|

سربازان در کارخانه، بیکاران در خانه

وزیر صنعت: سربازان در واحد‌های صنعتی خدمت کنند

شرق: مشخص نیست برای افزایش اسمی نرخ اشتغال است یا کاهش هزینه‌های بخش تولید و صنعت، که دیروز در شورایعالی کار، وزیر صنعت پیشنهادی مبنی بر «سرباز صنعت» ارایه داده است. پیشنهادی که گویا با استقبال وزرای دیگر مواجه شده است. این پیشنهاد را وزیر صنعت، معدن و تجارت ارایه داده و گفته است برای حل مشکل فارغ‌التحصیلان بیکار می‌توان سربازهای وظیفه را در بخش‌های مختلف صنعت و کشاورزی به‌کار گرفت تا مهارت‌آموزی کنند و بعد از اتمام دوره سربازی هم در همان واحد به اشتغال خود ادامه دهند. طرح، بسیار کلی است و جزییات آن نامعلوم. اما زهرا کریمی، استاد دانشگاه مازندران و کارشناس بازار کار در گفت‌وگو با «شرق» گفت: «چه ضمانتی وجود دارد که با ورود سربازان صنعت به واحدهای تولیدی و صنعتی، کارگران شاغل در این بخش‌ها خانه‌نشین و بیکار نشوند.» ابن طرح کلی را تسنیم از قول مهرزاد مویدی، نماینده کارگران در شورایعالی اشتغال منتشر کرده است. به گفته مویدی وزیر صنعت در جلسه دوشنبه شورایعالی اشتغال تاکید بسیاری بر جذب سربازان وظیفه در واحدهای صنعتی و تولیدی داشته است. با توجه به اینکه عمده بیکاران در کشور در حال حاضر فارغ‌التحصیلان دانشگاهی هستند، ‌نگاه وزیر این بود که این دسته از افراد با توجه به میزان تحصیلات خود می‌توانند پس از گذراندن دوران سربازی خود و کسب مهارت در همان واحد جذب شوند که از این طریق شاید 30 تا 40 درصد مشکل بیکاری فارغ‌التحصیلان برطرف شود. به گفته کریمی ناگفته پیداست که بخش اعظم مشکل اشتغال در کشور ما به دلیل نبود فرصت‌های شغلی و کم‌بودن شغل است و مشخص نیست در شرایطی که شغلی برای ایجاد اشتغال وجود ندارد وزیر چگونه می‌خواهد مشکل 30 تا 40 درصد فارغ‌التحصیلان بیکار را حل کند؟ تسنیم در ادامه گزارش این جلسه نوشته است: این پیشنهاد نعمت‌زاده مورد حمایت وزیر جهاد کشاورزی و وزیر نیرو هم قرار گرفته و مقرر شده جلساتی با نظام وظیفه و نیروی انتظامی در این زمینه برگزار و در صورت امکان، این طرح مصوب شود که در صورت تصویب آینده خوبی برای جامعه سربازان فارغ‌التحصیل دیده خواهد شد. اما نکته دیگری که کریمی عنوان می‌کند این است که شاید این طرح برای اشتغال سربازان مناسب باشد اما آیا باعث بیکاری شاغلان بخش صنعت نمی‌شود. وی تاکید کرد: بخش عمده‌ای از نیروی کار در واحدهای صنعتی ما نیروی کار ساده است که نه نیازی به آموزش دارند و نه تخصص. در شرایطی که این واحدها بتوانند از سربازان رایگان استفاده کنند چه ضمانتی وجود دارد که نیروهای خود را اخراج نکنند؟ نیروهایی که بخش اعظمشان به‌لحاظ قانونی هم نمی‌توانند از کارفرما شکایت کنند؟ این کارشناس بازار کار گفت: این اقدام سیاستی شناخته‌شده در دنیاست و بیش از آنکه در فکر نیروی کار و کاهش بیکاری باشد طرحی است که به‌واسطه آن دولت به بخش صنعت سوبسید بدهد تا هزینه‌های تولید در شرایط رکود اقتصادی کاهش یابد. اما مساله این است که در تمام این سال‌ها هزینه‌های نیروی کار کمترین و جزیی‌ترین هزینه‌های تولید و صنعت بوده و مشکل صنایع با این سوبسیدها حل نمی‌شود. نکته دیگری که وزیر پیشنهاد داده این است که این افراد بعد از اتمام دوره سربازی همچنان در همان واحد صنعتی باقی بمانند. کریمی می‌گوید چه ضمانتی وجود دارد که کارفرما نیروی کار را نگه دارد؟ مگر ما نمونه این سیاست را در طرح ضربتی اشتغال ندیدیم؟ در آن زمان به شرطی وام اشتغال پرداخت می‌شد که بنگاه علاوه بر نیروی خود چند نیروی بیکار را هم جذب واحد تولیدی خود کند. اما آیا این اتفاق افتاد؟ آیا هیچ نظارتی بر نحوه برخورد این افراد با نیروهای کاری جدید وجود داشت؟ از طرفی مشخص نیست چرا چنین طرحی پیشنهاد شده چون حتی در شرایطی که رونق اقتصادی رخ می‌دهد و کارخانه‌ای ظرفیت تولید را افزایش می‌دهد نیروی جدید جذب نمی‌کند، شیفت کاری نیروهای قبلی را افزایش می‌دهد. این در دنیا ثابت شده است. دولت جدید در تلاش است تا آمار بیکاری را کاهش دهد. اما کریمی می‌گوید ارایه چنین طرح‌هایی شمشیر دولبه است. چون نه‌تنها ممکن است اشتغالی ایجاد نکند، ممکن است به آمار بیکاران هم اضافه کند. چون واحدهای صنعتی می‌توانند از نیروی کاری رایگان یا بسیار کم‌هزینه سربازان استفاده کنند و نیروهای ‌گران خود را به خانه بفرستند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.