|

مدیرعامل شرکت آب‌وفاضلاب استان تهران:

تهران از شرایط کم‌آبی گذر نکرده است

آذر جزایری : چندماهی است که چیت‌چیان از تلاش وزارتخانه متبوعش برای اجرای طرحی در راستای استفاده از آب لوله‌کشی برای موارد بهداشتی و بهره‌گیری از آب‌های بسته‌بندی شده یا همان آب‌های معدنی خبر می‌دهد. دراین راستا اگر اظهارات اخیر رییس ستاد محیط‌زیست و توسعه پایدار شهرداری تهران مبنی بر اینکه 55درصد شهر تهران شبکه فاضلاب ندارند و فاضلاب تولیدشده توسط شهروندان به سیستم آب زیرزمینی تزریق می‌شود را در کنار گفته‌های دیروز مدیرعامل شرکت آب‌وفاضلاب استان تهران قرار دهید که می‌گوید برای تامین آب تهران برداشت از چاه‌ها سه‌مترمکعب بر ثانیه افزایش پیدا می‌کند، قطعا به یک نتیجه خواهید رسید، آن‌هم جدی‌شدن طرح جایگزینی آب‌های بسته‌بندی به‌جای آب‌های لوله‌کشی برای نوشیدن. البته ظاهرا قرار است این طرح آزمایشی از تهران آغاز شود اما در این بین نگرانی مردم از آلوده‌بودن آب‌های لوله‌کشی حتی برای موارد بهداشتی به قوت خود باقی است. هرچند مسوولان وزارت نیرو تاکید دارند که تصفیه بیش از شش تا هفت‌بار آب‌های زیرزمینی می‌تواند جامعه را مطمئن به سلامت آب کند اما به‌ نظر می‌رسد جاانداختن طرحی بدین‌شکل برای ایرانی‌ها کار چندان آسانی نباشد. آمارها نشان می‌دهد که کشور در صورت ثابت‌ماندن شرایط فعلی تنها کمتر از 160روز دیگر آب خواهد داشت و شاید برای همین باشد که این‌روزها طرح تصفیه پساب‌ها، واردات آب و استفاده از آب‌های بسته‌بندی برای شرب، بیش از یک‌طرح به واقعیت نزدیک شده‌اند. هرچند که در مصاحبه اخیر «شرق» با وزیر نیرو به نظر می‌رسد چیت‌چیان بیشتر راغب به استفاده از آب‌های بسته‌بندی به‌جای آب‌شرب و استفاده از آب لوله‌کشی برای مصارف بهداشتی است. در این میان باید منتقدان را به دوگروه تقسیم کرد. عده‌ای هستند که معتقدند جبران کمبود آب مهم است و نباید به آن بخش دیگر که مربوط به صنعتی‌بودن پساب است، فکر کرد. عده‌ای دیگر اما قاطعانه می‌گویند استفاده از پساب برای آب شرب، مشکل جدی دارد. این گروه بر این باورند که باید بخشی از پساب را برای مصارفی به‌غیر از شرب، به‌کار گرفت. در این صورت، بخشی از مصرف آب شرب کاهش یافته و مشکل، مرتفع می‌شود. این صحبت از آنجا ناشی می‌شود که پیش از این بسیاری از خبرها حاکی از استفاده شهرداری از آب شرب برای مصارف آبیاری بود. خبر فوق در گزارشی تحت‌عنوان «واقعا به چمن‌ها آب شرب می‌دهند؟» در اول مرداد سال‌جاری در ایسنا منتشر شد تا نشان دهد هنوز هم در نوع استفاده از آب شرب مشکل داریم. مساله استفاده نادرست از آب شرب، درست همان چیزی است که مدافعان استفاده از پساب آن را بیان می‌کنند. عضو هیات‌علمی پردیس فنی و مهندسی شهیدعباسپور دانشگاه شهیدبهشتی یکی از همین مدافعان است که تاکید می‌کند: «پساب‌های کشاورزی، صنعتی، خدماتی و... منابع آب قابل استفاده ارزشمندی برای اهداف مختلف هستند.» مجتبی شوریان درخصوص استفاده از پساب برای آب شرب به «اقتصادنیوز»گفت: «باید از ورود پساب به آب‌های سالم جلوگیری کرد، چرا که بررسی‌ها نشان داده یک‌مترمکعب پساب می‌تواند 50مترمکعب آب سالم را آلوده کند.» وی در عین حال تاکید می‌کند که «استفاده مجدد از پساب، پس از بازیافت می‌تواند منابع آب قابل توجهی را در اختیار متقاضیان این بخش قرار دهد.» از طرف دیگر، مخالفانی هم هستند که معتقدند هرنوع استفاده از پساب برای آب شرب، مشکل اساسی در پی دارد. مجید دلاور، استادیار دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت‌مدرس که مخالف استفاده از پساب برای آب شرب است در همین رابطه عنوان می‌کند که «از پساب می‌توان برای مصارفی به غیر از آب شرب استفاده کرد.» دراین بین، برخی از کارشناسان منتقد استفاده از آب‌های زیرزمینی تهران، با توجه به وضعیت نامناسب فاضلاب پایتخت معتقدند در روزگار کم‌آبی تهران، علاوه بر تشنگی و نبود آب، خطر استفاده از آب‌های نیترات‌دار را نیز باید به این پرونده اضافه کرد. براساس این گزارش «نیترات موجود در آب شرب تهران براساس استاندارهای جهانی 50میلیگرم در یک لیتر آب است.» چندسالی است که برخی از مناطق تهران به‌دلیل وجود چاه‌های به عنوان «منطقه سیاه» معرفی می‌شوند. یافت‌آباد تهران از جمله مناطقی است که چاه‌هایی با نیترات بالا را در خود جای داده است. بنابر گفته معاون دفتر برنامه‌ریزی کلان آب و آبفا در حال حاضر، مناطق جنوب‌غربی تهران از جمله نازی‌آباد به‌دلیل نفوذ فاضلاب به آب‌های زیرزمینی با بیشترین غلظت نیترات در آب چاه روزگار خود را سپری می‌کنند. این درحالی است که حسن غفوری‌فرد وزیر سابق نیرو در گفت‌وگو با «شرق» بهترین راه‌حل برای رفع مشکل کم‌آبی تهران را «استفاده از آب‌های زیرزمینی تهران» می‌داند. وی درخصوص این طرح می‌گوید زمانی‌که وزیر نیرو بودم به آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی گفتم ما کارهای ساده‌‌ای برای رفع مشکل آبی تهران داریم. ما در ‌سال به اندازه پنج‌برابر دریاچه سد کرج، آب از کرج و لار به تهران می‌آوریم و این آب‌ها به زیرزمین تهران می‌رود و اگر بتوانیم همین میزان آب را استحصال کنیم حداقل اطراف تهران مثل جاده تهران و قم، فشافویه، کرج، شهریار و مانند اینها را می‌توانیم آبرسانی کنیم و کشاورزی آنها را احیا کنیم. به گفته غفوری‌فرد، «در آن‌زمان این مساله با آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی مطرح شده و ایشان هم اهمیت این طرح را قبول کردند و حتی ایشان پذیرفتند که این طرح از طرح مترو هم مهم‌تر است.» براساس اظهارات نماینده سابق مجلس، «الان اگر به پایین تهران بروید، مشاهده می‌کنید دیوارهای خانه مردم تا کجا آغشته به آب است. این مساله نشان‌دهنده بالابودن سطح آب در جنوب تهران است. اگر ما این آب‌ها را استحصال و کمی تصفیه کنیم به‌راحتی قابل استفاده خواهد بود.» این درحالی است که مدیرعامل شرکت آب‌وفاضلاب استان تهران دیروز با تاکید بر اینکه «تهران از شرایط کم‌آبی گذر نکرده است»، گفت: «برای تامین آب تهران برداشت از چاه‌ها سه‌مترمکعب بر ثانیه افزایش پیدا می‌کند.» محمد پرورش با تاکید بر اینکه «لازم است مردم تهران در فصل پاییز نیز در مصرف آب صرفه‌جویی داشته باشند»، افزود: «راهکارهای در دست اجرا به چندین گزینه تقسیم می‌شود که یکی از آنها، افزایش برداشت از چاه‌ها با حفر چاه‌های جدید است.» وی تصریح کرد: «سد ماملو اواسط مهرماه وارد مدار می‌شود که انتقال آب از ماملو می‌تواند به تامین آب مورد نیاز تهران کمک کند.» براساس تعهد شرکت آب‌وفاضلاب استان تهران 70 حلقه چاه جدید در راستای تامین آب شرب باید به سامانه‌ چاه‌های این شرکت افزوده شود و در حال حاضر 45درصد از آب تهران از طریق چاه‌ها تامین می‌شود، در حالی که در سال‌های گذشته با وجود نبود مشکل آب به صورت کنونی، 70درصد آب تهران از طریق آب‌های سطحی و 30درصد از طریق چاه‌ها تامین می‌شد. شرکت آب‌وفاضلاب با ارایه درخواستی از هیات وزیران خواسته است مشترکانی که ماهانه بالای 20مترمکعب آب مصرف می‌کنند، جریمه شوند، گرچه صحبت از پرمصرفی به مشترکانی می‌رسد که بسیاری از آنها بالای 50مترمکعب و حتی تا بیش از 200مترمکعب آب ماهانه مصرف می‌کنند. این درحالی است که سهم سدها در تامین آب 75درصد و سهم آب‌های زیرزمینی در این چرخه 25درصد خواهد بود: این روند در فصل بی‌آبی و به‌اتمام‌رسیدن آب چهار سد تهران، تعادل خود را از دست داده و روزبه‌روز بیشتر از آب‌های زیرزمینی استفاده می‌شود تا جایی که در حال حاضر نزدیک به 45درصد از آب شرب شهروندان تهرانی از طریق آب چاه‌های تهران تامین می‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.