غنا
نمای نزدیک نام کشور غنا از کلمه غاته، تمدنی که در اعصار باستانی در آفریقایغربی وجود داشت، گرفته شدهاست. از نظر دیرینهشناسی اولین شواهد حیات انسان در کشور غنا به حدود دوهزار سال قبل از میلاد برمیگردد که در تپههای نزدیک فرودگاه کوماسی و در گامباگا زندگی میکردند. در واقع تمدن از شمال کشور و توسط عربها و اسلام به این منطقه آورده شد و بعد از قرن 15 با کشف سواحل آفریقا پرتغالیها، هلند و انگلیس تمدن را از جنوب وارد کشور کردند. تا پیش از آغاز استعمار بهوسیله اروپاییان، این منطقه در اختیار ممالک مستقل سیاهپوستان بود. غنا در عهد استعمار به ساحل طلا مشهور بود. این کشور که در ابتدا به تصرف پرتغالیها و بعدها بریتانیاییها درآمد مکانی برای تجارت برده و طلا بود. غنا بزرگترین تولیدکننده کاکائو در جهان است و قهوه، نارگیل، توتون، دام و ماهی نیز از جمله مهمترین محصولات کشاورزی و دامپروری غنا محسوب میشوند. جیمز کواسی آپیا غناییها در سومین حضورشان در جامجهانی افتخار نشستن روی نیمکت مربیگری را به یک هموطن دادهاند «جیمز کواسی آپیا» ۵۳ساله از سال ۲۰۱۲ هدایت تیمملی غنا را به
دست گرفته و پیش از آن هم سرمربی تیمملی زیر ۲۳سالههای این کشور بوده است. او بهعنوان بازیکن اغلب در پست دفاع چپ بازی میکرد و بیشتر دوران فوتبالش را در باشگاه آسانته کوتوکو گذراند. کواسی در دورههای مربیگری باشگاههای منچسترسیتی و لیورپول شرکت کرده و در فاصله سالهای 2007 تا 2012 کمکمربی تیمملی غنا بود دورهای که از آن بهعنوان زمانی که یک «تو سریخور» بوده یاد میکند. حالا او نخستین مربی رنگینپوستی است که ستارههای سیاه غنا را به سلامت به جامجهانی رسانده است. تاریخچه تیم ستارگان سیاه با اینکه سابقه چندانی برای حضور در جامجهانی فوتبال ندارند اما یکی از پرافتخارترین تیمهای قاره آفریقا هستند و چهارقهرمانی جام ملتهای آفریقا را در کارنامه دارند. اولینبار استعمارگران بریتانیایی فوتبال را به مردم سرزمین طلا معرفی کردند. فدراسیون فوتبال ساحل طلا که از مستعمرات بریتانیا بهشمار میآمد هم در سال 1920 تشکیل شد و حالا قدیمیترین فدراسیون فوتبال قاره سیاه است و اتفاقا از امکانات سختافزاری قابلتوجهی هم در زمینه فوتبال برخوردار است. با این وجود اولین حضور ستارههای سیاه در جامجهانی به سال
۲۰۰۶ بازمیگردد. در آن سال غنا با ایتالیا، جمهوری چک و آمریکا همگروه بود و با وجود باخت دوبرصفر در بازی اول مقابل ایتالیا، جمهوری چک را صفربردو و آمریکا را یکبردو شکست داد و به مرحله دوم راه یافت. غنا در یکهشتم نهایی سهبرصفر به برزیل باخت و با جام خداحافظی کرد. دومین حضور غنا در جامجهانی هم به سال ۲۰۱۰ بازمیگردد. این کشور در آفریقایجنوبی موفقترین تیم آفریقایی بود و تا یکچهارم نهایی پیش رفت. در این مرحله در مصاف با اروگوئه و در ضربات پنالتی چهار بر دو بازی را به حریف واگذار کردند و شانس حضور در جمع چهار تیم برتر را از دست دادند. به عقیده کارشناسان، ستارگان سیاه ساحل طلای آفریقا به دلیل برخورداری از قدرت بدنی بالا و خط هافبک قدرتمندشان که به خوبی مهاجمان تیم را تغذیه میکنند یکی از تیمهای هجومی حاضر در برزیل محسوب میشوند. از جمله هافبکهای این تیم میتوان به اسین و مونتاری از میلان و اساموای یوونتوس اشاره کرد. علاوه بر این حضور بازیکنانی مثل «دانیل بواتنگ» و «دانیل پاپو» از نقاط قوت این تیم محسوب میشوند. رقابت با تیمهای آلمان، پرتغال و آمریکا کار را قطعا برای این تیم سخت میکند اما نباید از
یاد ببریم که ستارگان سیاه در دومین حضورشان توانستند به مرحله یکچهارم نهایی صعود کنند. پرینس بواتنگ شاید جذابترین نکته بازی دو تیم غنا و آلمان در جریان رقابتهای جامجهانی برزیل رویارویی دو برادر در مستطیل سبز باشد. «کوین-پرینس بواتنگ» زاده ۶مارس ۱۹۸۷ در آلمانغربی از پدری غنایی و مادری آلمانی است. کوین که ملیت سرزمین پدریاش یعنی غنا را برگزیده و برای این کشور بازی میکند در جامجهانی 2010 هم برابر برادرش«ژرومه» که با پیراهن آلمان توپ میزد به میدان رفت و آن اولینباری بود که دو برادر در دو تیم مختلف مقابل یکدیگر بازی میکردند. او در سال ۲۰۱۱ در سن ۲۴ سالگی به طور رسمی از تیمملی غنا خداحافظی کرد و گفت میخواهد بر روی تیم باشگاهیاش آثمیلان تمرکز کند اما بعد از مدتی از تصمیمش پشیمان شد و اعلام کرد که میخواهد به تیمملی برگردد. او درباره رویارویی مجدد با برادرش در جامجهانی به روزنامه بیلد گفت: از این قرعه خوشحالم. رویاها در حال پیوستن به حقیقت است.» بازیکنان دروازهبانان: فتا دائودا (اورلاندو)، آدام کوآرسی (استرومزگودس) و استفان آدامس (آدونا)
مدافعان: ساموئل اینکومس (پلاتانیاس)، دانیل اوپاره (استاندارد لیژ)، هاریسون آفول (اسپرانس)، جفری شلاپ (لیچستر)، یان بویه (لنس)، جاناتان منساه (اویانس)، یری آکامینکو (کایزراسپور)، رشید سومالیا (ماملودی) هافبکها : میشل اسین (میلان)، سولی مونتاری (میلان)، رابیو محمد (کراسنودار)، کوآدو آساموآ (یوونتوس)، امانوئل بادو (اودینزه)، افریه آکوآ (پارما)، کریستین آتسو (ویتسه آرنهم)، آلبرت آدوما (میدلزبورو)، آندره آیو (مارسی)، مبارک واکوسو (روبین کازان) مهاجمان: آساموآ ژیان (العین)، کوین پرنس بوآتنگ (شالکه)، عبدلمجید واریس (والنسین)، یوردن آیو (سوشو) و دیوید آکام (هلسینبورگ) نحوه صعود به جام جهانی غنا که از شرکت در دور اول معاف بود، در دور دوم با زامبیا، سودان و لسوتو همگروه شد. غنا در این گروه اول شد. «ستارههای سیاه» در بازی پلیآف دور آخر، مقابل مصر قرار گرفتند. اما در حالی که انتظار میرفت دو تیم باسابقه و پرافتخار قاره آفریقا رقابتی تنگاتنگ با هم داشته باشند، غنا در بازی رفت در شهر کوماسی یکبرشش مصر را شکست داد تا بازی برگشت عملا جنبه تشریفاتی
داشته باشد و با وجود باخت دوبریک در این بازی به جامجهانی راه پیدا کند.