|

صندوق‌ها را جمع کنید

محمدعلی عسگری: صندوق‌های رای همواره نماد آزادی بیان و دموکراسی بوده است. ابزاری برای گردش مسالمت‌آمیز قدرت و اتخاذ تصمیم‌های بزرگ، ملی و سرنوشت‌ساز. اما گویی وقتی نوبت به کشورهای جهان سوم می‌رسد این صندوق‌های رای مثل خیلی چیزهای دیگر معنا و مفهومی متفاوت و حتی متضاد پیدا می‌کنند که حیرت‌انگیز است. در موارد بسیاری صندوق‌های رای، نقشی تشریفاتی را بازی می‌کنند تا مردمانی محروم و بخت‌برگشته با انگشتان جوهری‌شان حکم حاکم ستمگری را امضا کنند که سال‌هاست کمر به قتل آنها بسته است. اتفاقی که در افغانستان افتاد، البته به این شوری‌ها شاید نباشد؛ شش‌ماه بعد از انتخاباتی جنجال‌برانگیز، مطابق طرحی که مبتکر آن وزیر خارجه آمریکا بود - و حامد کرزای عمد دارد بگوید طرحی افغانی بوده است- قدرت در افغانستان به‌صورت مساوی بین دو نامزد برجسته انتخابات یعنی عبدالله‌عبدالله و اشرف‌غنی احمدزی تقسیم شد. به این صورت که یکی رییس‌جمهور تشریفاتی بماند و دیگری نخست‌وزیر تشریفاتی. با سازوکاری پیچیده و تودرتو که هنوز بر کسی معلوم نیست و باید درآینده با یک حرکت وارونه، حتی قانون اساسی کشور را به‌منظور اجرای این طرح تغییر داد. روشن است که با این ترفند، آمریکایی‌ها راحت‌تر می‌توانند تا آخر سال‌جاری میلادی نیروهایشان را از افغانستان خارج کنند و دوباره با تکرار تجربه عراق دست طالبان و شبکه‌های اقماری و تروریستی آن را برای تاخت‌وتاز‌های جدید در این کشور باز بگذارند. تصمیمی که در افغانستان گرفته شد، کپی‌برداری از همان «خشت کجی» بود که پنج‌سال پیش در عراق گذاشته شد؛ نتیجه این تقسیم قدرت فرمالیته و مصلحتی را در عراق امروز می‌بینیم که یک‌سوم خاکش را گروه تروریستی داعش تصاحب می‌کند. آیا قرار است همین تجربه در افغانستان تکرار شود؟ وقتی صندوق‌های رای به کناری گذاشته می‌شود و قدرت براساس یک‌سری مصلحت‌های قومی و قبیله‌ای در داخل یا یک‌سری معادلات در خارج تعیین می‌شود، این وسط یک‌اتفاق بزرگ افتاده و آن اینکه صندوق‌های رای دروغند و سرنوشت قدرت جایی دیگر تعیین می‌شود. این اقدام علاوه براینکه باورهای مردم به دموکراسی و حاکمیت قانون را برباد می‌دهد به مقامات فاسد حکومتی یادآور می‌شود هیچ انتخاباتی با هرنتیجه‌ای نمی‌تواند، فرش را از زیر پایشان بکشد. لبخند‌های دیروز حامد کرزای به اندازه کافی معنا‌دار بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.