نشست رسانهای هفتمین جشنواره «سینما حقیقت» برگزار شد
پاسخ مدیرعامل مرکز گسترش به تهیهکنندگان«پرونده سیاه»
فرانک آرتا
«مدیری همچون آفریده که در کارنامه مدیریتی خود تولید چهارهزار اثر مستند، کوتاه و انیمیشن دارد، آیا اگر چند فیلم به زعم دوستان بد هم داشته باشد، برای آن مدیر یک پرونده سیاه محسوب میشود؟!» این جمله، نخستین واکنش محمدمهدی طباطبایینژاد، مدیرعامل مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی بود به هجمهها و گزارش مفصلی که چندی پیش در یکی از سایتهای اصولگرا منتشر و در آن کارنامه مدیریتی آفریده و قائمقامش «سیاه» خوانده شد. این سخنان در نشست خبری هفتمین جشنواره بینالمللی سینما حقیقت، روز دوشنبه یازدهم آذر مطرح شد. این مدیر در این نشست درباره چگونگی انتخاب فیلمها، نحوه تعامل با فیلمسازان مستند جوان و پیشکسوت، تعریف جدید از مدیریت فرهنگی، گسترش فعالیتهای سینمای مستند، خارجشدن برخی از فیلمهای موجود در آرشیو مرکز و... سخن گفت. وی در ادامه عنوان کرد: «اگر میخواهیم پرونده یک مدیر را بررسی کنیم باید صادقانه و منصفانه همه جوانب آن را در نظر بگیریم. ضمن اینکه ارزش خبر صادق، زمانی است که در آن تحلیلی وجود داشته باشد.»او در ادامه تحلیل خود را از چنین نگاههایی مطرح کرد: «تصور میکنم برخی قضاوتهایی که درباره دوستان ما انجام
شده است، منصفانه نبوده، بلکه غرضورزانه بوده و به همین جهت به این جنس نقد اعتراض دارم. نکته مهم این است که ابتدا باید راست و دروغبودن مساله بررسی شود. ارزش خبر درست زمانی است که آن را تحلیل هم کند. من این فرض نادرست را بر این میگذارم که همه آنچه گفته شده درست بوده که البته نادرست بوده است. حال این سوال را میپرسم مدیری همچون آفریده که در طول دوران مدیریت خود بیش از چهارهزار فیلم را مدیریت کرده است، آیا اگر چند فیلم به زعم دوستان بد هم داشته باشد برای آن مدیر یک پرونده سیاه محسوب میشود؟! وی افزود: «خیلی از فیلمها که حتی یکبار نیز نمایش داده نشدهاند، امروز بخشی از پلان و سکانسهایش در برخی سایتها دیده شده و اینکه چه کسی دسترسی به آرشیو مرکز گسترش داشته و این آثار را خارج کرده، دقیقا مشخص نیست. سوءظنهایی به برخی داریم اما در حد حدس و گمان است. در کل جای تعجب دارد دوستانی که به آرشیو مرکز گسترش سینمای مستند دسترسی داشتهاند، توجهی به تاریخ ورود و خروج من به مرکز در دوران مدیریت محمد آفریده نداشتهاند.» مدیرعامل مرکز گسترش سینمای مستند تاکید کرد: «90درصد عملکردی که یکی از سایتها به آن اشاره کرده
مربوط به دورانی میشود که در تلویزیون حضور داشتم و معتقدم نگارنده میدانسته در آن نقشی نداشتم اما برای تخریب مدیریت وقت اسم من را هم آورده که دروغ است. حتی موضوعاتی هم به دوران مدیریت آفریده در مرکز نسبت داده شده، مربوط به وی نمیشود.» وی در ادامه برای اثبات سخنانش شاهد مثال آورد و توضیح داد: «یکی از فیلم مورد هجمه دوستان «خاطره نیاوران» بود. ما قرار بود به مناسبت سیامین سال پیروزی انقلاب 30فیلم مستند تولید کنیم که 29 فیلم به نمایش درآمد. منتها فقط فیلم «خاطره نیاوران» از نظر بنده فیلم بدی نبود ولی مشکلاتی داشت که با خود فیلمساز این موضوع را مطرح کردیم و گفتیم باید مشکلات آن مرتفع شود. فیلمساز هم موافقت کرد. فیلم متوقف شد. همان موقع مدیریت ما به پایان رسید و مدیران بعدی سرکار آمدند. در آن زمان کارگردان با مدیران وقت به مشکل برخورد و همین مساله مانع اعمال تغییرات شد.»مدیرعامل مرکز گسترش سینمای مستند درباره سرانجام فیلم «خاطره نیاوران» گفت: «نکته جالب این بود که همین اثر بدون اصلاح در دوره مدیریت سابق مرکز بارها نمایش داده شد و جوایز متعددی را نیز کسب کرد نظیر فرهنگسرای انقلاب و... در حالی که همان زمان
نیز مخالف نمایش این اثر بدون اصلاح بودم و این موضوع را نیز به مدیرعامل مرکز در دولت دهم اعلام کردم.» طباطبایینژاد یادآور شد: «تازگی کارگردان این فیلم پیش من آمد و اعلام آمادگی کرد که اصلاحات مورد نظر را اعمال میکند و ما هم تشکر کردیم. اینکه گفته میشود ما «خاطره نیاوران» را تولید و مدیریت بعدی آن را توقیف کرده کذب محض است.» این مدیر سینمایی در ادامه بروز چنین مشکلاتی را ناشی از عدم درک صحیح مدیریت فرهنگی دانست و به اختلاف محمد علی قاسمی با مدیر قبلی مرکز اشاره کرد و توضیح داد: «خیلی از دوستان درک درستی از مدیریت فرهنگی ندارند؛ مدیر فرهنگی کسی نیست که فیلمساز را در تنگنا قرار دهد، بلکه یک مدیر باید اجازه سخن گفتن به فیلمسازان را بدهد و دوست و امین او باشد. ضمن اینکه بهتر است به جای طرف شدن با فیلمساز، نظر گروه مشاوران خود را اعمال کند. نظیر جملهای که آقای جلیل رسولی در یک برنامه تلویزیونی خصوصیات یک رییسجمهور را چنین عنوان کرد و گفت آیا میدانید علت اینکه در عصر صفوی هنر ایران متعالی شد، چیست. اینکه خود شاه عباس صفوی روغن چراغ میرعماد خوشنویس را پر میکرد.» محمدمهدی طباطبایینژاد در ادامه به جزییات
فیلمهای جشنواره سینما حقیقت پرداخت و گفت: «دو فیلم از بخش مسابقه جشنواره فیلم سینما حقیقت با نظر من حذف شد. «توران» و «یک اسم دوکلمهای» به دلیل اینکه حریم خصوصی افراد را رعایت نکرده بودند از بخش مسابقه جشنواره حذف شدند زیرا این نوع فیلمها اساسا اجازه ورود به جشنوارهها را پیدا نمیکنند و در این مورد مقصر اصلی دبیر جشنواره خواهد بود. لذا مشکل این فیلمها نظارتی و از نوع ارزشیابی نبود، بلکه بحث حقوقی پیش آمد.» وی در ادامه به بزرگداشت دو مستندساز مهم جنوب کشور اشاره کرد و گفت: «در این دوره خواستیم منطقهای به بزرگان سینمای مستند اشاره کنیم. به همین دلیل دو استاد مهم «سیدحسن بنیهاشمی» و «ناصر تقوایی» بدون شک حضورشان در جشنواره موجبات افتخار ما را فراهم میکنند. استاد بنی هاشمی سالها در دوبی زندگی میکنند و به دلیل وضعیت جسمانیشان که نابینا شدند، نمیتوانند به ایران سفر کنند. استاد تقوایی هم بهترین فیلمهای مستند را ساختهاند.» وی در ادامه درخصوص نحوه تعامل مرکز با تلویزیون گفت: «تلویزیون خاستگاه اصلی فیلم مستند است و نمیتوان به تاثیرات این رسانه مسلط غافل شد. به همین دلیل مذاکرات سازندهای با دکتر
پورحسین، مدیر شبکه مستند و آقای دکتر طلوعی، مدیر شبکه جام جم داشتیم که انشاءالله پخش فیلمها رونق پیداکند. در این مسیر شبکه پرستیوی هم بخش مستند خود (پرس داک) را راهاندازی کرده و در این زمینه قول مساعددادهاند و با این حال تلویزیون مشکلات مالی دارد و نمیتوان نادیده گرفت.» طباطبایینژاد همچنین گفت: «جشنوارههای سینمای مستند عموما در سراسر دنیا به صورت موضوعی برگزار نمیشوند، اما این روند در ایران از چهار سال پیش پیریزی شد. چون فراخوان این جشنواره پیشتر اعلام شده بود، نمیتوانستیم روند موجود را تغییر دهیم. اما مشکل این است این روند استاندارد بینالمللی ندارد و در سال آینده تغییراتی خواهیم داشت.» وی در پاسخ به این پرسش مبنی بر اینکه سهم بخش مستقل در جشنواره امسال به چه میزان است، گفت: «عمده فیلمهای بخش مسابقه امسال از آثار مستقل مستند است و مرکز گسترش نیز در این بخش آثاری دارد.»گفتنی است هفتمین جشنواره بینالمللی «سینماحقیقت» از 19 تا 26آذر در سینما فلسطین و سپیده شهر تهران برگزار میشود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.