نگاه بیرون
پیشرفت محتاطانه مذاکرات با ایران درباره برنامه هستهای روز جمعه وارد مرحله جدیدی شد درحالیکه سختترین موضوعات هنوز حلنشده باقی مانده و تنها یک ماه به پایان مهلت توافق موقت مانده است. اما دو طرف، نشانههایی از پیشرفت را نشان دادهاند. مذاکرهکننده ارشد ایران و آمریکا با پیشنویسی اولیه برای توافقی جامع به خانه برمیگردند که هنوز جزییاتش مشخص نشده ولی مشاوران معتقدند موارد مشکلتر مذاکرات، از جمله قابلیت غنیسازی اورانیوم ایران داخل پرانتز باقی مانده که نشانه نرسیدن به توافق است. با توجه به مشکلات پیشرو بهنظر میرسد دو طرف خود را آماده میکنند که درصورت دستنیافتن به توافق در مواضع خود تغییر ایجاد کنند. ایرانیان تاکنون بر برداشتن کامل تحریمها تاکید کردند که میتواند با مخالفت کنگره آمریکا روبهرو شود. تدوین توافق جامع ایران و شش قدرت جهانی روز جمعه تدوین پیشنویس توافق جامع برای برنامه هستهای را آغاز کردند ولی در موارد کلیدی اختلافات زیادی وجود دارد. دور پنجم مذاکرات، در حالی به پایان رسید که یکماه به پایان مهلت توافق موقت باقی مانده است. مذاکرهکنندگان ایرانی و
آمریکایی یکدیگر را به نداشتن دیدگاه منطقی درباره توافق متهم میکنند. با این وجود دیپلماتها میگویند که پیشرفت محدودی در مذاکرات پنج روزه ژنو داشتند و تاکید دارند که بر کاملکردن توافق پیش از 29 تیر تمرکز کردهاند. دیپلماتها همچنین معتقدند دو طرف از یک استراتژی سنتی مذاکراتی استفاده میکنند که تا نزدیکشدن به مهلت توافق موقت، از تلاش بیشتر خودداری میکنند. شکلگیری چارچوبی برای توافق نماینده چین در گروه 1+5 اعلام کرد مذاکرات وین با پیشرفت همراه بود ولی موارد کلیدی حل نشده است. پس از پنج روز مذاکره در وین مقامات بلندپایه ایرانی و آمریکایی خواستار انعطاف بیشتری از سوی طرف مقابلند و هیچ ادعایی در مورد دستیابی به موفقیت ناگهانی مطرح نشده است. درعین حال روز جمعه تیمهای مذاکرهکننده با یک سند کارآمد از وین خارج شدند که اولین پیشرفت در ماههای گذشته بود. دیپلماتها گفتهاند تمامی طرفها به نظر متعهد به دستیابی به توافق هستند و آنها در دومجولای (11تیر) برای مذاکرات گستردهتر به وین باز خواهند گشت که ممکن است تا 20جولای (29تیر) ادامه یابد. اوج مذاکرات 10ساله هستهای ایران زمانی رخ میدهد که
روابط سرد تهران واشنگتن در حال تغییر است. نگارش پیشنویس مشترک پنجمین روز مذاکرات هستهای بین ایران و شش قدرت جهان در وین به اتمام رسید در پایان جلسه وزیر خارجه ایران اعلام کرد هیچ توافقی روی موارد کلیدی صورت نگرفته است. پنج روز گفتوگوی ایران و مقامات گروه 1+5 با چند مانع روبهرو شد که سطح غنیسازی اورانیوم و برداشتن تحریمها از این موارد بود. سخنگوی اتحادیه اروپا نگارش پیشنویسی مشترک با ایران را تایید کرد. طرفهای مذاکره به گفتوگو با هدف رسیدن به توافقی جامع پیش از پایان مهلت توافق موقت ادامه میدهند. عقربههای ساعت و مذاکره با ایران وزیر خارجه ایران اعلام کرد که مذاکرات اخیر هستهای بدون دستیابی به توافق بوده است اگرچه پیشنویس اولیه توافق جامع تدوین شده است. مذاکرات تحت فشار زمانی قرار دارد و توافق نهایی باید تا پیش از 20جولای به دست آید. فرانک والتر اشتاین مایر، وزیر خارجه آلمان مرحله کنونی مذاکرات را مشکل توصیف کرد، از آنجا که در جریان دور پنجم مذاکرات وین انتظارات طرفین کاهش یافت. در آستانه مذاکرات ایران و آمریکا درباره افزایش حملات شبههنظامیان داعش صحبت کردند.
پافشاری ایران در وین دور پنجم گفتوگوهای هستهای ایران و گروه 1+5 در خوشبینانهترین حالت ممکن، دستاورد مهمی در بر نداشته است. دلیل آن را باید در پافشاری طرفین بر نقطهنظراتشان جستوجو کرد. در همین حال، نگارش متن توافق برنامه اقدام مشترک جامع در نشست وین آغاز شده تا راه برای برگزاری دور ششم آن هموار شود. بنا به گفته کارشناسان، ایرانیها میخواهند در نقطه پایانی توافق جامع هستهای با غرب همچنان 150هزار سانتریفیوژ که عمدتا در نیروگاه بوشهر است را برای خود نگه دارند. «وانگ چون» مسوول بلندپایه هیات چینی بر این باور است که تهیه متن توافق برنامه اقدام مشترک جامع مهمترین دستاورد نشست وین بوده است. نشست وین، پایانی بینتیجه بعد از پنجروز گفتوگوهای نفسگیر میان تهران و گروه 1+5 در وین، همگی اذعان دارند که دستیابی به توافق دور از دسترس است و رسیدن به آن در گرو گفتوگوهای هدفمند آتی است. به گفته مایکل مان، سخنگوی کاترین اشتون پس از اینکه دو طرف دیدگاههایشان را مطرح کردند، روند تهیه پیشنویس توافق آغاز شد. این در حالی است که محمدجواد ظریف در پایان گفتوگوها بهجای شرکت در مصاحبه
مشترک با اشتون به میان خبرنگاران ایرانی رفت و گفت درخصوص حل برخی مسایل، جرقههای امیدوارکنندهای دیده میشود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.