مروری بر آثار کمتر شنیده «شیدای تار»
شنیدن ساز «لطفی» با حزن و اندوه
علی شادکام
آلبوم «بستهنگار» حاصل همکاری محمدرضا لطفی، مجید کیانی و ناصر فرهنگفر که در سالهای دور منتشر شد، یکی از آثار کمتر شناختهشده محمدرضا لطفی است. مجید کیانی که از لطفی بهعنوان قدیمیترین دوست خود یاد کرده، در جایی درباره این آلبوم گفته است: سال 1363 بهتازگی کنسرتم در انجمن فرهنگی ایران و ایتالیا را برگزار کرده بودم. سنتورم هنوز همان کوک بیات اصفهان را داشت که با آقای لطفی و آقای فرهنگفر بستهنگار را اجرا کردیم. ضبط این کار با یک واکمن کوچک صورت گرفت...»1. «بستهنگار» یک نمونه از کارهای مشترک کیانی و لطفی بود اما این کار یعنی بداههنوازیهای این دو هنرمند، به «بستهنگار» ختم نمیشود. سه، چهارسال قبل نسخه الکترونیکی کتاب «هفت دستگاه موسیقی ایران» نوشته مجید کیانی همراه با نمونههای صوتی آن منتشر شد. در یکی از این نمونههای صوتی پیشدرآمد ابوعطای درویشخان آمده است که با کمانچه لطفی، سنتور کیانی و برومند و ضرب ناصر فرهنگفر ضبط شده است؛ یادگار روزهای استعفای این هنرمندان از مرکز حفظ و اشاعه و روزهای شاگردی در منزل استاد نورعلی برومند. حدود یکسال پیش هم موسسه فرهنگی سروستاه -که موسس و مدیر آن مجید کیانی
است- کنسرت مشهور «کارگاه نمایش» (بهمن1354) را منتشر کرد که در آن کیانی، لطفی و فرهنگفر ماهور نواخته بودند؛ کنسرتی که با حضور بزرگان فرهنگی و هنری آن زمان برپا شد و طنین موسیقی دستگاهی ایران را از پس سالها سکوت و انزوا دوباره در ایران به صدا درآورد. ضبط این کنسرت که سالها بهصورت غیررسمی و خصوصی بین هنرجویان و علاقهمندان دست به دست میشد بالاخره از طریق سروستاه انتشار یافت. بهتازگی هم آلبومی تحت عنوان «کرشمه» توسط سروستاه منتشر شده است که در آن لطفی و کیانی اجرایی بداهه در دستگاه شور را با محوریت وزن کرشمه ارایه دادهاند. این اجرا نیز در سال 1354 صورت گرفته است. درگذشت محمدرضا لطفی بهانهای شد که با حزن و اندوه در این یادداشت کوتاه به «کمتر شنیدهشدههایش» اشاره کنم و یاد او و استادش نورعلی برومند و همدرسش ناصر فرهنگفر را گرامی بدارم. روانشان شاد. 1. بخشی از گفتوگوی منتشرنشده یاشار مهاجری با مجید کیانی به مناسبت انتشار «کارگاه نمایش». (1392)
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.