|

خداحافظی اجباری

دایان دوکریه . ترجمه: محمدعلی عسگری

به من گفت: «فکر نمی‌کردی من روزی بتوانم عاشق تو باشم. ولی من دوستت دارم.» بنیتو وقتی این کلام را می‌شنود با عملش پاسخ می‌دهد «سوار اتومبیل شدیم... بعد از آن، دو عاشق بیشتر اوقاتشان را با هم سپری می‌کردند. چه در دفتر روزنامه یا در اماکن معروف میلان. مارگاریتا بیش از هر زمان دیگری نیازمند سرپرستی و علاقه یک مرد بود. سال 1918 برای مارگاریتا در عمل سالی سخت بود؛ سال جدایی‌ها. زیرا آنجلیکا، دوست شروع دوران شیفتگی‌اش به سوسیالیسم، ایتالیا را ترک کرد تا در مراسم درگذشت مردی شرکت کند که برای خود ابهت و عظمتی داشت: لنین! به نظر مارگاریتا اما این سفر بوی خیانت می‌داد. می‌گوید: «نه روحیه بامزه‌ای داشت و نه زیبایی - مبارکش باشد - وگرنه خودم او را به نزدیک‌ترین چاهی که رسیدیم می‌انداختم. بگذریم که او با آب انس و الفت زیادی نداشت.» مارگاریتا باوجود محافظه‌کاری ذاتی‌اش پیوسته مسخره‌بازی درمی‌آورد. همیشه آنجلیکا را با آن قد کوتاه و دامن‌هایی که تا زمین کشیده می‌شد و موهای چرب توصیف می‌کرد. می‌گوید: «موهایی که همه حشرات را دنبال خود می‌کشاند»! به این توصیفات ادامه می‌دهد تا به‌عنوان تنها دلیلش از «وحشیگری مغولی محضش» او یاد می‌کند. همچنین مارگاریتا ژانویه سال 1918 بود که در جنگ خندق‌ها فرزندش را از دست داد. خبر مرگ او را وقتی دریافت کرد که بافه‌ای از مویش را یکی از رفقای سرباز برایش فرستاده بود. پیام‌های تسلیت از هر طرف می‌رسید. گابریلا دانونزیو، قهرمان پرواز ایتالیا و رقیب موسولینی که بعدها در راس جنبش فاشیسم قرار گرفت این پیام کوتاه را فرستاده بود: «من این مرده زیبا را دست‌کم می‌گرفتم. هنگامی که داشتم برای داوطلبان جدید سخنرانی می‌کردم، به او توجه نکردم. آنجا، آن بالاها؟ آیا حرف مرا نمی‌شنید؟ چرا من به او ملحق نشدم؟ تردیدی وجود ندارد که من او را از بین هزاران‌نفری که بودند شناختم. نمی‌خواهم به تو تسلیت بگویم. هرگز هم تسلیت نمی‌گویم. زیرا او مگر همین الان حضور ندارد؟ حضوری دایمی، زنده‌تر از آنکه بود و انگشتان تو موهای تازه‌رسته‌اش را می‌کاوید.» مارگاریتا 10سال بود که دانونزیو را می‌شناخت و یکی از خاطرخواهانش بود. او برایش یک مرد ملی و شاعر شجاع و دلاور در آسمان و نیز در سنگرها بود. بعد از جنگ بود که شهرت او به اوج رسید. یک‌بار تصمیم گرفت بین آن بنیتوی لجوج وخشک و این گابریلای خودخواه آشتی برقرار کند. ژانویه سال 1919 دیداری بین آنها برقرار شد. از آن گذشته بنیتو خوشش نمی‌آمد که دانونزیو به مارگاریتا پیشنهاد همراهی در یک سفر هوایی بین روم و توکیو را بدهد. اما مارگاریتا از این سفر که نخستین سفرش بود خوشش می‌آمد و بالاجبار با بنیتو خداحافظی کرد. کسی که حتی دروس اولیه هوانوردی را هم فرانگرفته بود. برای این رقابت سیاسی البته دلایل شخصی دیگری نیز وجود داشت. اما در آخرین مرحله برنامه سفر انجام نشد. دانونزیو مشاغل دیگری نیز داشت. در عمل او توانست 11سپتامبر شهر فیوم را در راس گروهی از رزمندگان قدیمی تصرف کند. معاهده ورسای که به جنگ جهانی اول خاتمه داد، این شهر را که ساکنانش ایتالیایی بودند به وطن بازنگردانده بود. موسولینی که از این پیشنهاد غافلگیر شده بود چاره‌ای جز این نداشت تا از رقیبش حمایت کند. در روزنامه‌اش به او قول داد برای این کار پول‌هایی را جمع‌آوری کرده و به‌زودی به دیدار او خواهد شتافت. بعدها به‌همراه مارگاریتا از طریق دریا راهی ونیز شد. البته با این بهانه که می‌خواهد به‌صورت مخفی به فیوم شورشی برود زیرا جمهوری مستقل اعلام کرده است. هنگامی که به آن شهر رسیدند، زن و شوهر حرکت کردند. هنوز این دو در اوج دوران عشقی خود بودند و از انواع هوس‌ها و لذت‌هایی که در شهر ونیز به‌وفور یافت می‌شد استفاده می‌کردند. یقین داشتند که پلیس آنها را تعقیب می‌کند. بنابراین برای استفاده از اوقاتشان به کوچه‌ها و مشروب‌فروشی‌های کوچکی که مارگاریتا آنها را از حفظ بود می‌رفتند. موسولینی از موش‌وگربه‌بازی با این رفیق با جسارت خود لذت می‌برد. سرانجام از طریق دریا خود را به فیوم رساندند. به موسولینی پیشنهاد شده بود یک کشتی جنگی یا یک هواپیما سوار شود اما او نپذیرفت و یک‌بار بهانه آورد که هوا بد است و یک‌بار دیگر به بهانه مخاطراتی که داشت. فقط علاقه‌مند بود به اقامت در این شهر که برایش تداعی‌کننده ماه‌عسل بود ادامه دهد. حتی نپذیرفت که برای دیدار دانونزیو از اتومبیل استفاده کند. هدف تغییر کرده بود و مقصود فقط استراحت شده بود؛ البته تا زمانی که تبلیغات برای انتخابات آینده فرارسد. با این حال مورچه‌ای که تمام طول تابستان داشت تقلا می‌کرد حاصلی جز چند عدد رای در انتخابات پارلمانی ژانویه سال 1919 به دست نیاورد. این نخستین سیلی سیاسی و نقدی بود که موسولینی دریافت کرد. بر لبه یک فروپاشی جدی و سخت قرار گرفته بود. رفت تا در برابر مارگاریتا هنرهای عجیبی را که داشت در چنین وضعیتی عرضه کند. گفته بود: «قبل از هرچیز می‌توانم کار ساختمانی کنم. من یک معمار زبردست هستم! ... . کمااینکه می‌توانم دور دنیا بگردم و ویولن بنوازم. مثل یک نوازنده دوره‌گرد فوق‌العاده! ... . اما او هنرپیشه و نویسنده شد! نمایشنامه من به نام «چراغی بدون روشنایی» در سه پرده آماده بود. فقط باید آن را می‌نوشتم.»
ادامه دارد...

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.