|

«زندگی مشترک آقای محمودی و بانو» چه می‌گوید؟

تقابل نسل‌ها

موحد منتقم

زندگی مشترک آقای محمودی و بانو یک فیلم جامعه‌شناسانه و بسیار خوش‌ساخت در رابطه با مردم ایران و طرز برخورد با جامعه اطراف در گذر از دنیای سنتی به مدرن است و مشکلاتی را که این تغییر در روابط و مناسبات آدم‌های چنین جامعه‌ای به وجود می‌آورد مورد کنکاش قرار می‌دهد. فیلمساز به‌درستی نشان می‌دهد که هیچ‌کدام از این نسل‌ها اصول و چارت مشخص فکری و اخلاقی ندارند و با کوچک‌ترین تلنگری این اصول و چارچوب جابه‌جا می‌شود. حجازی کارگردان اثر می‌خواهد نقشِ راوی‌ را بازی کند که هیچ گرایشی به هیچ‌کدام از شخصیت‌های چهارگانه داستان ندارد و در این بین فقط حرف‌های آنها را به ما منتقل کند تا نتیجه‌گیری صرفا بر عهده مخاطب باشد و ما از ابتدا با یک معمای چهاروجهی روبه‌رو هستیم که باید یکی را انتخاب کنیم. زندگی مشترک آقای محمودی و بانو یک آینه تمام نمای جامعه امروز ایران و افراد درون آن است. روح ا... حجازی تصویر و تحلیل جامعه‌شناختی و واقع بینانه‌ای از مناسبات انسانی در یک خانواده سنتی آماده لغزش ارایه می‌دهد خانواده‌ای که پیداست عقبه اعتقادی و سلامتی داشته و در حال‌گذار و استحاله است. ستون سنگی مورد اشاره در فیلم در واقع برجسته‌ترین نماد و نشانه برای تعریف استحکام بنیان و هویت تاریخی این خانواده در حال لغزیدن است. خانواده محمودی برای پوشاندن این ستون پایداری که از نگاه جامعه در حال‌گذار به مدرنیسم شکل و شمایل زُمخت و ناهنجاری دارد به پوشاندن و مخفی‌کردن آن زیر یک پوشش چوبی مدرن اکتفا کرده است که به نظر رامتین کار را خراب‌تر کرده است. کارگردانی روح‌الله حجازی فیلمی درجه یک است. بازی‌ها که عالی است و حمید فرخ‌نژاد و ترانه علیدوستی همان‌هایی هستند که انتظار داریم و شخصیت اصلی فیلم هم همگی در یک تونالیته بسیار حساب‌شده ساخته و پرداخته شده‌اند و نتیجه کار فیلمی است که خالص متعلق به طبقه متوسط است. طبقه‌ای که هرچند بعد از فرهادی بسیار مورد توجه قرار گرفته ولی کمتر کسی است که به این خوبی بتواند آنها را به تصویر بکشد. فیلم با چیدمان درست جزییات در روابط میان شخصیت‌ها که مدام ترکیب فعلی زوج‌ها را به هم می‌زند و بارها آنها را دو به دو روبه‌روی هم قرار می‌دهد و جایشان را عوض می‌کند باید به نوعی همنشینی و جایگزینی شخصیت‌ها در موقعیت دیگری دست یابد و این امکان را فراهم کند که از زاویه دید زوج مقابل که با آنها فرق دارد، به ماجرا نگاه کنند و آنها را در بوته‌های آزمایشی جدیدی قرار دهد. در پایان تمام شخصیت‌های فیلم به بن‌بست خورده‌اند و نمی‌توانند در مقابله بین سنت و مدرنیسم کاری بکنند و مدام بین این دو دست و پا می‌زنند. در واقع هیچ‌یک از دو روش زندگی که می‌بینیم، کامل و آرامبخش نیست و نمی‌تواند مطلوب به نظر برسد. ساناز روی تخت نشسته، رو اندازی را روی سرش می‌کشد و گریه می‌کند و محدثه هم در آشپزخانه درحالی‌که مشغول آشپزی‌ است، پشت به دوربین در حال گریه‌کردن است. حمید فرخ‌نژاد هم دوباره به دستشویی می‌رود و مخفیانه سیگار روشن می‌کند که روشن نمی‌شود. او در رسیدن به بسیاری از خواسته‌هایش به همین نقطه رسیده است. پیمان قاسم‌خانی نگاهی خسته دارد و در انتها نگین نماینده نسل جدیدی که قرار است وارد این اجتماع شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.