|

از تحریم‌های 1990 تا جنگ 2003

تحریم‌های اقتصادی که از 1990 تا 2003 در مورد عراق برقرار شد، جامع‌ترین و ویرانگرترین تحریم‌هایی بود که در طول تاریخ به نام سکانداری بین‌المللی وضع‌ شده است. این تحریم‌ها به همراه بمب‌هایی که در سال1991 بر عراق فروریخته شد، زیرساخت‌های این کشور را تا مرز نابودی پیش برد و لطمه شدیدی به شرایط اساسی لازم برای ادامه حیات مردم این کشور زد. جوی گرودن در کتاب «جنگ پنهان» در اعلام جرم و بررسی سیاست ایالات‌متحده نقش اصلی این کشور در شکل‌دادن به تحریم‌هایی را بررسی می‌کند که گزندگی شدید آن‌ها تا حدودی نتیجه تعریف ایالت متحده از کاربرد دو مفهوم «دومنظوره» و «سلاح‌های کشتار جمعی» بود. این کتاب به بررسی این مساله می‌پردازد که ایالات‌متحده چگونه توانست ماهیت و حدود تحریم‌هایی را رقم زند و شورای امنیت سازمان‌ملل بر ضد عراق برقرار کرد. این کتاب خسارت‌هایی را آشکار می‌کند که می‌تواند قدرت مهارنشده نهادهای سکانداری بین‌المللی به بار آورند. در نظر نویسنده، ایالات‌متحده نفوذ بی‌مانندی در تعیین سیاست‌های شورای امنیت سازمان‌ملل داشته و اغلب این کار را به رغم مخالفت شدید اکثریت اعضای شورای امنیت، کارگزاری‌های سازمان‌ملل و مجمع‌عمومی این سازمان انجام داد. نویسنده با استفاده از اسناد داخلی سازمان‌ملل، صورت‌جلسات محرمانه تشکیل‌شده در پشت درهای بسته و مصاحبه با دیپلمات‌های خارجی و مقام‌های آمریکایی تشریح می‌کند که چگونه ایالات‌متحده نه‌‌تنها مانع ورود کالاهای بشردوستانه حیاتی به عراق شد، بلکه تلاش‌هایی را که برای اصلاح نظام تحریم‌ها به‌عمل می‌آمد تضعیف و به‌طور یکجانبه به بازرسان تسلیحاتی سازمان‌ملل بی‌اعتنایی کرد و آرای اعضای شورا امنیت را به بازی گرفت. ایالات‌متحده با تفسیر خودسرانه‌ای که از مفهوم نگرانی‌های امنیتی از تولید سلاح‌های کشتار جمعی ارایه می‌داد، عملا مانع ورود هر کالایی از واکسن و شیرخشک تا تخم‌مرغ مصرفی عراقی‌ها بود. از سوی دیگر در قبال کالاهایی که ریسک امنیتی بالایی داشتند، سیاست دوگانه‌ای داشت: با ورود کالاهایی همچون فیبر نوری که در تولید سلاح کاربرد داشت برای جلب حمایت و رای فروشنده موافقت می‌کرد در حالی‌که در برابر ورود اقلام دارویی ضروری مقاومت می‌کرد. سیاست‌هایی که ایالات‌متحده کاملا حساب‌شده در این‌باره داشت در تمامی زمینه‌های سیاسی، حقوقی و اداری استمرار شرایط مصیبت‌بار عراق را تضمین می‌کرد که امروز نیز می‌توان اثرات آن را دید. این کتاب در 12فصل با عناوین «سیاست مهار»، «چگونه تحریم‌ها واقع شد»، «نفوذ ایالات‌متحده»، «مشکل مانع‌تراشی‌ها»، «وسعت فجایع»، «تنش در سازمان‌ملل‌متحد»، «نقش حکومت عراق»، «کنگره و تحریم‌ها» و ... تنظیم شده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.