تلاشهای لندن برای حفظ اسکاتلند در بریتانیا
فرازوفرودهای یک جدایی
نوید نزهت: پس از گذشت بیش از هفتسده از آغاز جنگهای استقلال اسکاتلند، امروز صندوقهای رای صحنه نبرد نوادگان «ویلیام والاس» و «رابرت بروس» برای شکستن اتحاد تاریخی با انگلستان است. در حالیکه تنها هشتروز تا برگزاری همهپرسی استقلال اسکاتلند در تاریخ 18سپتامبر باقی است، نظرسنجیها از اوجگیری کمپین موافقان استقلال حکایت دارند. بر اساس نتایج آخرین نظرسنجیها از سوی موسسه «تیاناس» در حالی آمار مخالفان استقلال به 39درصد کاهش یافته که جداییطلبان با رشدی ششدرصدی نسبت به نظرسنجی پیشین، 38درصد از آمار کلی نظرسنجی را به خود اختصاص دادهاند. این در حالی است که به گزارش رویترز، سخنگوی «دیوید کامرون» نخستوزیر بریتانیا به این پرسش که آیا با توجه به نتایج نظرسنجیها، شاهد تغییراتی در خطمشی دولت برای آمادهسازی طرحهای احتیاطی در صورت استقلال اسکاتلند خواهیم بود، پاسخ منفی داد. او گفت تمرکز دولت بهطور کلی معطوف به حفظ اتحاد پادشاهی انگلستان خواهد بود. اما جنبوجوش مقامات دولتی فعلی و اسبق انگلستان، رنگوبویی از اطمینان نسبت به آینده بریتانیای متحد ندارد. سفر امروز دیوید کامرون به اسکاتلند،
آخرین تلاشهای دولت برای بازگرداندن اقبال افکار عمومی آن کشور به کمپین مخالفان است. البته در پهنه سیاسی بریتانیا، امید چندانی به موفقیت حزب حاکم محافظهکار وجود ندارد. گرایشات عمدتا چپگرایانه اسکاتلندیها، اینروزها بار سنگین حفظ اتحاد را بر دوش حزب کارگر انداخته است. «اد میلیبند» رهبر حزب «کارگر» طی فراخوانی خواستار آن شد تا مردم تمامی شهرها و روستاهای انگلستان با به پروازدرآوردن پرچم ضربدرنشان اسکاتلند و اعلام همبستگی خود با مردم آن کشور، آنان را به باقیماندن در اتحاد بریتانیا ترغیب کنند. پیشروی جداییطلبان، سیاستمداران کهنهکاری همچون «گوردون براون» نخستوزیر اسبق بریتانیا، اسکاتلند را نیز به عرصه بازگردانده است. او که اینروزها به مهرهای تعیینکننده برای پیشبرد اهداف کمپین «نه» به استقلال بدل شده است، عصر روز دوشنبه در میان معدنچیان میدلوتین اسکاتلند سخن گفت. نخستوزیر اسبق انگلستان ضمن تاکید بر تفویض اختیارات بیشتر به پارلمان اسکاتلند در صورت رای منفی به استقلال آن کشور، اطمینان داد مذاکرات موردنظر یک روز پس از همهپرسی آغاز میشود. به گفته او، دولت انگلستان تا پیش از پایان اکتبر، تمامی پیشنهادات
خود را ارایه میدهد که حداکثر تا ژانویه 2015 در وستمینیستر به تصویب خواهد رسید. این اختیارات که قدرت پارلمان اسکاتلند را در تصمیمگیری پیرامون سیاستهای مالی، اقتصادی، رفاهی و اجتماعی افزایش میدهد، به گفته براون، بریتانیا را بیش از همیشه به فدرالیسم نزدیک میکند. محبوبیت براون در سرزمین مادری، یکی از مهمترین نگرانیهای حزب ملی اسکاتلند و کمپین «آری» به استقلال است؛ محبوبیتی که میتواند در جهتدهی به آرای هواداران حزب کارگر اسکاتلند و در نهایت، تعیین نتیجه همهپرسی بسیار اثرگذار باشد. البته که دولتمردان بریتانیایی در طرح نجات خود دستتنها نیستند. اینروزها هشدارهایی متعدد از سوی بانکهای جهانی و اقتصاددانان مطرح بینالمللی نیز به گوش میرسد. کاهش ارزش پوند که در روزهای اخیر و پس از اعلام نتایج نظرسنجیها شتاب بیشتری گرفته بود، روز دوشنبه با افت 1/4 درصدی نسبت به ارزش دلار، بیشترین سقوط را در 12ماه اخیر تجربه کرد. این در حالی است که بهگفته کارشناسان، در صورت اعلام استقلال اسکاتلند، ارزش پوند احتمالا تا 15درصد کاهش پیدا خواهد کرد. «پل کروگمن»، برنده جایزه نوبل اقتصاد نیز ضمن بیاساسخواندن مقایسه
اسکاتلند مستقل و کانادا، مدعی است رایدهندگان اسکاتلندی در رابطه با انتخاب پوند بهعنوان واحد پول آن کشور در صورت استقلال، بهشدت گمراه شدهاند. او در مقالهای که در نیویورکتایمز به چاپ رسید، از اسکاتلندیها خواست تا نسبت به آینده آن کشور که میتواند بدل به «اسپانیایی بدون آفتاب» شود، هوشیار باشند. کروگمن مینویسد: «یک اسکاتلند مستقل که از پوند بریتانیا بهره میبرد، وضعیتی حتی بدتر از کشورهای اتحادیه اروپا خواهد داشت؛ چراکه آنان دستکم میتوانند در چگونگی عملکرد بانک مرکزی اروپا صاحبنظر باشند. برای من مایه تعجب است که پس از تمام آنچه طی این چندسال اخیر اتفاق افتاده است، اسکاتلندیها همچنان بر این باورند که کشوری بدون واحد پول میتواند به سلامت از این مسیر دشوار عبور کند.» اما گذشته از مسایل اقتصادی، استقلال اسکاتلند میتواند جغرافیای سیاسی آن کشور را نیز دستخوش دگرگونی قرار دهد. احتمال برقراری پستهای مرزی مابین کامبریا و اسکاتلند که هفته گذشته در سخنان اد میلیبند بازتاب یافته بود، میتواند سیاستهای مهاجرتی اسکاتلند مستقل را با مشکلاتی عدیده مواجه کند. ابقای اسکاتلند در ناتو و اتحادیه اروپا نیز از
دیگر نگرانیهاست. در حالیکه مقامات ناتو از درخواست مجدد اسکاتلند برای عضویت در ناتو در صورت استقلال صحبت میکنند، سخنگوی اتحادیه اروپا نیز از خروج اسکاتلند مستقل از این اتحادیه سخن گفته است. با این حال، «آلکس سالموند»، رهبر حزب «ملی» اسکاتلند و کمپین «آری» به استقلال آن کشور، به هواداران خود اطمینانخاطر داده است یک اسکاتلند مستقل همچنان عضوی از اتحادیه اروپا باقی خواهد ماند. «بلیر جنکینز»، مدیر اجرایی کمپین «آری» نیز با اعلام اینکه اسکاتلند یکی از ثروتمندترین کشورهای جهان است، رای موافق به استقلال اسکاتلند را فرصتی بزرگ برای ارتقای سطح زندگی مردم آن کشور دانست. اسکاتلند که 3/8 درصد از جمعیت بریتانیا را تشکیل میدهد، به جهت دسترسی به نفت دریایشمال، درآمد سرانهای بیش از انگلستان دارد. بهگفته جنکینز، وعدههای پوچ در رابطه با تفویض اختیارات بیشتر از سوی کمپین مخالف استقلال، حاکی از وحشت و استیصال تمامعیار آنان است. اما سالموند و همیارانش نیز هنوز باید تکلیف مسایل بسیاری را روشن کنند. سهم آتی اسکاتلند از بدهیها و داراییهای ملی بریتانیا، واحد پول اسکاتلند مستقل و توافقات پولی و نظامی آن، همگی علامت
سوالی بزرگ در برابر رایدهندگانی است که سودایی 300ساله را در سر میپرورانند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.