|

پنجاه‌وششمین شماره فصلنامه «زنده‌رود»

ادبیات دوره پهلوی و صادق هدایت

«زنده‌رود» از نشریاتی است که به صورت فصلنامه و در حوزه‌های فرهنگ، ادبیات و تاریخ در اصفهان منتشر می‌شود و در این چند سالی که منتشر شده، توانسته جایگاهی معتبر در میان فصلنامه‌های فرهنگی و هنری به دست آورد. شماره پنجاه‌وششم این فصلنامه در تابستان 92 و در 284 صفحه منتشر شده است. زنده‌رود در این شماره نیز به سیاق گذشته بخشی ویژه دارد و در آن به بررسی «ادبیات دوره پهلوی» پرداخته است. در این بخش مروری اجمالی بر گونه‌هایی از تحولات فرهنگی و هنری دوره پهلوی و به خصوص ادبیات این دوره صورت گرفته است. صادق هدایت به دلیل اهمیتی که در این دوران داشته است، بیش از چهره‌های دیگر مورد بررسی قرار گرفته و به نوعی بخش ویژه زنده‌رود شامل پرونده‌ای درباره هدایت هم هست. بخش ویژه زنده‌رود، با مقاله‌ای از محمدحسین خسروپناه با نام «درآمدی بر نوسازی ایران در سال‌های 1320-1300» شروع می‌شود. به‌جز این، مقالاتی از شاپور بهیان، احمد اخوت، فرهاد کشوری، ناصر پاکدامن، مهدی نفیسی، حسام‌الدین نبوی‌نژاد، انوش صالحی، آرمان نهچیری، نسبیه فضل‌اللهی و محمدباقر حاجیانی در این بخش دیده می‌شود. فرهنگستان اول، ملت‌سازی در عصر رضاشاه، نقد شرق‌شناسی در نخستین مقاله احمد کسروی به زبان فارسی، کهن‌نمونه قهرمان در نمایشنامه‌های دوره پهلوی اول و... از موضوعاتی است که در این بخش مورد بررسی قرار گرفته‌اند. مقالاتی که به صادق هدایت اختصاص یافته‌اند عبارتند از: «صادق هدایت و نوشتن درباره دیکتاتور» نوشته شاپور بهیان، «ترجمه‌های بوف کور» نوشته احمد اخوت، «صادق هدایت و روژه لسکو و ترجمه فرانسه بوف کور» نوشته ناصر پاکدامن. دو مقاله آخر درباره ترجمه‌های بوف کور به زبان‌های مختلف است. بوف کور تاکنون به 13 زبان ترجمه شده، از جمله ترجمه‌ای که رژه لسکو در سال 1953 و به زبان فرانسه از بوف کور به دست داده است. احمد اخوت در مقاله‌اش درباره این ترجمه نوشته: «من اول بار که بوف کور را در یک کشور خارجی دیدم سال 1976 میلادی بود. این کتاب که من آن‌همه خاطرات از آن داشتم به دست رژه لسکو تبدیل شده بود به اثری فرانسوی، متنی کاملا بیگانه برایم. بدون هیچ پیشینه و خاطره. بو و ظاهرش هم یک سر تغییر کرده بود. این را در کتابخانه دانشگاه آستین دیدم. اصلا شباهت نداشت به بوف کوری که به فارسی خوانده بودم. هیچ نشانه‌ای از رمان محبوبم در آن ندیدم. کتابی کاملا خارجی. حتی عنوانش، هرچند به فرانسه دقیقا بوف کور بود اما چیزی از بوف کور هدایت در آن احساس نکردم». اخوت در ادامه، ترجمه‌های دیگر بوف کور به زبان‌های مختلف را به صورت کوتاه معرفی کرده است. اما زنده‌رود، به‌جز بخش ویژه، دارای سه بخش دیگر به نام‌های شعر، داستان و مقاله هم هست. در بخش شعر، اشعاری از منصور اوجی، هرمز علیپور، حسام‌الدین نبوی‌نژاد، احمد نامداریان، یونس گرامی، پویا افضلی و یارمحمد اسدپور آمده و در بخش داستان، داستان‌هایی از شاپور بهیان، قباد آذرآیین، آرش آدینه، داریوش احمدی، لیلا میرباقری و نسرین نفیسی به چاپ رسیده است. در بخش آخر نشریه هم که شامل مقالاتی پراکنده است، مقاله‌ای از ماریو بارگاس یوسا با نام «آیا داستان هنر زیستن است؟» با ترجمه بهرام فرهنگ دیده می‌شود. به‌جز این، مقاله‌ای از احمد اخوت با نام «دو خواب بین» و نگاهی به مجموعه داستان «نوروز آقای اسدی» محمد کلباسی که توسط افسانه سرشوق نوشته شده از دیگر مطالب این بخش است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.