موضع تعجب برانگیز
حمیدرضا آصفی . سخنگوی پیشین وزارت خارجه
رفتار ایران در قبال رخدادهای اینروزهای عراق و سوریه، در نرم یک کشور مسوول و مسوولیتپذیر صورت میگیرد. جمهوری اسلامی در تمامی ادوار و فرآیندهای حین جنگ و پس از سقوط صدام، از خواست مردم عراق و چهرههای ملی و صاحب نفوذ این کشور و در راس آنها مرجعیت آگاه عراق، حمایت کرده است و دولتهای پس از شکلگیری پارلمان نیز به سبب برآمدن از آرای مردمی، همچنان از پشتیبانی همسایه مقتدر خود یعنی ایران بهرهمند شدهاند. پس از آنکه اخیرا نخستوزیر جدید در یک روند دموکراتیک و بر اساس سازوکارهای قانونی درون پارلمان عراق، انتخاب شد، ایران نیز از آن استقبال کرد. در سفر اخیر ظریف نیز دیدار با همه طیفهای سیاسی عراق، در دستور کار ایشان بود که بر اساس هنجارهای شناختهشده در ادبیات سیاسی بینالملل صورت گرفت. موضع ایران در قبال تحولات سوریه نیز از همین منطق پیروی میکند؛ حمایت از دولت قانونی سوریه. اعتقاد داشتیم کشورهایی که به تجهیز و مسلحشدن مخالفان سلفی - تکفیری سوریه همت گماشتهاند بهزودی به اشتباه خود پی میبرند. انتخابات در سوریه برگزار شد و با وجود تهدیدات تروریستی، مشارکت قابلقبولی در آن صورت گرفت و بار دیگر، مردم به اسد
رای دادند. امروز و پس از سربرآوردن تروریسم خشن تکفیریهایی که در سوریه توسط غرب و برخی کشورهای منطقه، فربه شدند، ایالاتمتحده و فرانسه با اذعان به دراختیارقراردادن سلاح، از نگرانی خود پیرامون تهدید «داعش» سخن میگویند. موضع ایران در قبال فلسطین و «غزه» نیز با همین استدلال اتخاذ شد. این سه نمونه را میتوان با روش و رفتار ایالاتمتحده مقایسه کرد. آنها در سوریه پس از چندسال به حرف ما رسیدند. در مورد عراق متاسفانه رویکرد ریاکارانهای در پیش گرفتهاند به این شکل که ابتدا اجازه دادند «داعش»، بخش اعظم خاک عراق را در اختیار بگیرد و کشور به سمت نوعی چنددستگی سوق داده شود و بعد، حملات کماثر هوایی را صورت دادند. البته در این میان، نباید از اشتباهات داخلی و نقش غیرسازنده برخی گروههای این کشور در عدم همگرایی و انسجام غفلت کرد. اکنون که یک خبرنگار آمریکایی سر بریده شده و همچنین، تروریسم «داعش» دامنگیر مسیحیان عراق شده، ایالاتمتحده به شیوه «استخوان لای زخم» با تروریستها برخورد میکند. در این میان، مواضع و رفتار ایالاتمتحده اگرچه قابل سرزنش است اما محل تعجب کارشناسانی که بهدرستی مسایل بینالملل را فهم میکنند،
نیست. اگر به عقب بازگردیم، ایران بر اساس منافع ملی خود در ماجرای حمله آمریکا به طالبان، نقش سازندهای در عرصه جهانی ایفا کرد و پس از آن، جرج بوش پسر، ایران را «محور شرارت» نامید. در موضوع حمله آمریکا به عراق هم ایران بر اساس مسوولیتپذیری در قبال مردم این کشور، به نقشآفرینی پرداخت اما با تندخویی و رفتار کور آمریکا در عراق مواجه شد. سخنان اخیر «جن ساکی» سخنگوی وزارت خارجه ایالاتمتحده نیز در تداوم «تخاصم» آمریکا قابل تحلیل است. اینکه ایران به اقلیم کردستان عراق کمک نظامی کرده یا خیر، موضوعی است که به مسوولان دو طرف مرتبط است. اما آنچه به دیپلماسی بازمیگردد این است که ایران برای اینکه در منطقه به درخواستهای همکاری کشورها پاسخ دهد، حتما از ایالاتمتحده اجازه نمیگیرد! کمااینکه در مورد فلسطین هم چنین اجازهای گرفته نشد و به موفقیت «مقاومت» انجامید. ایران بهعنوان عضو جامعه بینالملل، رییس جنبش عدمتعهد و عضو شاخص سازمان همکاریهای اسلامی، در سطح منطقه و جهان فعال خواهد بود. نادیدهگرفتن دلیل همکاری ایران با اقلیم کردستان یا دولت مردمی عراق توسط سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، فرصت بهتری برای شناخت منطق
آمریکاست. اتفاقا این ما و مردم ما هستیم که نگران از علاقه ایالاتمتحده به تضعیف عراق و سوریهایم. آمریکا بهشدت از همگرایی کشورها در منطقه حساس خاورمیانه با محوریت ایران، بیمناک است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.