشد. من هم قبول کردم.» انیماتور «زال و سیمرغ» در شرح این ماجرا افزود: «این مرد جوان گفت که ساختمان نیاز به تعمیر دارد. من هم قبول کردم تعمیرات را انجام ‌دهم اما او گفت که درحال ساخت یک برج است و به همین دلیل نیروی انسانی و مواد ساختمانی لازم را برای تعمیرات ساختمان در اختیار دارد و خودش تعمیر ساختمان را انجام خواهد داد و وقتی به پای قرارداد رسیدیم او باز هم پیشنهاد کرد مبلغ موردنظر برای سقف تعمیرات در قرارداد قید نشود.» این تصویرگر سپس به نحوه تردید‌های خود در مورد این فرد اشاره کرد: «او یک چک را به‌عنوان ودیعه در اختیار ما قرار داده بود. وقتی چک را به بانک بردیم، برگشت خورد. با او تماس گرفتیم و بهانه آورد که به‌دلیل پرداخت هزینه کارگران برجی که درحال ساخت است، این چک برگشت خورده و از ما مهلت دیگری خواست. این موضوع، شک‌هایی را به وجود آورد که وکیل من بعد از تحقیق، متوجه شد این فرد تا به‌حال از ایران خارج نشده و همه‌چیز را به ما دروغ گفته است. بنابراین از طریق مراجع قضایی اقدام کردیم و حکم تخلیه برای 27 اسفند92 صادر شد.» او که دارای تقدیرنامه از چهارمین جشنواره جهانی فیلم‌کارتون نیویورک است، عنوان کرد: «صبح روزی که حکم تخلیه صادر شده بود، مردی که خود را پیک موتوری معرفی کرد، به منزل ما آمد و گفت از سوی وزارت ارشاد سررسیدی برای ما هدیه آورده و باید کاغذی را که نشان می‌دهد این سررسید به ما تحویل داده شده است، امضا و انگشت‌نگاری کنم. من هم به این فرد اعتماد کردم و بدون اینکه متن را بخوانم سه کاغذی را که جلویم گذاشته بود، امضا کردم.» صادقی در مورد تبعات امضای این نامه گفت: «بعدا متوجه شدم این فرد از سوی آن مرد جوان فرستاده شده و در آن کاغذها، مواردی ذکر شده بود مبنی بر اینکه قرار بوده اجاره‌ای از او نگیرم. موارد دیگری هم در این متن ذکر شده بود که بعدا متوجه شدم. به‌دنبال این قضیه بار دیگر از طریق مراجع قضایی اقدام به پیگیری موضوع کردم منتها از آنجاکه این فرد، برگه‌های متعددی را به دادگاه ارایه کرده است مبنی بر اینکه توافق کرده‌ام و من هم آن را تکذیب کرده‌ام، قاضی پرونده شورای حل اختلاف منطقه شش واقع در خیابان کارگر درحال بررسی موضوع است، هرچند این بررسی تاکنون سه‌ماه به طول انجامیده.» صادقی با این‌حال گله‌مند است و می‌گوید با وجود پیشینه فرهنگی اما تاکنون یکه و تنها به مبارزه با این موضوع پرداخته است: «تا به حال 70میلیون‌تومان برای رسیدگی به پرونده و گرفتن وکیل هزینه کرده‌ایم، علاوه‌بر اینکه از نظر روحی نه تنها خودم بلکه خانواده‌ام متحمل فشار زیادی شده‌ایم. من در تمام این سال‌ها به‌صورت مستقل بدون حمایت ارگان یا نهاد خاصی فعالیت و تلاش کرده‌ام به هنر و فرهنگ کشورم خدمت کنم بدون اینکه نیازمند کسی باشم. من تا به حال داوری رقابت‌های بسیاری را در کشورهای مختلف دنیا برعهده داشته‌ام و از این طریق فرهنگ و هنر ایران را معرفی کرده‌ام. همچنین تصویرگری کتاب‌های مذهبی کودکان، ساخت هفت فیلم برای کودکان در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و کسب حداقل 40 جایزه داخلی و خارجی را در کارنامه‌ام دارم. با این‌حال بعد از گذشت این‌همه سال یک فرد به‌راحتی نظم زندگی‌ام را به هم ریخته و تاکنون هیچ نهادی برای حل این مشکل به‌سراغ من نیامده است. انتظار من این است که حداقل وزارت ارشاد به‌عنوان حامی هنرمندان پشتیبان ما باشد به‌خصوص که پیک موتوری که من را فریب داد، خود را نماینده این وزارتخانه معرفی کرده بود و وزارت ارشاد باید از حیثیت خود دفاع کند.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.