احمدینژاد تغییر «تاکتیک» داده است
«سکوت» در اوج انتقادها
«ما همه احمدینژادیم.» هنوز اندک حامیانش این شعار را سر میدهند و امید به بهاری دارند که او وعده داده است؛ هر چند شاید وعدهاش برخلاف انبوه وعدههای هشتسالهاش چندان پوچ و توخالی نخواهد بود و شاید ترافیک این روزهای محدوده خیابان ولنجک که شخصیتهای سابق بسیاری را در میان انبوه ماشینها میتوان دید، حکایت از آن دارد که هنوز وی و حامیانش میگویند «زنده باد بهار!» محمود احمدینژاد این روزها سرگرم بازویرایش دستنوشتههایش است که روزی در همان اوایل حضورش در پاستور از نگارش روزانهاش خبر میداد و قرار است بنابر قراری که با حامی وفادارش روحالله حسینیان که ریاست مرکز اسناد انقلاب اسلامی را بر عهده دارد، بهزودی منتشر شود. خاطرات مردی که وبلاگ و سایتهای حامیاش او را «مردمینژاد» مینامند. اما آنچه مبهم مینماید، سکوت چندماههای است که پس از آخرین حضورش در رسانهها که درخواستش برای مناظره رودررو با دکتر روحانی بود، اختیار کرده است؛ سکوتی که نمیتوان گفت بهخاطر درگیریهای روزانهاش جهت ثبت و ویرایش کتاب خاطراتش است؛ و شاید نقل خبرهایی از سوی نزدیکانش دلیلش را اثبات میکند؛ سکوتی که شاید در میان کورانی از حوادث
عجیب (شاید از منظر ایشان) مجبور به اختیارش شده است. سکوتی که نزدیکانش آن را کمک به تداوم فضای آرامش در کشور توصیف میکنند. در روزهای پایانی سال تلاش بسیارم بر این بود که گفتوگویی بیپرده و صمیمانه با دکتر احمدینژاد یا مهندس رحیم مشایی داشته باشیم، ولیکن فرصت مهیا نشد و پیگیری و تماسهای متعدد ختم به این جمله شد که «برای تداوم فضای آرامش در کشور تصمیم به سکوت گرفتهایم» و واقعا چه جمله عجیبی! اما با وجود تصمیم دولتیهای سابق برای خلوتنشینی، محمود احمدینژاد که اکنون از او بهعنوان رییس دولت سابق یاد میکنیم، ماههای جداییاش از پاستور هم مانند روزهای حضورش هیاهوییترین روزهایی بود که تاکنون هیچ یک از روسای سابق دولت آن را تجربه نکردهاند و او تنها در این کوران حوادث مانند همیشه در دفاعی تمامقد از دولت خود برآمد و بازهم گفت: «مردان دولت من پاکترین مردان تاریخ بودهاند.» اما داستان این «تنهایی پرهیاهو» که البته شاید برگرفته از اصل داستان «بهومیل هرابال» باشد، که افراد ثابتی با نقشها و شکلهای مختلف وارد صحنه میشوند و جنجالی میآفریند، از همان اولین ساعت روز تنفیذ حسن روحانی آغاز شد و تاکنون ادامه
دارد... داستان اول روز تنفیذ رییسجمهور یازدهم است و تمامی شخصیتهای کشوری و لشکری در مراسم حضور دارند تا شاهد آغاز بهکار دولت جدید باشند، که برای اولینبار در تاریخ روسای جمهور اتفاق جالبی روی میدهد و آن اینکه در آخرین لحظات دولت قبلی مردان آن برای خدمت در تلاشند و در مدت کوتاه چندساعته مبلغ ۱۶میلیاردتومان از ردیف بودجه و حساب نهاد ریاستجمهوری کسر میشود. البته به گفته بقایی این مبلغ برای رشد و تعالی علم در کشور از نهاد به قرض گرفته شده است و به حسابی بهنام دانشگاه غیردولتی، غیرانتفاعی جامع بینالمللی ایرانیان واریز میشود؛ شماره حساب بانک ملتی که برای اولینبار احمدینژاد در آخرین حضورش در تلویزیون در کسوت ریاستجمهوری در مقابل مجری محبوبش «مرتضی حیدری» در پایانیترین دقایق صحبتهایش آن را اعلام میکند تا مردم به دانشگاهش کمک مالی کنند و البته به فاصله چندروز بعد هم از طریق ارسال پیامک همان شماره به مردم یادآوری میشود. رسانهها باز هم نقش ایفا میکنند و روزنامه جمهوری اسلامی در ستون «جهت اطلاع» خود این خبر را منتشر میکند و جنجالها از همین خبر آغاز میشود. حمید بقایی، مرد همیشه
همراه احمدینژاد، در واکنش به انتشار این خبر تاکید میکند که «هیچگونه کار خلاف قانونی صورت نگرفته و این مبلغ بهعنوان کمک دولت به دانشگاهها بوده است که هرسال در نظر گرفته میشده است» و بنابر روال معمول دولت آقای احمدینژاد، این مبلغ با دستور شخص رییسجمهور و بقایی روز 12مرداد بدون هیچ تخلفی از حساب ریاستجمهوری خارج شده است. اما خلاف دفاعیات تمامقد دولت سابق تخلفی بزرگ روی داده است و در همین حال سخنگوی کمیسیون اصل 90 از مسدودشدن حساب دانشگاه ایرانیان خبر میدهد و زمان زیادی نمیگذرد که دادستان دیوان محاسبات کشور اعلام میکند این مبلغ بهسرعت به حساب بیتالمال برگردانده شده است، که البته بقایی در پاسخی به اظهارات اکبر ترکان که از نظر وی حاشیهسازی دولت جدید بر سابقون است، از «عودت داوطلبانه» این مبلغ که حق قانونی این دانشگاه بوده است صحبت میکند؛ و این بخشی از ماجرای دنبالهدار دعوای لفظی ترکان و بقایی میشود که در آخرش اکبر ترکان «کمیسر پلیس» خطاب میشود. لقبی که شاید هم بیدلیل به او اعطا نشد چراکه در کنکاشی ساده، مشاور ارشد رییسجمهور دریافت که مردان احمدینژاد تنها به اختصاص مبلغی هنگفت برای
راهاندازی دانشگاه ایرانیان اکتفا نکردهاند بلکه طبق اسناد موجود تعدادی ساختمان از جمله ساختمان واقع در خیابان گاندی که متعلق به منطقه آزاد قشم بوده است و تعداد زیادی خودرو را به «موسسه خانه ایرانیان» واگذار کردهاند که به گفته ترکان قرار است فعالیت دانشگاه تحت حمایت این موسسه آغاز شود، هرچند که حمید بقایی وجود چنین اسنادی را هم کذب محض خواند. در کنار این اتفاقات، محمود احمدینژاد که دولت خود را پاکترین دولت تاریخ میداند، بدون توجه به اخبار و حواشی تاکید میکند دانشگاه ایرانیان فعالیت خود را آغاز کرده و از ترم بهمن دانشجو میپذیرد و به همان روش پیشین با صدور احکامی یاران وفادارش در دولت را به سمت معاونان و مدیران دانشگاهی که هنوز تابلویی ندارد، برمیگزیند. رحیممشایی پس از سکوتی خبری در گفتوگو با سایت خودش «بهار» میگوید که دیگر حساب دانشگاه ایرانیان فعال است و این حکایت از تداوم حرکت دارد. پس چنین است که احمدینژاد و مردانش در نامهای به روحانی درخواست همیاری از ریاستجمهوری برای راهاندازی دانشگاه ایرانیان دارند. در این نامه که البته با تاخیر یکماهه منتشر میشود، از دکتر روحانی درخواست میشود تا
علاوه بر اختصاص مبلغ 50میلیاردتومان بهمنظور کمک به دانشگاه ایرانیان، 200هکتار زمین نیز در اطراف تهران برای احداث ساختمان دانشگاه اختصاص یابد، نامهای که البته به آن پاسخی داده نمیشود. کشمکشها تا جایی پیش میرود که بقایی از دیدار احمدینژاد با مقامات ارشد نظام برای حل مشکل دانشگاهش خبر میدهد. بهدنبال این خبر سایت دانشگاه ایرانیان در حالی که جای آرم آن هنوز هم خالی است، رونمایی و در صفحه اول آن از تمامی فرهیختگان دعوت به همکاری میشود. بنابر اخبار این سایت تاکنون اعضای هیات رییس دانشگاه 10جلسه برگزار کردهاند که طی این جلسات تصمیم گرفته شده است مرکز آموزش زبانهای خارجی دانشگاه ایرانیان در قدم اول کار خود را آغاز کند و این رویدادی است که به نظر میرسد در پشت پرده مکانی بهنام «آموزشگاه شرکت طلیعه کاوش» به اجرا درآمده است. محلی که بنابر گزارش یکی از روزنامهها قرار است احمدینژاد و مشایی هم به تدریس در آن بپردازنند. ساختمانی در مرکز شهر که مدرکی با مهر «دانشگاه ایرانیان» را برای فارغالتحصیلانش صادر میکند. البته جالب آنکه ظاهرا تب تاسیس دانشگاه در دولت دکتر احمدینژاد همهگیر بوده و برخی سایتها خبر
دادهاند عروسان دو نفر از وزرای دولت احمدینژاد هم بدون طی کردن روال قانونی و صرفا بر اساس رابطه، اقدام به تاسیس دانشگاه غیرانتقاعی کردهاند! داستان دوم ساختمان قدیمی نارمک اکنون بازسازی شده و البته قرار است همه خانواده کنار هم زندگی کنند. این اولین بازگشت احمدینژاد از میان بازگشتهای متعددی است که در این گزارش به آن اشاره خواهیم کرد. او به خانه قدیمیاش باز میگردد با بوی اسپند و خون گوسفند؛ همسایهها از او میپرسند که از فردا چه میکند، با لبخندی میگوید: «از فردا سر کار دانشگاه ایرانیان میروم.» بزرگان محل هم در مسجد نارمک برنامه تقدیر برپا میکنند و یک تابلو به او هدیه میدهند. هنوز حرفهایش در صدر رسانهها قرار دارد ولی او مانند همیشه پاسخهای مناسبی نمیدهد اما در پاسخ به هممحلیاش وعده «آمدن بهار» را میدهد و درباره حضورش برای انتخابات ریاستجمهوری آینده میگوید و البته چنین پیشبینی میکند «آیا شما میگویید تا چهارسال دیگر امام زمان(عج) نیاید؟ امام زمان تا چهارسال دیگر میآید و همه دنیا را اصلاح میکند.» بازگشت اول، خوشایند خانوادهاش بود که علیرضا پسرش در وبلاگ خود مینویسد
«همهچی آروم، خوب و منطقی پیش میره و هیچ مشکلی وجود نداره؛ بشینید کلاه پهلوی ببینید، حال کنید و بیخیال دنیا، اوضاع اقتصادی هم داره خوب میشه و قراره به مسایل دینی هم توجه بشه. حالا بازم غر بزنید! ... این روزها که بابا بیشتر در دسترس ماست، روزهای خوبیه و خوش میگذره... .» و اما بازگشت دوم... . دکتر احمدینژاد به دانشگاه علم و صنعت برمیگردد و میگوید: «من بار دیگر به خانه خودم برگشتم.» در این بازگشت بهبهانی، وزیر راه او یا همان «استاد راهنمایش» هم او را همراهی میکند. بازگشت سوم کمی تفاوت دارد، وقتی احمدینژاد بدون اطلاع قبلی عصر روز هفتم آبان به منزلش برمیگرد، تعدادی از حامیانش با گل و شیرینی به استقبالش میآیند تا 58 سالگی وی را جشن بگیرند، به نوشته رسانهها تعدادی هم از روستاییان «کاملا بهصورت خودجوش»! برای این جشن آمده بودند؛ شعارهای جدیدی سر داده میشد چون اینکه بر روی پلاکاردی نوشته شده بود: «ما همه احمدینژاد هستیم، ما را هم محاکمه کنید» و احمدینژاد در پاسخ به آنها ابزار شرمندگی کرد که پولی ندارد تا به میهمانانش شامی دهد. البته او در همان هنگام یکبار دیگر عذرخواهی کرد، در جواب مردمی که
میگفتند: «دکترجون دارند یارانهمان را قطع میکنند» و او در پاسخ گفت: «شرمنده که دستم کوتاه است» و مانند بازگشتهای قبلیاش وعده داد که «بهار میآید» و تاکید کرد:«ﺑﺎ ﻫﻤﺖ ﺷﻤﺎ ﺑﻬﺎﺭ ﺩﺭ ﺩﻧﻴﺎ ﺣﺎﻛﻢ ﻣﻲﺷﻮﺩ»؛ او در برابر خواست حامیانش باز هم شرمنده میشود که بودجهای ندارد تا روزنامه و سایتی بزند و به تعبیر خودش «به مانند برخی که به خزانه وصل نیستیم.» داستان سوم همه بهخوبی به یاد داریم وقتی احمدینژاد کلید پاستور را از خاتمی تحویل گرفت، دفتر کوچکی را که در اختیار سیدمحمد خاتمی بود از وی گرفت و خاتمی که مدت اندکی در ساختمان کوچکی در سعدآباد به نام ساختمان «همراهان» اقامت داشت، با فشارهای پیاپی عوامل دولت احمدینژاد از این ساختمان محترمانه اخراج شد و به ساختمانی در نزدیکی میدان آرژانتین کوچ کرد. اما این بار وقتی کلید تحویل رییس دولت جدید شد، رییسجمهور سابق با تصمیم خودش ساختمان بزرگ لادن را برای ادامه حضورش در کسوت رییس دولت سابق برگزید، بیتوجه به آنچه خود برای دیگری خواسته بود. رفتوآمدهای مردان احمدینژاد به «لادن» سوژه رسانهها شده بود و خبرنگاران آنها را رصد میکردند. حتی خبر رسید هنوز جلسات
هیات دولت سابق در این ساختمان برگزار میشود. دولت یازدهم طی نامهای اعلام کرد اعضای دولت سابق میتوانند تنها در یک طبقه از این ساختمان اقامت کنند و قرار است که باقی ساختمان به معاونت امور بینالملل اختصاص یابد؛ این ماجرای دیگری برای احمدینژاد بود و درواقع به او فرصتی داده میشد تا دفتری را برای خود برگزیند، چراکه مصوب میشود مصطفی پورمحمدی وزیر دادگستری روحانی که اولین وزیر کشور احمدینژاد بود، به ساختمانی نقل مکان کند که رییس سابق در اختیار دارد. اما آنچه جالب توجه بود اینکه ساختمان «لادن» تنها محفلی برای همنشینیهای دولتمردان سابق نبوده بلکه ظاهرا قرار بوده تا طبقهای از این ساختمان به موزه اختصاص یابد! گفته شده در ساعات پایانی شب قبل از روز تنفیذ، طبق هماهنگیهای قبلی و بنابر درخواست احمدینژاد، تمامی هدایای رییس دولت که همگی دارای برچسب اموال نهاد ریاستجمهوری بوده، در چهار کامیون جاسازی و با پنج ماشین زرهی، اسکورت و به ساختمان لادن در میدان ونک منتقل شود. بنابر اخباری که سایتها نقل میکردند قرار بوده که این هدایا برای کمک به دانشگاه ایرانیان به حراج گذاشته شود، سنتی که البته قبلا به این شکل رواج
داشته است. اما اینها اخباری بود که محمود احمدینژاد با جملهای ساده تکذیبش کرد و گفت: «حرف زیاد میزنند.» بههرحال احمدینژاد باید لادن را تخلیه میکرد، با هدایا یا بیهدایا؛ در آن روزها، گفته شد که احمدینژاد حتی با سیدحسن خمینی برای دراختیارگرفتن ساختمانی رایزنی کرده است. بالاخره پس از مدتی کشمکش اعلام میشود که احمدینژاد ساختمانی واقع در منطقه ولنجک را بهعنوان دفتر کارش انتخاب میکند که البته در فاصله کمی بعد از نقل مکان عکسهایی منتشر میشود که حکایت از حضورش در ساختمان جدید میکند. داستان چهارم اوایل سال 92 و شاید کمتر از دو ماه به پایان دولت محمود احمدینژاد باقی مانده بود که خبری تاریخی در تیتر رسانهها قرار گرفت. برای اولینبار در تاریخ ایران، رییسجمهوری سابق به دادگاه فراخوانده میشود! شاکیان، رییس مجلس، رییس کمیسیون اصل 90 مجلس شورای اسلامی و یک شاکی خصوصی هستند و قرار بر این میشود که پنجم آذر یعنی چندماه پس از پایان دوران ریاستجمهوریاش، او برای دفاع از خود در دادگاه حاضر شود. اما این زمان فرصتی بود برای آنکه موضوعات دیگری بر پرونده احمدینژاد اضافه شود، موضوعاتی چون
ماجرای برداشت 16میلیاردی از حساب خزانه دولت، راهاندازی غیرقانونی دانشگاه ایرانیان، اتهامات مالی که بر مدیران وی وارد شد، چون اختلاس میلیاردی بنیاد شهید، اختلاس ۱۰هزارمیلیاردتومانی در شرکت ملی صنایع مس که منجر به بازداشت مدیرعامل آن شد یا ماجرای فروش مگانهای 15میلیونی و موارد بسیاری که شاید باید وی در محضر دادگاه در برابر آن پاسخگو باشد. اما آنچه جالب توجه بود اینکه در این ماههای اخیر در موارد بسیاری نام احمدینژاد تکرار شد، حتی در ماجرای بازداشت رضا ضراب تاجر ایرانی، که به ادعای یکی از روزنامههای ترکیه «پدر ضراب با احمدینژاد ارتباط دارد و او به برخی افراد برای انتقال طلا به ایران، حق کمیسیون میداده است.» هرچند این خبر هیچگاه از سوی مقامات رسمی ایران تایید و تکذیب نشد. بنابر اخبار متعدد، محمود احمدینژاد دوبار به دادگاه احضار شد ولی هیچگاه برای دفاع از خود، مانند دفاعی که وی از پاکدستی دولتمردانش آن هم در طول تاریخ میکند، حاضر نشد. و اما آخر قصه... «وعده ما بهار است»؛ این جملهای است که بارها و بارها احمدینژاد پس از پایان دوران ریاستجمهوریاش بر آن تاکید دارد، جملهای که با
شعار «زندهباد بهار» رحیممشایی از آن رونمایی شد و این وعدهای توخالی نخواهد بود، چراکه حامیان وی در سایت خود 85درصد به حضور وی در عرصه انتخابات آینده «آری» گفتهاند. اما آنچه اینک مهم است، خیزش جریان موسوم به «احمدینژادیسم» برای کسب کرسیهای مجلس است که به گفته یکی از حلقههای اصلی این جریان «فتح مجلس» که نزدیکترین زمان بازگشت است، مقدمهای برای پیروزی در ریاستجمهوری آینده است. بنابراین در آخرین جلسهای که در دفتر دانشگاه ایرانیان برگزار شده، تصمیم گرفته میشود تمامی روسای ستادهای استانی احمدینژاد به تهران فراخوانده شوند، نشستی که در آینده نزدیک برگزار خواهد شد. هر چند مدیران سابق دولت بر این واقفند که در تهران شانسی برای برتری بر فهرست اصلاحطلبان نخواهند داشت و بنابراین حضور این جریان در دیگر شهرها پررنگتر خواهد بود؛ حضوری که البته میرتاجالدینی یار نزدیک رییس دولت سابق محوریتش با محمود احمدینژاد بهعنوان «سرلیستی» را تایید نمیکند و به گفته او تنها هدف از تشکیل این جلسات تلاشش برای همگرایی میان اصولگرایان است. اما با توجه به ویژگیهای شخصیتی احمدینژاد که همواره علاقه دارد در راس امور حضور
داشته باشد، این تلاش به معنای بازگشت این جریان فکری با لیدری رییسجمهور سابق در آیندهای خواهد بود که چندان دور نیست. شاید دور از ذهن نباشد که بگوییم احمدینژاد در انتخابات پیش رو با وجود انتقادات بسیاری که در بدنه مردم نسبت به عملکرد وی و تیمش وجود دارد، ممکن است با گفتمانی جدید «پدیده سیاست ایران» شود؛ و تغییر گفتمان وی با رویکرد «آشتی با مردم» تعریف میشود که چندی پیش مطرح شده بود. اخیرا سایت مشرق که به انتشار اخبار درگوشی جلسات مهم شهره شده است، در خبری که آن را هم شنیدهای از جلسه حامیان و نزدیکان احمدینژاد عنوان کرده بود، به نقل از حاضران آن جلسه نوشته بود: «دولت روحانی تا پایان سال دوام نخواهد آورد. تصمیمگیریهای اقتصادی این دولت متشتت و پراکنده است و اعضای کابینه حرف واحد نمیزنند. چند ماه دیگر نظام از ما میخواهد که به قدرت برگردیم.» هرچند عجیببودن این نقلقول میتواند از اعتبار آن بکاهد، اما انتشار این اخبار نشان میدهد که در پشت «درهای بسته» جلسات حامیان و نزدیکان احمدینژاد زمزمههای بازگشت مطرح است. این عزم در آنجا آشکار میشود که نزدیکان وی در رسانههای مختلف این را القا میکنند که جریان
فکری احمدینژاد نگران جمعآوری «رای» نیست، چراکه وی را نماینده گفتمان توده مردم میدانند که در منظرشان کسب آرای آنها چندان سخت نخواهد بود. بهدنبال تحقق این هدف، حامیان احمدینژاد، با اتصال به حلقه اصلی نزدیکان در حال تکمیل سایتهایی در فضای مجازی هستند که در آستانه انتخابات مجلس قطعا فعالیت جدیتری خواهند داشت. حتی برخی از تحلیلگران بر این باورند که اگر عرصه مجلس فرصتی برای حضور جریان فکری احمدینژاد بهصورت حداکثری را فراهم نکند، این جریان فکری برنامهای برای بازگشت به خیابان بهشت خواهند داشت و این پیشبینی بود که روزنامه تهران امروز نزدیک به محمدباقر قالیباف، در گزارشی با عنوان «ماموریت ویژه انتخاباتی زریبافان و هاشمی ثمره برای احمدینژاد»، انتشار برخی اخبار در مورد «احتمال بازگشت احمدینژاد به شهرداری تهران» را تایید و از آن با عنوان «سودای بازگشت به بهشت» یاد کرد. بنابراین آنچه از تحلیل شرایط برمیآید اینکه نزدیکان احمدینژاد درصددند تا با تقویت جریان فکری منتسب به «احمدینژاد» در برابر رقبای جدی خود که در جرگه اصلاحطلبان و طیفی از اصولگرایان قرار دارند، دوباره به عرصه بازگردند و شاید بازخوانی آنچه
روی میدهد، تلنگری به عقلای کشور برای جلوگیری از بازگشت کشور به گفتمان سالهای نهچندان دور گذشته باشد؛ گفتمانی که بسیاری از عقلای اصولگرا که در حلقه حامیان اصلی احمدینژاد محسوب میشدند و حتی شخصیتهایی چون فاطمه رجبی یا برخی از وزرای اخراجی دولتهای نهم و دهم، بسیار قبلتر «عبور» از آن را برای ثبات در کشور مطرح کردند. اینک این وظیفه تاریخی اصلاحطلبان و پرچمداران اعتدال است که به تداوم فضای امید در کشور با تدبیر بیندیشند و اجازه بازگشت گفتمانهای افراطی در عرصه قدرت را ندهند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.