|

رییس کتابخانه و اسناد ملی خبر داد

اجرای طرح یکپارچه‌سازی اسناد سازمان‌های دولتی

شرق: کتابخانه ملی ایران در بلندترین نقطه پایتخت قرار است مرکز تولید علم شود. این موضوعی بود که سیدرضا صالحی‌امیری رییس کتابخانه ملی روز یکشنبه آخرین روز از فروردین 93 در جمع خبرنگاران آن را اعلام و برنامه‌های دستیابی به آن را تشریح کرد. صالحی‌امیری کمتر از سه‌ماه است که با حکم حسن روحانی رییس‌جمهور در دفتر رییس کتابخانه، مرکز اسناد ملی ایران در تپه‌های عباس‌آباد مستقر شده است. او در نخستین حضورش در جمع خبرنگاران به همراه معاونان خود آمده بود و درباره برنامه‌های کلان کتابخانه ملی صحبت کرد؛ برنامه‌هایی که به‌گفته خود صالحی‌امیری بر اساس روش‌های مدیریتی فرهنگی که او سال‌ها درباره آنها پژوهش کرده، تنظیم شده است. مشاور رییس‌جمهور و رییس کتابخانه ملی با اشاره به نام‌گذاری سال 93 از سوی مقام‌معظم‌رهبری به‌عنوان سال اقتصاد و فرهنگ گفت: «جامعه را نمی‌توان بدون فرهنگ اداره کرد و فرهنگ منشأ فضیلت‌هاست. اگر در جامعه‌ای از بی‌فضیلتی‌ها سخن می‌گوییم ناشی از فقر فرهنگی است. اگر در اقتصاد جامعه‌ای از فساد و تقلب حرف می‌زنیم، این ناشی از فقر فرهنگی است. اگر در عالم سیاست انتقامجویی می‌بینیم ناشی از فقر فرهنگی است. جوهر فرهنگ اخلاق است و از این منظر از مقام‌معظم‌رهبری جای تشکر دارد که امسال را به‌نام فرهنگ نام‌گذاری کرده‌اند و این مسوولیت ما را بیشتر می‌کند.»صالحی‌امیری البته در این نشست تلاش کرد خیلی از میراثی که از دوران مدیریت اسحاق صلاحی به او رسیده، صحبت نکند. او در پاسخ به سوالاتی درباره وضعیت کتابخانه گفت: «ما از زحمات گذشته تقدیر می‌کنیم و از نظر ما آن چیزی که در توان آنها بوده، انجام شده است. ما نیز تلاش می‌کنیم با تمام توان خود در این حوزه فعالیت کنیم.» حقیقت تلخ اسناد موضوع اسناد ملی که در دست برخی نهادها و وزارتخانه‌های دولتی است و امکان دسترسی به آنها حتی برای کارشناسان آرشیو ملی هم وجود ندارد یکی از موضوعاتی است که مدت‌هاست به‌صورت مساله لاینحلی در میان سازمان اسناد ملی و نهادهای دولتی وجود دارد. این موضوعی بود که هم علی یونسی، وزیر سابق اطلاعات و هم صالحی‌امیری در مراسم معارفه او به آن اشاره کردند. صالحی‌امیری در نشست خبری خود درباره واقعیت تلخی اسناد گفت: «در گذشته در رابطه با اسناد در کشور نوعی اغتشاش وجود داشت که با ایجاد ستاد «مهتاب» نوعی همگرایی در زمینه اسناد شکل گرفت. اما واقعیت تلخ این است که هر سازمانی اسناد را بخشی از حریم خود تعریف کرده و بخش زیادی از جامعه از آنها محروم هستند. البته قانون در این زمینه مشخص است.» صالحی‌امیری راه برون‌رفت از این جریان را اجرای طرح یکپارچه‌سازی اسناد سازمان‌های مختلف دولتی دانست و از اجرایی‌شدنش در دولت یازدهم خبر داد: «بنای ما در دوره جدید اجرای قانون است که بر اساس آن تمام دستگاه‌ها و ارگان‌های دولتی موظف هستند تمام اسناد خود را در اختیار سازمان اسناد قرار دهند به غیر از سازمان‌های خاصی که در قانون مشخص شده‌اند. البته این سازمان‌ها چون وزارت دفاع یا وزارت اطلاعات می‌توانند بعد از گذشتن مدت‌زمانی اسناد خود را منتشر کنند. برای مثال بخشی از اسناد در وزارت اطلاعات اسناد دوره پهلوی است که هیچ‌گونه ملاحظه امنیتی ندارد و این اسناد می‌توانند در اختیار پژوهشگران قرار بگیرند. یکی از دلایل ضعف مطالعات تاریخی در کشور ما نبود دسترسی به اسناد تاریخی است. البته هیچ‌کس مطالبه اسناد محرمانه را ندارد، اما چه اشکالی دارد که سازمان‌ها اسنادی را که امکان انتشارشان وجود دارد آزاد کنند؟»این طرح یکپارچه‌سازی مربوط به اسنادی است که شامل قانون اسناد ملی می‌شوند، نه اسنادی که در مراکز اسناد موازی که زیرنظر برخی نهادها اداره می‌شوند قرار دارند. مراکزی که برخی از آنها از فروش اسناد کسب درآمد می‌کنند و آنها را در دسترس پژوهشگران قرار نمی‌دهند. البته رییس کتابخانه ملی تاکید کرد ما در کتابخانه ملی به‌دنبال هیچ‌گونه درآمدزایی مالی نیستیم: «هدف کتابخانه ملی در وظایف چهارگانه‌ای بر دوش آن گذاشته شده و در اساسنامه مصوب 1369/08/02 مشخص است؛ این سازمان یک سازمان آموزشی، علمی، پژوهشی و خدماتی است و به همین دلیل، رسالت ما در سازمان تحت هیچ شرایطی انتفاع‌گرایانه نخواهد بود.» 5 اثر نفیس فارسی در راه ثبت جهانی معرفی آثار نفیس خطی برای ثبت در فهرست حافظه جهانی یکی از وظایفی است که برعهده کمیته‌ای است که کتابخانه ملی در راس آن ‌قرار دارد. به گفته صالحی‌امیری امسال قرار است پنج اثر از ایران به این کمیته معرفی شود که معاون کتابخانه ملی آنها را چنین معرفی می‌کند: «نسخه نفیسی از «کلیات سعدی»، قدیمی‌ترین نسخه «مثنوی‌معنوی» (که در اختیار کشور ترکیه است و با مشارکت آنها این کار انجام می‌شود)، «مصالح‌الممالک» از استخری، «الابنیه عن حقایق‌الادویه» (در حوزه پزشکی) و «سفرنامه ناصرخسرو» (به‌مناسبت هزارساله‌شدن این سفرنامه).

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.