|

نایب‌رییس کمیسیون عمران در گفت‌وگو با «شرق» خبر داد

تهیه طرح کارآمدسازی تحقیق‌وتفحص‌ها

نایب‌رییس کمیسیون عمران در گفت‌وگو با «شرق» ضمن تاکید بر لزوم کارآمدشدن تحقیق‌وتفحص‌های مجلس، از تهیه طرحی خبر داد که به موجب آن قوه‌قضاییه هم نماینده‌ای در تیم‌های تحقیق‌وتفحص خواهد داشت. عبدالکریم حسین‌زاده، می‌گوید در صورت تصویب این طرح، امیدواری‌ها برای برخورد با متخلفانی که تخلفاتشان در گزارش‌های تحقیق‌وتفحص احراز شده افزایش خواهد یافت. به نظر شما آیا تحقیق‌وتفحص‌های مجلس، تاکنون ابزار کارآمدی برای نظارت و رسیدگی در امور مختلف کشور بوده‌اند؟ مجلس زمانی در راس امور است که وظایف قانونی خود خصوصا وظایف نظارتی را به‌درستی انجام دهد. قانون اساسی اهرم‌هایی نظارتی در اختیار مجلس قرار داده که هیچ‌کس نمی‌تواند آنها را از مجلس سلب کند؛ ابزارهایی نظیر تذکر- سوال-تحقیق‌وتفحص- ماده49-ماده236-استیضاح-رای‌اعتماد-رای عدم‌کفایت-اصل90 - دیوان محاسبات - تصویب بودجه سالانه و... در مشروح مذاکرات مجلس خبرگان قانون اساسی هم داریم که وقتی نوبت به بررسی اصل مربوط به تحقیق‌وتفحص مجلس رسیده بود، شهید بهشتی گفته: «دیگر دوران اینکه به نمایندگان بگویند به شما مربوط نیست سپری شده» و بعد هم این بند با 65رای موافق و یک رای ممتنع از جمع 66نفر حاضر تصویب می‌شود. پس در اصل اهمیت این ابزار شکی نیست. اما الان می‌بینیم که این ابزار از یک طرف به نتیجه نمی‌رسد و از طرف دیگر گاهی اوقات مورد استفاده بی‌رویه قرار می‌گیرد. من یک آمار خدمت شما عرض می‌کنم. ببینید از ابتدای مجلس اول تا آخر مجلس هشتم ما 182 طرح تحقیق‌وتفحص داریم که 71مورد آن به کمیسیون‌های تخصصی ارجاع شده، 58مورد گزارش آنها در صحن قرائت شده و 22مورد به قوه‌قضاییه ارجاع شده بود که خیلی به‌ندرت شاهد صدور حکم قضایی بوده‌ایم. حالا در مجلس نهم با توجه به مسایلی که دولت قبل داشت، در طول همین دوسال‌ونیمی که از عمر مجلس گذشته 118 طرح تحقیق‌وتفحص ارایه شده و تا الان دو مورد هم گزارش خوانده شده و به قوه‌قضاییه رفته. واقعا شما فکر می‌کنید این حجم از تحقیق‌وتفحص‌ها هم به نتیجه‌گیری و گزارش می‌رسد و هم قوه‌قضاییه به آنها رسیدگی خواهد کرد؟ من با توجه به سوابق قبلی بعید می‌دانم. خب تکلیف چیست؟ باید تحقیق‌وتفحص تعطیل شود؟ به عقیده من در روند انجام تحقیق‌وتفحص یکسری اشکالات وجود دارد. مثلا در آیین‌نامه مراحل تحقیق‌وتفحص مجزا نشده و روند انجام تحقیق‌وتفحص هم از شش‌ماه قابل افزایش به یک‌سال است اما در طول این مدت قابل رصد و پیگیری نیست. همین موضوع به فراموش‌شدن موضوع منجر شده و بیشتر تقاضاهای تحقیق‌وتفحص را بی‌اثر می‌کند. الزام به ارایه عمومی نتایج بررسی در دوره‌های زمانی مشخص مانند هفتگی می‌تواند این نقص را مرتفع کند. از سوی دیگر در جریان کار درصورت عدم همکاری مناسب دستگاه مورد تحقیق‌وتفحص متخلفان مورد تعقیب قضایی عادی قرار می‌گیرند، در حالی‌که نیاز به تعقیب ویژه یا تعقیب پارلمانی از نوع احکام دیوان محاسبات وجود دارد. به‌جز اینها و در مرحله اعلام نتایج هم به عقیده من بررسی و اقدام قوه‌قضاییه باید محدود به زمان شده و نتیجه آن در جلسه علنی قرائت شود. یعنی نتیجه اقدام قوه‌قضاییه باید مورد بحث و بررسی نمایندگان در صحن علنی قرار گیرد. یعنی شما معتقدید که باید روش تحقیق‌وتفحص تغییر کند؟ درواقع نیاز به اصلاح آیین‌نامه داخلی مجلس هست یا تصویب قوانین الزام‌آور برای قوه‌قضاییه؟ پیشنهاد من تصویب یک طرح برای تغییر روند تحقیق‌وتفحص است که می‌توانیم در این قالب، یک نماینده قوه‌قضاییه را هم به هیات تحقیق‌وتفحص اضافه کنیم و روند بررسی قضایی همزمان با انجام تحقیق‌وتفحص طی شود و وقتی که گزارش در صحن قرائت می‌شود، نظر کارشناسی قوه‌قضاییه و جرایم احراز شده و حتی مجازات‌های موردنظر هم درخواست و برای صدور حکم به قوه‌قضاییه ارجاع شود. من به‌عنوان رییس هیات رسیدگی به سقوط هواپیمای آنتونوف در این پرونده نیز همین روش را اعمال کرده‌ام و الان همزمان با بررسی‌ها، کارشناس قوه‌قضاییه هم نظر خود را اعلام می‌کند. ما در این زمینه به‌همراه برخی دیگر از همکاران در حال تهیه یک طرح برای ارایه در صحن مجلس هستیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.