|

تاکتیک نخ‌نما

علی عسگری . رییس «فراکسیون حزب‌الله» مجلس هفتم

پس از انتخابات ریاست‌جمهوری دوم خرداد و رقابت آقای ناطق‌نوری با آقای خاتمی - که نگارنده ریاست ستاد آقای ناطق در استان خراسان را برعهده داشت - آقای ناطق‌نوری در اقدامی بدیع و پس از آنکه از ستادها خبر رسید انتخابات را به رقیب واگذار کردیم - باوجود اینکه شمارش آرا نهایی نشده بود- پیام تبریک برای آقای خاتمی فرستاده و بر اساس قاعده کار سیاسی، پیروزی رقیب را تبریک گفته و اعلام کردند برای اعتلای کشور، حاضرند هر نوع مشاوره‌ای که لازم است در اختیار دولت اصلاحات قرار دهند. پس از آن آقای ناطق جلساتی را ساماندهی کرد که گستره بیشتری را شامل می‌شد و اکثر احزاب و جریانات سیاسی رقیب اصلاحات که به نحوی به ایشان اتکا داشتند، در آن حاضر بودند. البته روند گسترش آن تدریجی بود و از دل آن، شورای گسترده‌ای که تحت همین نام در انتخابات ریاست‌جمهوری نهم فعالیت کرد، شکل گرفت. آقای ناطق تزی داشتند که نه‌تنها نباید از شکست ناراحت شد، بلکه باید آن را پلی برای یک همگرایی و هم‌افزایی قرار داد. شاید کمتر به آن اشاره شده باشد که آغاز حیات سیاسی جدی آقای احمدی‌نژاد هم با مدیریت همین شورا به نتیجه رسید و محصول انسجام اصولگرایان بود نه پراکندگی آنها. در انتخابات شورای دوم و مجلس هفتم با مدیریت و پشتیبانی «شورای هماهنگی نیروهای انقلاب»، موفقیت‌هایی حاصل شد و به انتخابات سال 84 رسید. کسانی که مدعی هستند آبادگران با کنارزدن سازوکار جریان اصولگرا، آبروی آنها را خرید و احمدی‌نژاد هم محور آبادگران قرار گرفت، دچار نوعی خود‌شیفتگی و البته توهم هستند. واقعا در آن دو انتخابات، آقای ناطق و مجموعه همراه ایشان شب‌وروز نداشتند. حتی چند نوبت به مشهد آمدند برای اینکه کار تشکیلاتی را به سامان برسانند. در انتخابات شوراها جبهه پیروان به‌همراه چند گروه دیگر مانند جامعه اسلامی مهندسین، زیرمجموعه و عضو شورای هماهنگی نیروهای انقلاب بودند. یعنی مدیر ارشد و محور جریان، جناب آقای ناطق بود و آقای باهنر هم مدیر اجرایی. آقای احمدی‌نژاد هم به‌عنوان یک عضو عادی، مشغول فعالیت تشکیلاتی و حزبی بود و برخلاف مباحث امروز، علاقه زیادی هم به آن نشان می‌داد. البته اگر دقت کنید، خود شهردارشدن آقای احمدی‌نژاد هم با حمایت‌ها و رایزنی‌های آقایان ناطق، باهنر و حتی علی لاریجانی میسر شد. آقای ناطق نوری عضو شورای مرکزی جامعه روحانیت مبارز است و طبیعی بود که حرکت ایشان مورد حمایت روحانیت مبارز و جامعه مدرسین قرار بگیرد و به‌عنوان یک نیروی انقلابی که همه جریانات سیاسی و حتی اصلاح‌طلبان وی را قبول داشتند و قاعده کار سیاسی را هم بلد بود نقش مهمی در تنظیم ساز‌و‌کارهای سیاسی درونی اصولگرایان داشت. اینکه دوستان در این یک دهه مدام مدعی شده‌اند که احمدی‌نژاد نماینده گفتمان انقلاب است و اصولگرایان از او هیچ حمایتی نکرده‌اند به طنز بیشتر شبیه است. نگارنده فراموش نمی‌کند که احمدی‌نژاد به‌عنوان عضو رابط شورای هماهنگی نیروهای انقلاب، چندبار به خراسان آمد و به‌عنوان یک رابط تشکیلاتی با یک استان فعالیت می‌کرد؛ اما بعد از روی‌کارآمدن مجلس هفتم که با کار تشکیلاتی آقای ناطق شکل گرفت، فضا عوض شد. برخی مدعیان امروز که حتی در خواب هم نمی‌دیدند نماینده شوند اولین هدف خود را حذف آقای ناطق قرار دادند. آنها سعی کردند با ریش‌سفیدی آقای ناطق مقابله کنند. فراموش نمی‌کنم در مجلس هفتم و در جلسه فراکسیون اصولگرایان، آقای ناطق حضور داشتند و این افرادی که تازه مدعی اصولگرایی شده بودند، از مدت‌ها قبل علیه آقای ناطق رسما موضع‌گیری می‌کردند و فضا را تشدید کرده بودند. در آن جلسه انصافا به آقای ناطق سخت گذشت. ایشان تلاش می‌کرد تا اصولگرایان به یک ساز‌و‌کار مشخص برای انتخاب کاندیدای واحد و موردپسند عامه برای انتخابات ریاست‌جمهوری نهم برسند. جالب اینجاست که مدعیان اصولگرایی از تلاش‌های آقای ناطق برای نفی آقای هاشمی نیز بهره بردند. با توجه به فعالیت‌های گسترده‌ای که در شهرداری، شورای شهر و برخی نمایندگان مجلس برای پذیرش آقای احمدی‌نژاد به شورای هماهنگی نیروهای انقلاب آغاز شده بود، وی هم جزو فهرست شش‌نفره قرار گرفت. قرار بر این بود که این کاندیداها کار کنند و هرکدام که در افکارسنجی‌ها محبوبیت بیشتری داشت، بماند و بقیه کنار بروند. افرادی که اطراف آقای احمدی‌نژاد جمع شده بودند علاقه‌ای به همکاری با شورای هماهنگی نشان نداده و قاعده کار بازی را به‌هم زدند. آنها کار را به جایی رساندند که آقای دکتر ولایتی قهر کرد و با آقای لاریجانی هم که بعدها موردنظر آقای ناطق، باهنر و اکثریت جناح راست قرار گرفت، وارد تقابل شدند. باید توجه داشت در سال 84 شرایطی که به انتخاب آقای احمدی‌نژاد منجر شد، کاملا متفاوت بود و در مرحله دوم نیز، تخریب‌ها علیه آقای هاشمی به حد بی‌سابقه‌ای رسیده بود. مدعیان اصولگرایی به هیچ صراطی مستقیم نبودند. درواقع آنها انسجام‌گریز بودند در حالی‌که حیات سیاسی خود را مرهون همین انسجام می‌دانستند که آقای ناطق بانی آن بود. درخصوص رفتارهای غیرقابل تصور آنها بهتر است خاطره‌ای را نقل کنم تا موضوع بهتر جا بیفتد. در همان مقطع آقای مهدوی‌کنی تذکر اخلاقی مطرح کردند و تاکید ایشان این بود که اصولگرایان حرف پدر پیر خود را بشنوند و وحدت داشته باشند. یادم نمی‌رود در همان مقطع یکی از آقایانی که امروز جزو جبهه پایداری است، پیغامی به من داد تا برای آیت‌الله مهدوی‌کنی ببرم. جالب است که او نماینده مجلس هفتم و مدافع داغ احمدی‌نژاد بود اما حالا که دیدند احمدی‌نژاد مورد انتقاد است و جایگاه سابق را ندارد، تاکتیک عوض کرده است. وی گفت شما که روحانی هستید و با این «پدربزرگ‌ها» حشرونشر دارید به آنها تذکر بدهید که دورانشان به پایان رسیده و بهتر است بازنشسته شوند تا ما کار را به شکلی که خودمان می‌دانیم، به پیش ببریم. ایشان هم مانند آقایان ناطق و هاشمی مورد جفای این گروه تندرو قرار گرفته و در چندسال اخیر، اصولگرایان برکات محوربودن ایشان را از دست دادند. حتی به یاد دارم که آقای هاشمی هم در آن مقطع تاکید داشتند که اگر روی آقای ولایتی اتفاق نظر صورت بگیرد، اصلا کاندیدا نمی‌شوند و خودشان هم برای آقای ولایتی تبلیغ می‌کنند تا بر اهمیت انسجام سیاسی جریانات تاکید کنند. بعدها در مورد آقای علی لاریجانی هم همین نظر را داشتند اما وقتی دیدند که یک گروه و جریان خاص قاعده بازی سیاسی را برهم زدند، محکم ایستادند و در صحنه رقابت‌ها - باوجود میل باطنی- حضور یافتند. مشکل جریان تندرو، افراد نیستند بلکه تفکر افراطی است که تاکنون با موج‌آفرینی و مدیریت شوک در عرصه سیاسی توانسته به خواسته‌های قدرت‌طلبانه خود نایل شود. آن چیزی که رسیدن به قدرت را از هر راهی نهی کرده و از رفتارهای غیراخلاقی در سیاست پرهیز می‌دهد، نقش‌آفرینی چهره‌ها و روحانیون اخلاق‌گرا و دارای صداقت سیاسی است. جریان افراطی مذکور به چشم مانع به اینها می‌نگرند و در نتیجه سعی آنها بر این است که خود را ارزشمدار معرفی کنند اما برای رسیدن به قدرت، نه‌تنها تخریب رقیب، بلکه از نفی و عبور از بزرگان جریان اصولگرا هم ابایی ندارند. بر کسی پوشیده نیست یکی از مشکلات نظام و انقلاب در مقطع فعلی، فقدان وجود احزاب قوی و کارآمد است. اگر در دو طیف سیاسی که دارای سلایق مختلف سیاسی و پایگاه اجتماعی منحصربه‌خود هستند اما کلیات و مشترکات را همیشه موردنظر دارند، قاعده موردنظر مرحوم بهشتی و کسانی که قانون اساسی را وضع می‌کردند، پذیرفته می‌شد و احزابی مانند عدالت و توسعه ترکیه یا مانند خود حزب جمهوری اسلامی را پایه‌گذاری می‌کردند مشکل به وجود نمی‌آمد. شما خدمات حزب جمهوری و اثر‌گذاری تشکیلاتی آن را دیده‌اید. تغییر موضع، یکی از ویژگی‌های این جریان از سال 84 بود که در انتخابات آن مقطع به چشم آمد. چون فاقد مرامنامه مشخص هستند اما تنها با جریاناتی همسو می‌شوند که منافع آنها را تامین کنند. من در بخشی از این گفت‌وگو اشاره کردم که آنها، چهره‌های روحانی معتدل و غیرافراطی را مانع خود می‌بینند. تغییر موضع این دسته از جریانات هم جالب است تا دیروز اینها آقای احمدی‌نژاد را ذخیره الهی و معجزه هزاره سوم می‌نامیدند و خودشان برای روی‌کارآمدن او همه‌کار کردند. اما امروز جریان‌سازی می‌کنند که آقای احمدی‌نژاد بعد از دورکاری و خانه‌نشینی 11‌روزه‌ای که داشت حتی در سفرهای استانی هم کسی برای او دست تکان نمی‌داد. جالب است که تندروها در مقاطع مختلف، خود را اصولگرایان راستین نامیده و خودشان را از تک‌و‌تا نمی‌اندازند. من نام اینها را «اصولگرایان دایمی» گذاشته‌ام. اینها هم در آن مقطع که آقای احمدی‌نژاد را تجلی اصولگرایی و ذخیره الهی می‌دانستند اصولگرا بودند و هم امروز که جریان موسوم به انحرافی را اطراف او می‌بینند باز هم خود را بیش از دیگران اصولگرا می‌دانند و نقشی در به‌وجودآمدن این وضعیت برای خود قایل نیستند. سوال از اینها این است که شما که در دولت و مجلس میداندار بودید چرا گذاشتید شرایط به این صورت پیش برود و دولت در میان مردم با این شیوه‌ها پول توزیع کند که اثر چندانی هم بر تولید ثروت که مدنظر مقام‌معظم‌رهبری هم هست، نداشته باشد؟ اینها تا موقعی که در دولت حاضر بودند هیچ انتقادی نمی‌کردند و حالا که از قافله جا مانده‌اند، سروصدای آنها بلند شده است. با این حال برداشت نگارنده این است با توجه به شناختی که مردم از اینها به دست آورده‌اند دیگر این تاکتیک‌ها جواب نخواهد داد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.